Η ασφάλεια στο Μπαγκλαντές έχει τεθεί σε ύψιστη επιφυλακή, με τις δυνάμεις ασφαλείας να αναπτύσσονται σε κεντρικές περιοχές της πρωτεύουσας Ντάκα και άλλων μεγάλων πόλεων, μετά την εκδήλωση βίαιων διαδηλώσεων που πυροδοτήθηκαν από τον θάνατο ενός εξέχοντος νεαρού ηγέτη του κινήματος του 2024. Οι εξελίξεις αυτές εντείνουν τις ανησυχίες για περαιτέρω αναταραχές ενόψει των εθνικών εκλογών του Φεβρουαρίου.
Αστυνομικές και παραστρατιωτικές μονάδες αύξησαν τις περιπολίες σε όλη την Ντάκα, καθώς οι διαδηλώσεις πήραν βίαιη τροπή αργά την Πέμπτη, στοχοποιώντας γραφεία μέσων ενημέρωσης, πολιτικά κτίρια και πολιτιστικούς οργανισμούς. Παρόλο που οι δρόμοι ήταν σε μεγάλο βαθμό ήρεμοι την Παρασκευή το πρωί, οι κάτοικοι ανέφεραν ότι η ένταση παρέμενε υψηλή, ιδιαίτερα ενόψει της προσευχής της Παρασκευής.
Το κύμα βίας ακολούθησε τον θάνατο του Sharif Osman Hadi, 32 ετών, εκπροσώπου της Inquilab Mancha (Πλατφόρμα Επανάστασης), ο οποίος είχε εκφράσει την πρόθεσή του να διεκδικήσει την ψήφο στις επερχόμενες εκλογές. Μασκοφόροι δράστες πυροβόλησαν τον Hadi στο κεφάλι την προηγούμενη Παρασκευή στην Ντάκα, κατά την έναρξη της προεκλογικής του εκστρατείας. Αρχικά νοσηλεύτηκε σε τοπικό νοσοκομείο, προτού μεταφερθεί στη Σιγκαπούρη για εξειδικευμένη περίθαλψη, όπου κατέληξε μετά από έξι ημέρες διασωλήνωσης.
Ο Hadi ήταν μια ηγετική μορφή της φοιτητικής εξέγερσης του περασμένου έτους, η οποία οδήγησε στην ανατροπή της πρωθυπουργού Sheikh Hasina και στην φυγή της από τη χώρα. Η Inquilab Mancha αυτοχαρακτηρίζεται ως “επαναστατική πολιτιστική πλατφόρμα εμπνευσμένη από το πνεύμα της εξέγερσης”, ενώ ο Hadi ήταν επίσης γνωστός για τις δημόσιες επικρίσεις του κατά της Ινδίας.
Την Πέμπτη το βράδυ, διαδηλωτές προκάλεσαν ζημιές στα γραφεία της μεγαλύτερης καθημερινής εφημερίδας του Μπαγκλαντές, Prothom Alo, και της αγγλόφωνης Daily Star. Πυροσβέστες κατάφεραν να θέσουν υπό έλεγχο την πυρκαγιά στο κτίριο της Daily Star, διασώζοντας δημοσιογράφους που είχαν παγιδευτεί στο εσωτερικό, ενώ στρατιωτικές δυνάμεις εξασφάλιζαν την περιοχή.
Οι διαδηλωτές φώναζαν συνθήματα επικαλούμενοι το όνομα του Hadi, ορκίζονταν να συνεχίσουν τις κινητοποιήσεις και απαιτούσαν άμεση δικαιοσύνη. Πολλές γειτονιές παρέμεναν σε κατάσταση έντασης, καθώς οι αρχές ανέπτυξαν επιπλέον δυνάμεις για να αποτρέψουν περαιτέρω βίαια επεισόδια.
Η χώρα τελεί υπό μεταβατική διοίκηση υπό την ηγεσία του νομπελίστα ειρήνης Muhammad Yunus από τον Αύγουστο του 2024, μετά την ανατροπή και φυγή της μακροχρόνιας ηγέτιδας Sheikh Hasina στην Ινδία εν μέσω μαζικών διαδηλώσεων. Η κυβέρνηση αντιμετωπίζει αυξανόμενες πιέσεις για καθυστερημένες μεταρρυθμίσεις, ενώ το κόμμα της Hasina, Awami League, έχει αποκλειστεί από τη συμμετοχή στις εκλογές της 12ης Φεβρουαρίου.
Σε τηλεοπτικό του διάγγελμα μετά τον θάνατο του Hadi, ο Yunus δήλωσε: “Το πέρασμά του αντιπροσωπεύει μια ανεπανόρθωτη απώλεια για τον πολιτικό και δημοκρατικό χώρο της χώρας”. Κάλεσε σε ηρεμία, υποσχόμενος μια διαφανή έρευνα και προειδοποιώντας ότι η βία θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο την αξιοπιστία της ψηφοφορίας.
Η μεταβατική κυβέρνηση κήρυξε την επόμενη ημέρα, Σάββατο, ημέρα εθνικού πένθους, διατάσσοντας την ύψωση της σημαίας μεσίστιες και οργανώνοντας ειδικές προσευχές σε όλη τη χώρα.
Σε άλλα σημεία, διαδηλωτές πυρπόλησαν την οικία του Sheikh Mujibur Rahman, πρώτου προέδρου του Μπαγκλαντές και πατέρα της Hasina, η οποία είχε ήδη δεχτεί επίθεση δύο φορές πέρυσι. Στο Rajshahi, διαδηλωτές κατεδάφισαν ένα γραφείο του Awami League, ενώ σε διάφορες περιφέρειες αποκλείστηκαν αυτοκινητόδρομοι. Η βία εξαπλώθηκε και στην Chittagong, όπου διαδηλωτές επιτέθηκαν στο Βοηθητικό Προξενείο της Ινδίας, καθώς το αντι-ινδικό αίσθημα συνεχίζει να ενισχύεται μετά τη φυγή της Hasina προς τη Νέα Δελχί.
Τον Νοέμβριο, η Hasina καταδικάστηκε σε θάνατο με απαγχονισμό, αφού κρίθηκε ένοχη για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας για την διάταξη μιας θανατηφόρας καταστολής κατά φοιτητικής εξέγερσης πέρυσι, η οποία τελικά την ανέτρεψε. Η Hasina διέφυγε από το Μπαγκλαντές με ελικόπτερο στις 5 Αυγούστου 2024, μετά από εβδομάδες φοιτητικών διαδηλώσεων κατά της “αυταρχικής διακυβέρνησής” της. Η Shaina Begum, μητέρα του 20χρονου φοιτητή Sajjat Hosen Sojal, ο οποίος πυροβολήθηκε και το σώμα του κάηκε από την αστυνομία λίγες ώρες πριν η φοιτητική εξέγερση ανατρέψει και αναγκάσει την Hasina να παραιτηθεί και να διαφύγει, δήλωσε στην Al Jazeera μετά την καταδίκη: “Δεν μπορώ να ηρεμήσω μέχρι να φέρουν πίσω [την Hasina] και να την κρεμάσουν σε αυτή τη χώρα”. Εκατοντάδες οικογένειες που έχασαν αγαπημένα τους πρόσωπα στις διαδηλώσεις αναρωτιούνται αν η ανατραπείσα πρωθυπουργός θα αντιμετωπίσει όντως τη δικαιοσύνη.
