Η ιταλική κυβέρνηση επιχειρεί να δώσει τέλος στη διαδοχική εγκληματική δράση, προσφέροντας στα παιδιά και στις συζύγους των αρχηγών της μαφίας μια «διέξοδο» από την οικογενειακή επιχείρηση. Μετά την οριστική έγκριση του νομοσχεδίου «Ελεύθεροι να επιλέξουν» (Liberi di Scegliere) από τη Γερουσία την Τετάρτη 15 Ιουλίου 2026, το ιταλικό κράτος θεσπίζει ένα εθνικό πλαίσιο για την προστασία νέων κάτω των 25 ετών που μεγαλώνουν σε περιβάλλοντα κυριαρχούμενα από το οργανωμένο έγκλημα.

Οι εγκληματικές οργανώσεις, όπως η Κόζα Νόστρα στη Σικελία, η Καμόρα στην περιοχή της Νάπολης και η ’Ndrangheta στην Καλαβρία, έχουν καταφέρει να επιβιώσουν επί αιώνες, μεταβιβάζοντας την εξουσία από γενιά σε γενιά. Ειδικά η ’Ndrangheta βασίζεται στους ισχυρούς οικογενειακούς δεσμούς, γεγονός που καθιστά τον οργανισμό εξαιρετικά δύσκολο να διαρρηχθεί από τις αρχές.

Ο νέος νόμος επιτρέπει τη μετεγκατάσταση των νέων και των συνοδών τους εκτός της περιοχής κατοικίας τους, παρέχοντας στέγαση, εκπαίδευση, ψυχολογική υποστήριξη και, όπου κρίνεται αναγκαίο, νέα ταυτότητα. Η πρωθυπουργός Giorgia Meloni χαρακτήρισε τη νομοθεσία ως ένα «νέο εργαλείο πρόληψης», τονίζοντας ότι το κράτος προσφέρει ένα εναλλακτικό μονοπάτι ελευθερίας σε όσους δεν επιθυμούν να ακολουθήσουν την πορεία του εγκλήματος.

Το πρόγραμμα βασίστηκε σε πειραματικές δράσεις που ξεκίνησε το 2011 ο Roberto Di Bella, πρόεδρος του δικαστηρίου ανηλίκων στο Ρέτζιο Καλάμπρια. Παρά τις επικρίσεις από ορισμένους κύκλους που υποστηρίζουν ότι το κράτος παρεμβαίνει υπερβολικά στην οικογενειακή ζωή, οι υποστηρικτές του νόμου τονίζουν ότι πολλά παιδιά υφίστανται βία και ιδεολογική κατήχηση εντός των οικογενειών τους. Η πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής κατά της Μαφίας, Chiara Colosimo, χαρακτήρισε την ψήφιση του νόμου ως «νίκη της ελευθερίας».