Η πρόεδρος του Μεξικού, Claudia Sheinbaum, υπερασπίστηκε την απόφαση της κυβέρνησής της να επιβάλει νέα εισαγωγικά δασμολόγια, λίγες ώρες αφότου η Γερουσία ενέκρινε νομοθεσία που επιτρέπει δασμούς έως και 50% σε περισσότερα από 1.400 προϊόντα από ασιατικές χώρες. Το μέτρο, που θεωρείται ευρέως ότι στοχεύει στον περιορισμό των κινεζικών εισαγωγών, έρχεται καθώς το Μεξικό προετοιμάζεται για την αναθεώρηση της εμπορικής συμφωνίας του με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά τον επόμενο χρόνο.
Η Sheinbaum περιέγραψε την κίνηση ως μέρος του σχεδίου της διοίκησής της για την ενίσχυση της εγχώριας παραγωγής και την προστασία των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. «Θέλουμε να εκπληρωθεί το Σχέδιο Μεξικό χωρίς να δημιουργηθεί πρόβλημα στην εθνική οικονομία, και στο πλαίσιο αυτό το Κογκρέσο ενέκρινε αυτούς τους δασμούς», δήλωσε στους δημοσιογράφους στο Εθνικό Μέγαρο. «Στοχεύουν σε χώρες με τις οποίες το Μεξικό δεν έχει εμπορική συμφωνία. Δεν πρόκειται για περιορισμό του εμπορίου μεταξύ εθνών».
Η Γερουσία ψήφισε την μεταρρύθμιση με 76 ψήφους υπέρ, πέντε κατά και 35 αποχές, μετά την έγκρισή της από την Βουλή των Αντιπροσώπων νωρίτερα την ίδια ημέρα. Ο νόμος αφορά 1.463 προϊόντα, από υφάσματα και υποδήματα μέχρι οικιακές συσκευές, οχήματα, ανταλλακτικά αυτοκινήτων, πλαστικά και μέταλλα, με δασμούς που κυμαίνονται από 5% έως 50%.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών, το μέτρο θα μπορούσε να αποφέρει περίπου 52 δισεκατομμύρια πέσο (2,88 δισεκατομμύρια δολάρια ΗΠΑ) τον επόμενο χρόνο. Οι αξιωματούχοι σημείωσαν ότι στόχος είναι η προστασία των τοπικών βιομηχανιών και η μείωση της εξάρτησης από φθηνές εισαγωγές από χώρες χωρίς εμπορικές συμφωνίες με το Μεξικό.
Το Υπουργείο Εμπορίου της Κίνας αντέδρασε την Πέμπτη, επικρίνοντας τους νέους δασμούς και προειδοποιώντας ότι θα βλάψουν τους Κινέζους εξαγωγείς. Ένας εκπρόσωπος στο Πεκίνο προέτρεψε το Μεξικό να «διορθώσει τις εσφαλμένες πρακτικές μονομέρειας και προστατευτισμού το συντομότερο δυνατό». Το υπουργείο δήλωσε ότι μια έρευνα που ξεκίνησε τον Σεπτέμβριο για εμπορικά και επενδυτικά εμπόδια στο Μεξικό συνεχίζεται.
Στην γραπτή δήλωσή του, το υπουργείο αναγνώρισε ότι ορισμένοι δασμοί μειώθηκαν σε σχέση με το αρχικό σχέδιο, ιδίως για ορισμένα εξαρτήματα, αλλά ανέφερε ότι οι δασμοί σε ελαφρά βιομηχανικά προϊόντα και υφάσματα θα έβλαπταν τα κινεζικά εμπορικά συμφέροντα. «Η Κίνα καλωσορίζει χώρες που επιλύουν τις διαφορές τους μέσω εμπορικών συμφωνιών, αλλά καμία συμφωνία δεν πρέπει να εξαρτάται από την βλάβη στην ανάπτυξη του παγκόσμιου εμπορίου, ούτε να βλάπτει τα νόμιμα συμφέροντα της Κίνας. Ελπίζουμε ότι το Μεξικό θα δώσει μεγάλη σημασία σε αυτό και θα ενεργήσει με σύνεση», δήλωσε ο εκπρόσωπος.
Η Sheinbaum εξήγησε ότι η κυβέρνησή της είχε συναντήσεις τόσο με Μεξικανούς όσο και με ξένους επιχειρηματικούς ηγέτες πριν οριστικοποιήσει το μέτρο, επιδιώκοντας να αποφύγει απότομες αυξήσεις τιμών ή διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα. «Το συμφέρον μας δεν είναι να δημιουργήσουμε σύγκρουση με οποιαδήποτε χώρα. Έχουμε καλή σχέση με την Κίνα και τους σεβόμαστε», σχολίασε. «Ο λόγος για αυτές τις προσαρμογές στον νόμο σχετίζεται με την ενίσχυση της εθνικής οικονομίας. Στόχος είναι να συνεχιστεί ο διάλογος».
Ο Υπουργός Οικονομίας Marcelo Ebrard αναμένεται να παρουσιάσει τις επόμενες ημέρες ποιες βιομηχανίες θα ωφεληθούν περισσότερο από τους νέους δασμούς. Το μέτρο συμπίπτει με τις προετοιμασίες για την αναθεώρηση του συμφώνου Ηνωμένων Πολιτειών-Μεξικού-Καναδά (USMCA) το 2026. Η συμφωνία, η οποία αντικατέστησε το NAFTA το 2020, απαιτεί κοινή αναθεώρηση κάθε έξι χρόνια, δίνοντας σε κάθε μέλος την επιλογή να την επεκτείνει για άλλα 16 χρόνια ή να ζητήσει αλλαγές.
Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν εκφράσει προηγουμένως ανησυχίες ότι Κινέζοι κατασκευαστές χρησιμοποιούν το Μεξικό για να συναρμολογήσουν προϊόντα που στη συνέχεια εξάγονται στην αμερικανική αγορά υπό προνομιακές συνθήκες. Η Ουάσιγκτον έχει επίσης ζητήσει αυστηρότερους κανόνες σε τομείς όπως ο χάλυβας, το αλουμίνιο και τα ανταλλακτικά αυτοκινήτων για να αποτρέψει την είσοδο κινεζικών εισαγωγών στις αλυσίδες εφοδιασμού της Βόρειας Αμερικής.
Τόσο οι διοικήσεις Biden όσο και Trump έχουν διατηρήσει ή επεκτείνει τους δασμούς σε κινεζικά προϊόντα. Νωρίτερα φέτος, ο Αμερικανός Πρόεδρος Donald Trump επανέφερε δασμούς σε εισαγόμενα μέταλλα και προειδοποίησε ότι το Μεξικό και ο Καναδάς δεν πρέπει να γίνουν εξαγωγικές πλατφόρμες για την Κίνα ή άλλες ασιατικές οικονομίες.
Η Sheinbaum σημείωσε ότι το Μεξικό σκοπεύει να διατηρήσει ανοιχτή την επικοινωνία με όλες τις πληγείσες χώρες. «Η θέση μας είναι να συνεχίσουμε να εργαζόμαστε με την κυβέρνηση της Κίνας, της Νότιας Κορέας και άλλων χωρών με τις οποίες δεν έχουμε εμπορική συμφωνία», ανέφερε. Η κυβέρνηση του Μεξικού υποστηρίζει ότι οι δασμοί συμμορφώνονται με τις διεθνείς της δεσμεύσεις και στοχεύουν στην υποστήριξη βιομηχανιών που αποδυναμώθηκαν κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Οι αξιωματούχοι εξήγησαν ότι η πολιτική στοχεύει επίσης στη διατήρηση θέσεων εργασίας στους τομείς των υφασμάτων και των αυτοκινήτων και στη μείωση του εμπορικού ελλείμματος του Μεξικού με χώρες που δεν έχουν διμερείς συμφωνίες.
Η Sheinbaum κατέληξε ότι προτεραιότητα της κυβέρνησής της είναι η επέκταση της παραγωγής εντός του Μεξικού. «Αυτό που θέλουμε είναι να ανακτήσουμε την βιομηχανία υφασμάτων, η οποία έχει χάσει πολλά, κυρίως από την πανδημία», σημείωσε. «Και όπως και με την βιομηχανία υφασμάτων, θέλουμε επίσης να ενισχύσουμε την αυτοκινητοβιομηχανία στο Μεξικό».