Η Πορτογαλία ετοιμάζεται για τις ευρείας κλίμακας επιπτώσεις της πρώτης γενικής απεργίας εδώ και 12 χρόνια, καθώς τα συνδικάτα καλούν σε δράση κατά των μεταρρυθμίσεων στα εργασιακά δικαιώματα που προωθεί η κεντροδεξιά μειοψηφική κυβέρνηση. Σοβαρές διαταραχές αναμένονται στα δημόσια μέσα μεταφοράς, στα σχολεία, στα δικαστήρια και στα νοσοκομεία, καθώς οι εργαζόμενοι διαμαρτύρονται κατά ενός προσχεδίου νόμου που στοχεύει στην απλοποίηση των διαδικασιών απόλυσης, στην επέκταση της διάρκειας των συμβάσεων ορισμένου χρόνου και στην αύξηση των ελάχιστων υπηρεσιών που απαιτούνται κατά τη διάρκεια μιας απεργίας.
Η κινητοποίηση αναμένεται να είναι η μεγαλύτερη της Πορτογαλίας από τον Ιούνιο του 2013, όταν η χώρα αναγκάστηκε να μειώσει δραστικά τις δημόσιες δαπάνες, εξασφαλίζοντας διεθνή βοήθεια, μετά την κρίση χρέους που έπληξε πολλές ευρωπαϊκές χώρες. Ο Πρωθυπουργός Λουίς Μοντενέγκρο επέμεινε ότι οι εργασιακές μεταρρυθμίσεις, που περιλαμβάνουν πάνω από 100 μέτρα, αποσκοπούν στην “τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης και στην αύξηση των μισθών”.
Ωστόσο, η κομμουνιστογενής Γενική Συνομοσπονδία Πορτογάλων Εργαζομένων (CGTP) και η πιο μετριοπαθής Γενική Ένωση Εργαζομένων (UGT) έχουν επικρίνει σφοδρά τα σχέδια. Η CGTP διοργανώνει περίπου 20 διαδηλώσεις σε όλη τη χώρα. Ο γενικός γραμματέας της, Τιάγκο Ολιβέιρα, χαρακτήρισε τις μεταρρυθμίσεις “μία από τις μεγαλύτερες επιθέσεις στον κόσμο της εργασίας”, δηλώνοντας στο πρακτορείο AFP ότι η κυβερνητική ενέργεια θα “κανονικοποιήσει την εργασιακή ανασφάλεια”, θα “απορρυθμίσει τις ώρες εργασίας” και θα “διευκολύνει τις απολύσεις”. Σύμφωνα με τον Ολιβέιρα, από τον εργαζόμενο πληθυσμό των περίπου πέντε εκατομμυρίων ανθρώπων, περίπου 1,3 εκατομμύριο βρίσκονται ήδη σε επισφαλείς θέσεις.
Συνδικάτα του ιδιωτικού τομέα αναμένεται επίσης να συμμετάσχουν στην κινητοποίηση. Η εθνική αεροπορική εταιρεία TAP Air Portugal αναμένει να πραγματοποιηθεί μόνο το ένα τρίτο των συνήθων 250 πτήσεών της, ενώ η εθνική σιδηροδρομική εταιρεία προειδοποίησε ότι οι διαταραχές ενδέχεται να συνεχιστούν και την Παρασκευή. Με την Πορτογαλία να οδεύει προς την εκλογή νέου προέδρου στις αρχές του 2026, ο Ολιβέιρα δήλωσε ότι θεωρεί την απεργία “ήδη επιτυχία”, καθώς έχει τραβήξει την προσοχή του κοινού στις εργασιακές μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης. “Χωρίς αμφιβολία, θα έχουμε μια σπουδαία γενική απεργία”, πρόσθεσε ο συνδικαλιστής.
Η κοινή γνώμη φαίνεται σε μεγάλο βαθμό να υποστηρίζει την κινητοποίηση, με το 61% των ερωτηθέντων να τάσσεται υπέρ της απεργίας, σύμφωνα με δημοσκόπηση που δημοσιεύθηκε στον πορτογαλικό Τύπο. Την παραμονή της απεργίας, ο Μοντενέγκρο εξέφρασε την ελπίδα ότι “η χώρα θα λειτουργήσει όσο το δυνατόν πιο φυσιολογικά… διότι τα δικαιώματα κάποιων δεν πρέπει να προσβάλλουν τα δικαιώματα άλλων”.
Παρόλο που το κόμμα του δεν διαθέτει πλειοψηφία στο κοινοβούλιο, η κυβέρνηση του Μοντενέγκρο αναμένεται να μπορέσει να προωθήσει το νομοσχέδιο με την υποστήριξη των Φιλελευθέρων – και της ακροδεξιάς, η οποία έχει αναδειχθεί στη δεύτερη μεγαλύτερη πολιτική δύναμη στην Πορτογαλία. Η αριστερή αντιπολίτευση έχει κατηγορήσει την παράταξη του Μοντενέγκρο ότι δεν ενημέρωσε τους ψηφοφόρους για την πρόθεση ανατροπής των εργασιακών δικαιωμάτων κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας για τις τελευταίες βουλευτικές εκλογές. Παρόλο που η Πορτογαλία έχει καταγράψει οικονομική ανάπτυξη περίπου 2% και ιστορικά χαμηλό ποσοστό ανεργίας, περίπου 6%, ο πρωθυπουργός υποστηρίζει ότι η χώρα πρέπει να εκμεταλλευτεί το ευνοϊκό κλίμα για να προωθήσει μεταρρυθμίσεις.