Μια αποκαλυπτική έκθεση αστυνομικής έρευνας αποκαλύπτει ότι η βρετανική εγχώρια υπηρεσία πληροφοριών, η MI5, παρείχε προστασία σε έναν διπλό πράκτορα της IRA, ο οποίος διέπραξε δολοφονίες κατά τη διάρκεια της ταραχώδους περιόδου των “The Troubles” στη Βόρεια Ιρλανδία, αποφεύγοντας στη συνέχεια τη δικαστική δίωξη. Τα ευρήματα προέρχονται από την “Operation Kenova”, μια έρευνα που διήρκεσε σχεδόν μια δεκαετία και επικεντρώθηκε στον “Stakeknife” – το κωδικό όνομα ενός υψηλόβαθμου στελέχους της IRA που ταυτόχρονα λειτουργούσε ως πληροφοριοδότης για τις βρετανικές υπηρεσίες ασφαλείας.
Ο “Stakeknife” δρούσε κατά τη διάρκεια των “The Troubles”, της σύγκρουσης που συγκλόνισε τη Βόρεια Ιρλανδία, μεταξύ των Ιρλανδών ρεπουμπλικανών που επιδίωκαν την ένωση της Ιρλανδίας και των βρετανικών δυνάμεων μαζί με ουνιόνιστες παραστρατιωτικές ομάδες που επιθυμούσαν την παραμονή της Βόρειας Ιρλανδίας στο Ηνωμένο Βασίλειο. Στη διάρκεια αυτής της βίαιης περιόδου, η οποία έληξε με τη Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής το 1998, έχασαν τη ζωή τους περίπου 3.500 άνθρωποι.
Σύμφωνα με την έρευνα, ο “Stakeknife” ηγούνταν της μονάδας εσωτερικής ασφάλειας της IRA, η οποία προέβαινε σε απαγωγές, ανακρίσεις και δολοφονίες ατόμων που θεωρούνταν ύποπτοι για προδοσία, ενώ ταυτόχρονα μετέφερε μυστικές πληροφορίες στους Βρετανούς. Οι ερευνητές κατέδειξαν ότι η MI5 επέτρεπε στον πράκτορα να συνεχίζει να διαπράττει σοβαρά εγκλήματα, αποδίδοντας την κατάσταση σε μια “διαστρεβλωμένη αίσθηση πίστης” που απέτρεπε την παραπομπή του σε δίκη. Η έκθεση αναφέρει χαρακτηριστικά ότι η MI5 απομάκρυνε τον πράκτορα από τη Βόρεια Ιρλανδία δύο φορές για “διακοπές”, παρά τη γνώση ότι ήταν καταζητούμενος από την αστυνομία για συνωμοσία εκ προμελέτης φόνου και παράνομη κράτηση.
Ο “Stakeknife” δεν έχει αναγνωριστεί επίσημα, αλλά πιστεύεται ευρέως ότι πρόκειται για τον Freddie Scappaticci από το Μπέλφαστ, ο οποίος έχει συνδεθεί με 14 δολοφονίες και 15 απαγωγές. Ο Scappaticci απεβίωσε το 2023, έχοντας παραδεχτεί τη συμμετοχή του στην IRA, αλλά αρνούμενος ότι εργαζόταν για τη βρετανική μυστική υπηρεσία.
Η “Operation Kenova” επέκρινε επίσης την MI5 για καθυστερήσεις στην παράδοση βασικών εγγράφων, αναφέροντας ότι ορισμένα περιστατικά θα μπορούσαν να ερμηνευθούν ως προσπάθειες “περιορισμού της έρευνας, χάσιμο χρόνου, αποφυγής διώξεων… και συγκάλυψης της αλήθειας”. Ο Γενικός Διευθυντής της MI5, Ken McCallum, ζήτησε συγγνώμη για την καθυστερημένη αποκάλυψη και εξέφρασε συλλυπητήρια στα θύματα και τις οικογένειές τους. Η έκθεση προτείνει ότι υπάρχει “ισχυρή ηθική βάση” για τη δημοσιοποίηση του ονόματος του “Stakeknife” και καλεί την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου να απολογηθεί στις οικογένειες των θυμάτων και τους επιζώντες. Η έρευνα, κόστους 40 εκατομμυρίων λιρών (53 εκατομμυρίων δολαρίων), εξέτασε 101 δολοφονίες και απαγωγές που σχετίζονται με τη μονάδα, και εντόπισε πάνω από 3.500 αναφορές πληροφοριών από τον “Stakeknife” στις οποίες δεν δόθηκε συνέχεια, γεγονός που υποδηλώνει ότι ζωές “θα μπορούσαν και θα έπρεπε να είχαν σωθεί”.