Ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών, Donald Trump, επανέλαβε την επιθυμία του για την απόκτηση της Γροιλανδίας, τονίζοντας ότι το δανέζικο έδαφος είναι ζωτικής σημασίας για την εθνική ασφάλεια της Ουάσινγκτον. Σε δηλώσεις του, ο Trump ανέφερε την ανάγκη για την απόκτηση της Γροιλανδίας για λόγους εθνικής ασφάλειας, όχι για τα ορυκτά της. «Αν κοιτάξετε τη Γροιλανδία, κοιτάτε πάνω και κάτω στην ακτογραμμή, βλέπετε ρωσικά και κινεζικά πλοία παντού… Πρέπει να την έχουμε», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Οι δηλώσεις αυτές έρχονται λίγες ημέρες μετά την ανακοίνωση του Trump για τον διορισμό του κυβερνήτη της Λουιζιάνα, Jeff Landry, ως ειδικού απεσταλμένου για τη Γροιλανδία. Ο Trump επαίνεσε τον Landry για την κατανόηση του πόσο «ουσιώδης» είναι η Γροιλανδία για την εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ. Ο Landry, από την πλευρά του, δήλωσε στο X (πρώην Twitter) ότι ήταν «τιμή του να υπηρετεί… σε αυτή την εθελοντική θέση για να καταστήσει τη Γροιλανδία μέρος των ΗΠΑ», διαβεβαιώνοντας ότι ο ρόλος του δεν θα επηρεάσει τα κυβερνητικά του καθήκοντα.
Ωστόσο, οι κινήσεις αυτές προκάλεσαν την έντονη αντίδραση της πρωθυπουργού της Δανίας, Mette Frederiksen, και του πρωθυπουργού της Γροιλανδίας, Jens-Frederik Nielsen. Σε κοινή τους δήλωση, τόνισαν ότι «η Γροιλανδία ανήκει στους Γροιλανδούς». «Δεν μπορείς να προσαρτήσεις άλλη χώρα. Ούτε καν με το επιχείρημα της διεθνούς ασφάλειας», ανέφεραν, προσθέτοντας κατηγορηματικά: «Οι ΗΠΑ δεν θα πάρουν τη Γροιλανδία». Ο Nielsen δήλωσε ξεχωριστά στο Facebook ότι οι κινήσεις των ΗΠΑ «μπορεί να ακούγονται μεγάλες, αλλά δεν αλλάζουν τίποτα για εμάς. Εμείς αποφασίζουμε το δικό μας μέλλον».
Η Frederiksen χαρακτήρισε τη στάση των ΗΠΑ ως «μια δύσκολη κατάσταση που μας βάζουν οι σύμμαχοί μας διά βίου». Ο Δανός υπουργός Εξωτερικών, Lars Lokke Rasmussen, δήλωσε ότι θα καλέσει τον Αμερικανό πρεσβευτή Kenneth Howery για να εκφράσει τη βαθιά οργή της χώρας του για τον διορισμό του Landry, χαρακτηρίζοντας τις δηλώσεις του κυβερνήτη για προσάρτηση της Γροιλανδίας «εντελώς απαράδεκτες».
Επιπλέον, η κυβέρνηση Trump άσκησε περαιτέρω πίεση στην Κοπεγχάγη, αναστέλλοντας τις άδειες για πέντε μεγάλα υπεράκτια αιολικά έργα που κατασκευάζονται στις ανατολικές ακτές των ΗΠΑ, συμπεριλαμβανομένων δύο που αναπτύσσονται από την κρατική εταιρεία της Δανίας, Orsted.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξέφρασε αμέσως την αλληλεγγύη της προς τη Δανία. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen, και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Antonio Costa, δήλωσαν «πλήρη αλληλεγγύη» προς την Κοπεγχάγη, τονίζοντας ότι «η εδαφική ακεραιότητα και η κυριαρχία είναι θεμελιώδεις αρχές του διεθνούς δικαίου».
Από την επανεκλογή του, ο Trump έχει δηλώσει επανειλημμένα ότι οι ΗΠΑ «χρειάζονται» το πλούσιο σε πόρους νησί και δεν έχει αποκλείσει τη χρήση στρατιωτικής βίας για την εξασφάλισή του. Η Γροιλανδία, ένα αυτόνομο έδαφος που βρίσκεται μεταξύ Ευρώπης και Βόρειας Αμερικής, φιλοξενεί ένα βασικό σύστημα αμερικανικής αντιαεροπορικής πυραυλικής άμυνας και διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα ορυκτών, τα οποία θα μπορούσαν να μειώσουν την εξάρτηση των ΗΠΑ από τις κινεζικές εξαγωγές.
Σύμφωνα με δημοσκόπηση που διεξήχθη τον Ιανουάριο, η συντριπτική πλειοψηφία των 57.000 κατοίκων της Γροιλανδίας επιθυμεί την ανεξαρτησία της από τη Δανία, αλλά δεν θέλει να γίνει μέρος των ΗΠΑ.
