Η γιορτή του Χόλι, γνωστή για την έκρηξη χρωμάτων και τη χαρούμενη ατμόσφαιρα, έχει στην Ινδία μια σκοτεινή όψη, μετατρεπόμενη για πολλές γυναίκες σε μέρα φόβου και παρενόχλησης. Η παράδοση, αν και πλούσια σε συμβολισμούς, αμαυρώνεται από τη βία και την περιφρόνηση προς το γυναικείο φύλο, γεγονός που αντανακλά βαθύτερα προβλήματα στην ινδική κοινωνία.
Η ιστορία της Χολίκα, όπως αναφέρεται στην ινδική μυθολογία, περιγράφει τη θεία του δαίμονα Χιρανιάκασιπου, η οποία, παρά την απόκτηση της ιδιότητας να μην καίγεται, θυσιάστηκε στην πυρά μαζί με τον ανιψιό της, πρίγκιπα Πραχνάντ. Παρόλο που η Χολίκα χαρακτηρίζεται ως “δαιμόνισσα” και “συνεργός” του αδελφού της, η πραγματικότητα που παρουσιάζεται είναι αυτή μιας γυναίκας που εκτελεί εντολές, με περιορισμένη αυτονομία. Η γιορτή, που τιμά την “καμένη” Χολίκα, μπορεί να ερμηνευτεί ως συμβολική αναπαράσταση της τιμωρίας των γυναικών που λειτουργούν ως ενισχυτές της πατριαρχίας.
Στη σύγχρονη Ινδία, ιδιαίτερα υπό το πρίσμα των συνεχών αναφορών για ομαδικούς βιασμούς, η ιστορία της Χολίκα αποκτά ένα ανατριχιαστικό νόημα. Το Χόλι έχει μετατραπεί σε μια ευκαιρία όπου οι άνδρες, υπό την επήρεια αλκοόλ, έχουν την κοινωνική άδεια να προσεγγίζουν και να παρενοχλούν γυναίκες, επικαλούμενοι το “Bura na mano, Holi hai” (Μην προσβληθείς, είναι Χόλι). Η φράση αυτή, που αρχικά σήμαινε αθώο παιχνίδι, έχει χάσει το νόημά της, επιτρέποντας σε μια ανεξέλεγκτη εκδήλωση σεξουαλικής επίθεσης και παρενόχλησης.
Ακόμα και οι γυναίκες που δεν συμμετέχουν ενεργά στο Χόλι, βρίσκονται αντιμέτωπες με προσβολές, ρίψη χρωμάτων σε στρατηγικά σημεία του σώματός τους, και άσεμνες επαφές, όλα υπό το “μανδύα” φιλικής συμπεριφοράς. Η βιομηχανία του Bollywood έχει συμβάλει στη νομιμοποίηση αυτών των πρακτικών, με τραγούδια όπως το “Ang Se Ang Lagana” από την ταινία “Darr”, όπου ο πρωταγωνιστής υποδύεται έναν stalker. Η συγγραφέας, περιγράφοντας την προσωπική της τραυματική εμπειρία από την παιδική της ηλικία, εκφράζει την αποστροφή της προς τη γιορτή, έχοντας να γιορτάσει το Χόλι από τότε.
Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στο Χόλι. Πολλές ινδικές γιορτές, όπως το Diwali και το Ram Navami, έχουν χάσει την αρχική τους σημασία, μετατρεπόμενες σε φαντασμαγορικά θεάματα που αντανακλούν τις κοινωνικές αποτυχίες. Η επιδεινούμενη κατάσταση της ρύπανσης, η εκφοβιστική στάση κατά τη διάρκεια θρησκευτικών παρελάσεων, και η γενικότερη τάση μετατροπής του εορτασμού σε επίδειξη, υπογραμμίζουν μια κοινωνία που καταναλώνει τα πάντα χωρίς να τα σέβεται.
Η συγγραφέας καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η ευθύνη βαραίνει την ίδια την κοινωνία. Η λατρεία στην πυρά γυναικών, συμβολική και κυριολεκτική, η διάσπαση των κοινοτήτων, και η αίσθηση ότι η ελευθερία των γυναικών εξαρτάται από την τύχη, αποτελούν σοβαρές ενδείξεις. Εάν θέλουμε να ανακτήσουμε την αληθινή ουσία των γιορτών, πρέπει να δούμε τον εαυτό μας, να θρηνήσουμε για ό,τι χάσαμε και να παραδεχτούμε τι επιτρέπουμε να συνεχίζεται. Διαφορετικά, οι γιορτές μας θα παραμείνουν “όμορφες ψευδαισθήσεις”.
