Η Ρωσία έδωσε στη δημοσιότητα πλάνα που δείχνουν την ανάπτυξη του υπερηχητικού πυραυλικού συστήματος Oreshnik στη Λευκορωσία, μια κίνηση που ενισχύει την ικανότητα της Μόσχας να πλήξει την Ευρώπη σε ένα πιθανό μελλοντικό σενάριο σύγκρουσης. Σύμφωνα με το ρωσικό κρατικό πρακτορείο ειδήσεων TASS, αυτή είναι η πρώτη δημόσια επίδειξη των κινητών συστημάτων Oreshnik. Ο πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν έχει χαρακτηρίσει τους πυραύλους ως αδύνατους να αναχαιτιστούν, επικαλούμενος ταχύτητες που ξεπερνούν κατά 10 φορές την ταχύτητα του ήχου.
Ο Ρώσος πρεσβευτής στη Λευκορωσία, Μπόρις Γκρίζλοφ, επιβεβαίωσε την ανάπτυξη των πυραύλων στο πλαίσιο του μηνύματος για τον εορτασμό της Πρωτοχρονιάς. «Τα ρωσικά πυραυλικά συστήματα Oreshnik τέθηκαν σε μάχιμη υπηρεσία στη Λευκορωσία. Αυτό το βήμα αποτελεί σαφή επιβεβαίωση της αποτελεσματικότητας της διμερούς διακρατικής συνθήκης για εγγυήσεις ασφαλείας στο πλαίσιο του Κράτους της Ένωσης, η οποία τέθηκε σε ισχύ τον Μάρτιο», ανέφερε το μήνυμα, σύμφωνα με το TASS.
Η ανάπτυξη σε μια χώρα που συνορεύει με κράτη μέλη του ΝΑΤΟ και την Ουκρανία έρχεται εν μέσω αυξημένων εντάσεων λόγω του πολέμου της Ρωσίας στην Ουκρανία. Τη Δευτέρα, ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ ισχυρίστηκε ότι η Ουκρανία εξαπέλυσε επίθεση στην κατοικία του Πούτιν στο Βαλντάι, στην περιοχή Νοβγκόροντ της βορειοδυτικής Ρωσίας. Η Ρωσία έχει απειλήσει με αντίποινα κατά της Ουκρανίας, μετά τους ισχυρισμούς ότι σχεδόν 100 drones στόχευσαν την κατοικία. Ο Ουκρανός πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει απορρίψει τους ισχυρισμούς της Ρωσίας.
Αναλυτές σημειώνουν ότι η τοποθέτηση των πυραύλων Oreshnik στη Λευκορωσία θα μπορούσε να μειώσει τον χρόνο άφιξης των ρωσικών πυρηνικών όπλων σε ευρωπαϊκούς στόχους.
Η Δύση βλέπει την κίνηση αυτή ως σημάδι της εξάρτησης της Μόσχας από την πυρηνική αποτροπή για να αποθαρρύνει την υποστήριξη του ΝΑΤΟ προς την Ουκρανία. Δύο Αμερικανοί ερευνητές δήλωσαν στο πρακτορείο Reuters ότι το βίντεο επιβεβαίωσε προηγούμενες δορυφορικές αναγνωρίσεις της αεροπορικής βάσης Krichev-6 ως την πιθανή τοποθεσία του πυραύλου. Ο Τζέφρι Λιούις του Middlebury Institute και ο Ντέκερ Έβελεθ του οργανισμού έρευνας και ανάλυσης CNA στη Βιρτζίνια, ανέφεραν ότι ένα κτίριο στο βίντεο ταιριάζει με μια εικόνα που κατέγραψε η εμπορική εταιρεία δορυφόρων Planet Labs τον Νοέμβριο.
Παρόλο που το βίντεο δεν αποκάλυψε την ακριβή τοποθεσία, έδειξε κινητούς εκτοξευτές να κινούνται σε δασικούς δρόμους, προσωπικό να καλύπτει τα συστήματα και έναν ανώτερο Ρώσο αξιωματικό να δηλώνει ότι οι πύραυλοι τέθηκαν επίσημα σε μάχιμη υπηρεσία.
Η Μόσχα δοκίμασε ένα συμβατικά οπλισμένο Oreshnik – στα ρωσικά σημαίνει «δέντρο φουντουκιάς» – εναντίον στόχου στην Ουκρανία τον Νοέμβριο του 2024. Ο Πούτιν έχει δηλώσει ότι ακόμη και με συμβατική πολεμική κεφαλή, η καταστροφική ικανότητα του πυραύλου είναι συγκρίσιμη με αυτή των πυρηνικών όπλων. Με εκτιμώμενο βεληνεκές έως 5.500 χιλιόμετρα, το σύστημα θα μπορούσε θεωρητικά να πλήξει στόχους σε όλη την Ευρώπη ή στις δυτικές Ηνωμένες Πολιτείες.
Ωστόσο, ορισμένοι δυτικοί αξιωματούχοι αμφισβητούν την πρακτική επίδραση του πυραύλου στο πεδίο της μάχης. Μια πηγή από τις ΗΠΑ δήλωσε τον Δεκέμβριο του 2024 ότι το Oreshnik δεν θεωρείται «game-changer». Ο Λευκορωσός πρόεδρος Αλεξάντερ Λουκασένκο, στενός σύμμαχος του Πούτιν, είχε επιβεβαιώσει προηγουμένως την εγκατάσταση του πυραύλου, λέγοντας ότι θα αναπτυχθεί όχι περισσότερο από δώδεκα Oreshniks, μια κίνηση που ο υπουργός Άμυνας του χαρακτήρισε ως απάντηση σε αυτό που αποκάλεσε «επιθετικές δυτικές ενέργειες».
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, σε ομιλία του για την Πρωτοχρονιά, δήλωσε: «Βλέπουμε όλο και πιο καθαρά ότι η ρωσική επιθετικότητα ήταν και είναι μέρος ενός σχεδίου που στοχεύει ολόκληρη την Ευρώπη», σημειώνοντας τις καθημερινές απειλές σαμποτάζ, κατασκοπείας και κυβερνοεπιθέσεων. Ο Μερτς αναφέρθηκε επίσης στην ανάγκη της Ευρώπης να δράσει ανεξάρτητα, εν μέσω μιας πιο αβέβαιης συνεργασίας με τις ΗΠΑ υπό τον Τραμπ. «Για εμάς τους Ευρωπαίους, αυτό σημαίνει ότι πρέπει να υπερασπιστούμε και να προβάλουμε τα συμφέροντά μας πολύ πιο δυναμικά μόνοι μας», τόνισε.
