Η Πορτογαλία βρίσκεται σήμερα, 18 Ιανουαρίου 2026, σε μια κρίσιμη εκλογική αναμέτρηση, με τους πολίτες να καλούνται να ψηφίσουν στον πρώτο γύρο των προεδρικών εκλογών. Το στοίχημα είναι υψηλό, καθώς για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας, ένας υποψήφιος της ακροδεξιάς δύναται να διεκδικήσει τη θέση του προέδρου, ακολουθώντας την ευρύτερη τάση ανόδου της ακροδεξιάς στην Ευρώπη.
Από τις 8 το πρωί (τοπική ώρα), τα εκλογικά τμήματα άνοιξαν τις πύλες τους σε όλη τη χώρα, με τα πρώτα αποτελέσματα των exit polls να αναμένονται 12 ώρες αργότερα. Σχεδόν 11 εκατομμύρια Πορτογάλοι πολίτες έχουν δικαίωμα ψήφου, ανάμεσα σε 11 συνολικά υποψηφίους.
Οι δημοσκοπήσεις φέρουν τον Αντρέ Βεντούρα, επικεφαλής του ακροδεξιού κόμματος Chega (Αρκετά), να διεκδικεί την πρώτη θέση στον πρώτο γύρο, προβλέποντας όμως ήττα του στον δεύτερο γύρο, που έχει προγραμματιστεί για τις 8 Φεβρουαρίου, ανεξαρτήτως του αντιπάλου του. Η κατάσταση αυτή σηματοδοτεί την πρώτη φορά εδώ και τέσσερις δεκαετίες που κανείς υποψήφιος δεν καταφέρνει να εξασφαλίσει την απόλυτη πλειοψηφία (πάνω από 50% των ψήφων) από τον πρώτο γύρο.
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο πρόεδρος στην Πορτογαλία έχει κυρίως εθιμοτυπικό ρόλο, χωρίς εκτελεστική εξουσία, και ο ρόλος του είναι να βρίσκεται πάνω από τις πολιτικές διαμάχες, να μεσολαβεί σε διαφορές και να αποκλιμακώνει εντάσεις. Ωστόσο, ο πρόεδρος διαθέτει επιρροή και ορισμένα ισχυρά εργαλεία, όπως η δυνατότητα να ασκήσει βέτο σε νόμους του κοινοβουλίου (αν και το βέτο μπορεί να ανατραπεί) και να διαλύσει το κοινοβούλιο προκηρύσσοντας πρόωρες εκλογές. Ο νικητής θα διαδεχθεί τον Πρόεδρο Μαρσέλο Ρεμπέλο ντε Σούζα, ο οποίος έχει συμπληρώσει το όριο των δύο πενταετών θητειών.
Η άνοδος του Chega στην κοινή γνώμη το καθιστά πλέον το δεύτερο μεγαλύτερο κόμμα στην πορτογαλική βουλή, μόλις έξι χρόνια μετά την ίδρυσή του. Ο Βεντούρα έχει θέσει στο στόχαστρο την “υπερβολική μετανάστευση”, προβάλλοντας κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας του ξενοφοβικά πανό, όπως “Αυτό δεν είναι Μπαγκλαντές” και “Οι μετανάστες δεν πρέπει να επιτρέπεται να ζουν με επιδόματα πρόνοιας”.
Άλλοι κορυφαίοι υποψήφιοι προέρχονται από τα δύο κύρια κόμματα της χώρας, τα οποία εναλλάσσονται στην εξουσία τις τελευταίες πέντε δεκαετίες: ο Λουίς Μάρκες Μέντες από το κεντροδεξιό Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα, που βρίσκεται σήμερα στην κυβέρνηση, και ο Αντόνιο Ζοζέ Σεγκούρο από το κεντροαριστερό Σοσιαλιστικό Κόμμα.
Τα πολιτικά γεγονότα στην Πορτογαλία έχουν μικρή επίδραση στη γενικότερη πορεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς η οικονομία της χώρας αντιστοιχεί μόλις στο 1,6% του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) της ΕΕ, ενώ οι ένοπλες δυνάμεις της έχουν μέτριο μέγεθος.
