Περισσότεροι από 84.000 άνθρωποι έχουν διαφύγει στο Μπουρούντι από το ανατολικό τμήμα της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (ΛΔΚ) λόγω μιας επίθεσης ανταρτών με την υποστήριξη της Ρουάντα, η οποία οδήγησε στην κατάληψη της Ουβίρα, μιας στρατηγικής πόλης. Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες (UNHCR) ανακοίνωσε ότι το Μπουρούντι βρίσκεται σε “κρίσιμο σημείο” εξαιτίας αυτής της μεγάλης εισροής προσφύγων και αιτούντων άσυλο, οι οποίοι φεύγουν από την αυξανόμενη βία στην επαρχία Νότιο Κίβου της ΛΔΚ.
«Χιλιάδες άνθρωποι που διασχίζουν καθημερινά τα σύνορα με τα πόδια και με βάρκες έχουν υπερβεί τις τοπικές δυνατότητες, δημιουργώντας μια σοβαρή ανθρωπιστική κατάσταση που απαιτεί άμεση παγκόσμια υποστήριξη», ανέφερε η UNHCR, επισημαίνοντας ότι πάνω από 200.000 άνθρωποι έχουν ήδη αναζητήσει καταφύγιο στο Μπουρούντι. «Οι γυναίκες και τα παιδιά πλήττονται ιδιαίτερα, φτάνοντας εξαντλημένοι και βαριά τραυματισμένοι, φέροντας τα σωματικά και ψυχολογικά σημάδια τρομακτικής βίας. Οι ομάδες μας συνάντησαν έγκυες γυναίκες, οι οποίες ανέφεραν ότι δεν είχαν φάει για μέρες».
Η μαζική έξοδος ξεκίνησε στις αρχές Δεκεμβρίου, όταν η ομάδα ανταρτών M23 εξαπέλυσε επίθεση που κατέληξε στην κατάληψη της Ουβίρα. Οι πρόσφυγες άρχισαν να διασχίζουν τα σύνορα προς το Μπουρούντι στις 5 Δεκεμβρίου, με τους αριθμούς να αυξάνονται ραγδαία μετά την κατάληψη της Ουβίρα από την M23 στις 10 Δεκεμβρίου. Την Τετάρτη, η M23 ανακοίνωσε την αποχώρησή της, μετά από διεθνή κατακραυγή για την επίθεση στην πόλη.
Στο Μπουρούντι, οι εκτοπισμένες οικογένειες αντιμετωπίζουν δύσκολες συνθήκες στα σημεία διέλευσης και τα αυτοσχέδια στρατόπεδα με ελάχιστες υποδομές. Πολλοί έχουν βρει καταφύγιο κάτω από δέντρα χωρίς επαρκή προστασία από τα στοιχεία της φύσης, και με έλλειψη καθαρού νερού και σωστών συνθηκών υγιεινής. Περίπου οι μισοί από τους εκτοπισμένους είναι παιδιά κάτω των 18 ετών, μαζί με πολλές γυναίκες, συμπεριλαμβανομένων κάποιων που είναι έγκυες.
Ο Ezechiel Nibigira, πρόεδρος της Οικονομικής Κοινότητας Κρατών της Κεντρικής Αφρικής (ECCAS), ανέφερε 25.000 πρόσφυγες στην Γκατούμπα της δυτικής Μπουρούντι και σχεδόν 40.000 στην Μπουγκάντα στα βορειοδυτικά, οι περισσότεροι από τους οποίους είναι «εντελώς άποροι». Ο Augustin Minani, ο διαχειριστής στο Rumonge, δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων AFP ότι η κατάσταση ήταν «καταστροφική» και «η συντριπτική πλειοψηφία πεθαίνει από την πείνα».
Οι πρόσφυγες περιέγραψαν ότι έγιναν μάρτυρες βομβαρδισμών και πυροβολισμών, με κάποιους να βλέπουν συγγενείς τους να σκοτώνονται και άλλους να αναγκάζονται να εγκαταλείψουν ηλικιωμένα μέλη της οικογένειάς τους που δεν μπορούσαν να συνεχίσουν το ταξίδι.
**Αποχώρηση της M23**
Η M23 ανακοίνωσε νωρίτερα αυτή την εβδομάδα ότι θα αρχίσει να αποσύρεται από την Ουβίρα, με την ηγεσία της ομάδας να χαρακτηρίζει την κίνηση «μέτρο οικοδόμησης εμπιστοσύνης» για την υποστήριξη των ειρηνευτικών προσπαθειών υπό την ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών και του Κατάρ. Ωστόσο, ο υπουργός Επικοινωνιών του Κονγκό, Patrick Muyaya, απέρριψε την ανακοίνωση ως «απόσπαση προσοχής», ισχυριζόμενος ότι είχε σκοπό να μειώσει την πίεση στη Ρουάντα. Τοπικές πηγές ανέφεραν ότι αστυνομικοί και προσωπικό πληροφοριών της M23 παρέμεναν αναπτυγμένοι στην πόλη την Πέμπτη.
Η επίθεση επέκτεινε τα εδαφικά κέρδη της M23 φέτος, μετά την κατάληψη της Ουβίρα, της Γκόμα τον Ιανουάριο και της Μπουκάβου τον Φεβρουάριο. Η προέλαση των ανταρτών έχει δώσει στην M23 τον έλεγχο σημαντικών περιοχών στην πλούσια σε ορυκτά ανατολική ΛΔΚ και έχει κόψει μια κρίσιμη γραμμή ανεφοδιασμού για τις δυνάμεις του Κονγκό κατά μήκος των συνόρων με το Μπουρούντι.
Η M23 εξαπέλυσε την επίθεση στην Ουβίρα λιγότερο από μία εβδομάδα αφότου οι πρόεδροι της ΛΔΚ και της Ρουάντα συναντήθηκαν με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Donald Trump στην Ουάσινγκτον, DC, για να επαναβεβαιώσουν τη δέσμευσή τους σε μια ειρηνευτική συμφωνία. Η κατάληψη της πόλης από τους αντάρτες προκάλεσε έντονη κριτική από την Ουάσινγκτον, με αξιωματούχους να προειδοποιούν για συνέπειες για αυτό που περιέγραψαν ως παραβίαση της συμφωνίας από τη Ρουάντα. Η Ρουάντα αρνείται ότι υποστηρίζει την M23.
Οι συγκρούσεις έχουν σκοτώσει περισσότερους από 400 πολίτες στη ΛΔΚ και έχουν εκτοπίσει πάνω από 200.000 ανθρώπους από τις αρχές Δεκεμβρίου, σύμφωνα με περιφερειακούς αξιωματούχους και ανθρωπιστικές οργανώσεις. Η ευρύτερη σύγκρουση σε όλο το ανατολικό τμήμα της χώρας, όπου δραστηριοποιούνται πάνω από 100 ένοπλες ομάδες, έχει εκτοπίσει πάνω από επτά εκατομμύρια ανθρώπους, σύμφωνα με την υπηρεσία προσφύγων του ΟΗΕ.
