Η Υεμένη, μία από τις φτωχότερες χώρες παγκοσμίως, εισέρχεται σε μια νέα, επικίνδυνη φάση επισιτιστικών ελλείψεων, με περισσότερους από τους μισούς κατοίκους – περίπου 18 εκατομμύρια ανθρώπους – να αναμένεται να αντιμετωπίσουν επιδεινούμενη πείνα στις αρχές του 2026. Αυτή η σοκαριστική προειδοποίηση προέρχεται από τον Οργανισμό International Rescue Committee (IRC), ενώ νέες προβλέψεις από το σύστημα Integrated Food Security Phase Classification (IPC) κάνουν λόγο για ένα επιπλέον εκατομμύριο ανθρώπους σε κίνδυνο ζωής από την πείνα.
Η κατάσταση επιδεινώνεται από την τρέχουσα εσωτερική σύγκρουση στην Υεμένη, στην οποία εμπλέκονται και εξωτερικοί περιφερειακοί παράγοντες, ιδιαίτερα στο νότιο τμήμα της χώρας. Η εκτίμηση αυτή προβλέπει εμφάνιση εστιών λιμού που θα επηρεάσουν πάνω από 40.000 ανθρώπους σε τέσσερις περιφέρειες εντός των επόμενων δύο μηνών, παρουσιάζοντας τη χειρότερη εικόνα για τη χώρα από το 2022.
Τα χρόνια του πολέμου και οι μαζικές εκτοπίσεις έχουν καταστρέψει τα μέσα διαβίωσης και έχουν περιορίσει την πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες υγείας και διατροφής. Αυτές οι πιέσεις πλέον συνυπάρχουν με μια εθνική οικονομική κατάρρευση που έχει μειώσει δραματικά την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και έχει εκτοξεύσει τις τιμές των τροφίμων. Παράλληλα, η ανθρωπιστική βοήθεια έχει υποστεί απότομες περικοπές.
Σύμφωνα με τον IRC, έως τα τέλη του 2025, η απαιτούμενη ανθρωπιστική ανταπόκριση για την Υεμένη είχε χρηματοδοτηθεί λιγότερο από 25%, το χαμηλότερο επίπεδο της τελευταίας δεκαετίας. Μάλιστα, τα προγράμματα σωτηρίας για τη διατροφή έλαβαν κάτω από το 10% της απαραίτητης χρηματοδότησης. “Αυτή η ταχεία επιδείνωση – που οφείλεται σε καταστροφικές περικοπές στην ανθρωπιστική χρηματοδότηση, κλιματικούς σοκ, οικονομική κατάρρευση και επιδεινώνεται από την πρόσφατη ανασφάλεια – απαιτεί επείγουσα δράση για την αναστροφή της εξελισσόμενης καταστροφής”, αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση.
Η Caroline Sekyewa, διευθύντρια του IRC στην Υεμένη, δήλωσε ότι η ταχύτητα της κατάρρευσης είναι ανησυχητική. “Οι άνθρωποι της Υεμένης θυμούνται ακόμα την εποχή που δεν ήξεραν πού θα βρουν το επόμενο γεύμα τους. Φοβάμαι ότι επιστρέφουμε σε αυτό το σκοτεινό κεφάλαιο. Αυτό που διακρίνει την τρέχουσα επιδείνωση είναι η ταχύτητα και η πορεία της”, ανέφερε. Περιέγραψε οικογένειες που αναγκάζονται σε απεγνωσμένες επιλογές. “Η επισιτιστική ανασφάλεια στην Υεμένη δεν είναι πλέον ένας διαγραφόμενος κίνδυνος, είναι μια καθημερινή πραγματικότητα που αναγκάζει τους γονείς σε αδύνατες επιλογές”, τόνισε η Sekyewa, προσθέτοντας ότι ορισμένοι γονείς καταφεύγουν στη συλλογή αγριόχορτων για να ταΐσουν τα παιδιά τους.
Παρά τη δυσοίωνη εικόνα, η Sekyewa υπογράμμισε ότι η κρίση είναι αποτρέψιμη. “Η επισιτιστική κρίση της Υεμένης δεν είναι αναπόφευκτη”, δήλωσε, καλώντας σε άμεση δράση από τους δωρητές και επισημαίνοντας τις ταμειακές ενισχύσεις ως ένα από τα πιο αποτελεσματικά εργαλεία για να βοηθηθούν οι οικογένειες να καλύψουν τις βασικές τους ανάγκες με αξιοπρέπεια.
Η ανθρωπιστική προειδοποίηση έρχεται εν μέσω ανανεωμένων πολιτικών και ασφαλιστικών εντάσεων. Η Υεμένη αποτελεί σημείο έντασης μεταξύ των γειτονικών κρατών του Κόλπου, της Σαουδικής Αραβίας και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, τους τελευταίους μήνες. Τον Δεκέμβριο, το υποστηριζόμενο από τα ΗΑΕ Νότιο Μεταβατικό Συμβούλιο κατέλαβε τμήματα της νότιας και ανατολικής Υεμένης, φτάνοντας κοντά στα σύνορα με τη Σαουδική Αραβία, πριν οι δυνάμεις που υποστηρίζονται από τη Σαουδική Αραβία ανακτήσουν μεγάλο μέρος της περιοχής. Αναλυτές προειδοποιούν ότι οι άλυτες αντιπαλότητες, μαζί με τις διαφωνίες για γεωπολιτική και πολιτική πετρελαίου, κινδυνεύουν να οδηγήσουν την Υεμένη ξανά σε ευρύτερη σύγκρουση, επιδεινώνοντας περαιτέρω την επισιτιστική κρίση που, σύμφωνα με τις ανθρωπιστικές οργανώσεις, ήδη επιδεινώνεται.
