Καθώς οι ρωσικές επιθέσεις επιδεινώνουν τα ενεργειακά προβλήματα της Ουκρανίας, ο πρώην πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επέκρινε το Κίεβο, δηλώνοντας ότι “η Ουκρανία είναι λιγότερο έτοιμη για μια συμφωνία” σε σχέση με τη Ρωσία. Οι ρωσικές επιθέσεις κλιμακώθηκαν τη δεύτερη εβδομάδα του έτους, βυθίζοντας την Ουκρανία σε ενεργειακή και ανθρωπιστική κρίση, καθώς οι θερμοκρασίες έπεσαν κάτω από το μηδέν.
Στις 9 Ιανουαρίου, η Ρωσία έπληξε το Κίεβο και πολλές άλλες πόλεις με 242 drones καμικάζι και 26 πυραύλους, σύμφωνα με την ουκρανική Πολεμική Αεροπορία, η οποία κατάφερε να αναχαιτίσει όλα τα drones εκτός από 16 και όλους τους πυραύλους εκτός από 18. Ωστόσο, τα drones και οι πύραυλοι που πέρασαν στην πορεία τους προς το Κίεβο, την Τσερκασί, το Κιρόβογκραντ, την Οδησσό, το Ντνίπρο και το Λβιβ προκάλεσαν τον θάνατο τεσσάρων ανθρώπων και τον τραυματισμό σχεδόν 30. Οι επιθέσεις άφησαν 6.000 πολυκατοικίες και μισό εκατομμύριο ανθρώπους χωρίς ρεύμα, θέρμανση και νερό σε θερμοκρασίες υπό το μηδέν, με τους ανέμους του Ιανουαρίου να σφυρίζουν μέσα από τα σπασμένα παράθυρα. Περίπου 1.000 πολυκατοικίες στο Κίεβο παρέμεναν χωρίς ρεύμα δύο ημέρες αργότερα.
Στις 13 Ιανουαρίου, η Ρωσία εξαπέλυσε νέα επίθεση, στοχεύοντας σταθμούς παραγωγής ενέργειας και υποσταθμούς, με αποτέλεσμα τον θάνατο άλλων τεσσάρων αμάχων. Εφαρμόστηκαν έκτακτες διακοπές ρεύματος στο Κίεβο και στις περιφέρειες Τσερνιχίβ, Οδησσού, Χάρκοβο, Ντνιπροπετρόφσκ, Ζαπορίζια και Ντονέτσκ, όπως ανέφερε το υπουργείο Ενέργειας.
“Το Σαββατοκύριακο, το διαμέρισμά μου στην αριστερή όχθη [του ποταμού Δνείπερου] είχε την πολυτέλεια να έχει πέντε ώρες ηλεκτρικό ρεύμα μέσα σε ένα διάστημα 72 ωρών”, έγραψε ο αναπληρωτής αρχισυντάκτης της Kyiv Independent, Ολέκσι Σόρκιν. “Το διαμέρισμά μου τεχνικά έχει θέρμανση, αλλά είναι πολύ αδύναμη”, έγραψε η επικεφαλής των social media της εφημερίδας, Λίζα Νετσιπορούκ. “Αγόρασα μερικά ζεστά πακέτα και τα χρησιμοποιώ όταν δουλεύω και όταν κοιμάμαι”.
“Οι Ρώσοι εκμεταλλεύονται τον καιρό – το ψύχος – προσπαθώντας να χτυπήσουν όσο το δυνατόν περισσότερες από τις ενεργειακές μας εγκαταστάσεις”, δήλωσε ο Ουκρανός Πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Μετά τη δεύτερη επίθεση, ο Ζελένσκι κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης για τον ενεργειακό τομέα της Ουκρανίας και δημιούργησε ένα κέντρο συντονισμού στο Κίεβο για τις εργασίες επισκευής. Διόρισε επίσης τον πρώην πρωθυπουργό Ντένις Σμίχαλ ως υπουργό Ενέργειας με οδηγίες να “αυξήσει τις δυνατότητες εισαγωγής ηλεκτρικής ενέργειας χρησιμοποιώντας όλες τις επιχειρηματικές ευκαιρίες”. Ανέφερε ότι η κατάσταση ήταν δύσκολη σε ολόκληρη την κοιλάδα του Δνείπερου, συμπεριλαμβανομένης της Οδησσού και της Κρίβι Ριχ. Η Kyiv Independent ανέφερε ότι οι τελευταίες επιθέσεις έφτασαν το 70% το ποσοστό της ενεργειακής υποδομής που έχει πληγεί από τη Ρωσία αυτόν τον χειμώνα. Ακόμη και πριν από τις δύο ρωσικές επιθέσεις, ο Ζελένσκι δήλωσε ότι ο καιρός από μόνος του “προκαλούσε σοβαρά προβλήματα στους δρόμους και στις υπηρεσίες κοινής ωφέλειας”, χαρακτηρίζοντάς την “κατάσταση έκτακτης ανάγκης για όλες τις υπηρεσίες”.
Οι επιθέσεις αυτές έλαβαν χώρα μετά από μια συμφωνία που παραλίγο να επιτευχθεί μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της Ουκρανίας στις 8 Ιανουαρίου, σχετικά με την παροχή εγγυήσεων ασφαλείας μετά από κατάπαυση του πυρός. Ταυτόχρονα, οι σύμμαχοι της Ουκρανίας, ο Συνασπισμός των Εθελοντών, οριστικοποιούσαν τις λεπτομέρειες μιας πολυεθνικής δύναμης που θα αποστελλόταν για να βοηθήσει στη διατήρηση μιας κατάπαυσης του πυρός. “Η αρχιτεκτονική της μεταπολεμικής ασφάλειας είναι πρακτικά ήδη έτοιμη”, είχε δηλώσει ο Ζελένσκι στις 6 Ιανουαρίου σε κοινή συνέντευξη Τύπου με τον Γάλλο Πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν και τον Αμερικανό διαπραγματευτή Στιβ Γουίτκοφ. Στις 9 Ιανουαρίου, το Ηνωμένο Βασίλειο ανακοίνωσε ότι επιτάχυνε την εκταμίευση 268 εκατομμυρίων δολαρίων για τη χρηματοδότηση της βρετανικής συνιστώσας της πολυεθνικής δύναμης.
Η Ρωσία επέκρινε αυτές τις εξελίξεις. Στις 8 Ιανουαρίου, η εκπρόσωπος του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών, Μαρία Ζαχάροβα, χαρακτήρισε την υποστήριξη σε μια πολυεθνική δύναμη ως “μιλτοταριστικές δηλώσεις” από έναν “άξονα πολέμου” και επανέλαβε τη ρωσική θέση ότι οι ευρωπαϊκές δυνάμεις στην Ουκρανία θα θεωρούνταν “νόμιμοι στρατιωτικοί στόχοι”. Για να τονίσει το σημείο της, η Ρωσία συμπεριέλαβε τον νεότερο βαλλιστικό πύραυλό της, τον Oreshnik, στο σφυροκόπημα που έπεσε στην Ουκρανία την επόμενη ημέρα. Ο πύραυλος προκάλεσε ζημιές σε ένα εργοστάσιο αεροσκαφών που σέρβιρε μαχητικά F-16 και MiG-29 στο Λβιβ, σύμφωνα με το ρωσικό υπουργείο Άμυνας, αλλά η διπλωματική του σημασία ήταν ότι θα ήταν το όπλο επιλογής της Ρωσίας εναντίον ευρωπαϊκών στρατευμάτων. Ο πρόεδρος του ρωσικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, Ντμίτρι Μεντβέντεφ, ανάρτησε βίντεο της επίθεσης με τον Oreshnik στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, προειδοποιώντας τα μέλη του συνασπισμού: “αυτό θα πάρετε”. “Έχει ειπωθεί χίλιες φορές: η Ρωσία δεν θα δεχτεί κανέναν ευρωπαϊκό ή ΝΑΤΟϊκό στρατιώτη στην Ουκρανία”, έγραψε ο Μεντβέντεφ. “Η συμπεριφορά και η ρητορική της Ρωσίας σε καμία περίπτωση δεν υποδεικνύουν ότι θέλουν να τερματίσουν αυτόν τον πόλεμο”, δήλωσε ο Ζελένσκι τη Δευτέρα.
Παρά το γεγονός ότι η Ουκρανία συνεργάστηκε με τις ΗΠΑ για τη διαμόρφωση ακριβών συμφωνιών για την κατάπαυση του πυρός και τη μεταπολεμική ασφάλεια, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε στο πρακτορείο Reuters ότι η Ουκρανία, και όχι η Ρωσία, εμποδίζει μια ειρηνευτική συμφωνία. “Πιστεύω ότι είναι έτοιμος να κάνει μια συμφωνία”, είπε ο Τραμπ για τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν. “Πιστεύω ότι η Ουκρανία είναι λιγότερο έτοιμη να κάνει μια συμφωνία”. Ερωτηθείς γιατί οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν ακόμη τερματίσει τον πόλεμο, ο Τραμπ απάντησε: “Ζελένσκι”. Ερωτηθείς γιατί πιστεύει ότι ο Ζελένσκι εμποδίζει μια συμφωνία, ο Τραμπ είπε: “Απλώς νομίζω ότι, ξέρετε, δυσκολεύεται να φτάσει εκεί”. “Ο Πρόεδρος Τραμπ είναι σαφής ότι ο Ζελένσκι σαμποτάρει και καθυστερεί την ειρήνη”, συμφώνησε ο επικεφαλής του ρωσικού κρατικού επενδυτικού κεφαλαίου, Κιρίλ Ντιμίτριεφ, ο οποίος έχει λειτουργήσει ως ένας από τους κύριους διαπραγματευτές του Πούτιν.
Εν τω μεταξύ, η Αποστολή Παρακολούθησης Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ στην Ουκρανία διαπίστωσε ότι η βία που σχετίζεται με τη σύγκρουση σκότωσε 2.514 αμάχους και τραυμάτισε 12.142 το 2025, σημειώνοντας αύξηση 31% στον αριθμό των θυμάτων σε σχέση με το 2024.
Οι Ρώσοι αξιωματούχοι φαίνεται να επιδεικνύουν ότι βλέπουν ανταλλάγματα στην εμβάθυνση της διάστασης μεταξύ των ΗΠΑ και της Ευρώπης, η οποία πλέον εκδηλώνεται ως πραγματική κρίση σχετικά με τη μοίρα της Γροιλανδίας, ενός αυτοδιοικούμενου εδάφους δανικής ιδιοκτησίας. Ο Ρώσος πρεσβευτής στην Κοπεγχάγη, Βλαντιμίρ Μπαρμπίν, δήλωσε στην Izvestia ότι σύμφωνα με το Δόγμα Μονρόε, “η Γροιλανδία θεωρείται εντός της σφαίρας των αμερικανικών συμφερόντων”. “Στο πλαίσιο αυτό”, είπε, “θα είναι δύσκολο να συμβιβάσουμε τις αμερικανικές φιλοδοξίες, τις προσδοκίες της Γροιλανδίας για ανεξαρτησία και την κυριαρχία της Δανίας πάνω σε αυτό το αρκτικό νησί”.
Ο Ρώσος Υπουργός Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ υπενθύμισε τις εδαφικές φιλοδοξίες της Ρωσίας στην Ουκρανία την Τετάρτη. Η κυβέρνηση Τραμπ, είπε, “κατανοεί απόλυτα ότι χωρίς την επίλυση του ζητήματος που σχετίζεται με τη μοίρα των ανθρώπων που ζουν στην Κριμαία, τη Νόβοροσίγια και το Ντονμπάς, οι οποίοι απορρίπτουν κατηγορηματικά το [Κιέβου] καθεστώς, έχοντας εκφράσει την επιθυμία τους να επιστρέψουν στη Ρωσία, χωρίς την επίλυση αυτού του ζητήματος, τίποτα δεν θα λειτουργήσει”, δήλωσε κατά τη διάρκεια επίσκεψης στη Νέα Δελχί. Η Ρωσία έχει προσαρτήσει το Ντονμπάς και την Κριμαία, καθώς και τις περιοχές Ζαπορίζια και Χερσώνα, τις οποίες κατέχει κυρίως. Όμως, η Νόβοροσίγια είναι μια αναφορά σε μια επιπλέον ζώνη περιοχών που γειτνιάζουν με αυτές – Χάρκοβο, Ντνιπροπετρόφσκ, Μικολαΐβ και Οδησσό. Η προσάρτηση αυτών θα έδινε στη Ρωσία ολόκληρη την ακτογραμμή της Μαύρης Θάλασσας και τα λιμάνια της Ουκρανίας.
