Οι τιμές καταναλωτή στις Ηνωμένες Πολιτείες παρουσίασαν αύξηση σχεδόν 1% τον Μάρτιο, σημειώνοντας ένα από τα υψηλότερα ποσοστά βραχυπρόθεσμης πληθωριστικής πίεσης των τελευταίων ετών. Αυτή η άνοδος οφείλεται κυρίως στις διαταραχές των ενεργειακών αγορών, οι οποίες προέκυψαν εν μέσω του πολέμου με το Ιράν.
Σύμφωνα με έκθεση του Γραφείου Στατιστικών Εργασίας των ΗΠΑ, που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή, ο πληθωρισμός τον Μάρτιο αυξήθηκε κατά 0,9%, σε σύγκριση με 0,3% τον Φεβρουάριο. Πρόκειται για την μεγαλύτερη άνοδο από τον Μάιο του 2022, την περίοδο αιχμής της κρίσης του κόστους ζωής που προκλήθηκε από την πανδημία COVID-19.
Η αύξηση του Μαρτίου καθοδηγήθηκε από τις τιμές της ενέργειας, με τη βενζίνη να σημειώνει αύξηση 21,2% και το πετρέλαιο θέρμανσης πάνω από 30%. “Ο δείκτης της ενέργειας αυξήθηκε 10,9% τον Μάρτιο, τη μεγαλύτερη μηνιαία αύξηση του δείκτη από τον Σεπτέμβριο του 2005”, αναφέρεται στην κυβερνητική έκθεση.
Μετά την έναρξη του πολέμου από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, ο οποίος οδήγησε στον θάνατο του Ανώτατου Ηγέτη της χώρας, Αλί Χαμενεΐ, η Τεχεράνη έκλεισε τα Στενά του Ορμούζ, προκαλώντας παγκόσμια άνοδο των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Η τιμή του βαρελιού πετρελαίου έφτασε τα 120 δολάρια κατά τη διάρκεια του πολέμου, από περίπου 70 δολάρια στις 27 Φεβρουαρίου. Στις ΗΠΑ, η τιμή του γαλονιού (3,8 λίτρα) ξεπέρασε τα 4,1 δολάρια, ενώ ήταν κάτω από 3 δολάρια πριν την έναρξη των συγκρούσεων.
Αργά την Τρίτη, ΗΠΑ και Ιράν συμφώνησαν σε μια κατάπαυση του πυρός δύο εβδομάδων, κατά την οποία το Ιράν θα άρει τον αποκλεισμό του Ορμούζ. Ωστόσο, η θαλάσσια κυκλοφορία στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό που συνδέει τον Περσικό Κόλπο με τον Ινδικό Ωκεανό παραμένει σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα από ό,τι πριν τον πόλεμο.
Την Τετάρτη, το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Fars ανέφερε ότι “δεξαμενόπλοια έχουν αναστείλει τη διέλευσή τους από τα Στενά του Ορμούζ” ως απάντηση στην ισραηλινή επίθεση στον Λίβανο, η οποία προκάλεσε τον θάνατο περισσότερων από 300 ανθρώπων.
Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, Donald Trump, έχει προειδοποιήσει το Ιράν κατά του αποκλεισμού των στενών ή της επιβολής χρεώσεων για ασφαλή διέλευση. Περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου περνούσε από τα Στενά του Ορμούζ πριν από τον πόλεμο.
Ενώ η κατάπαυση του πυρός έχει φέρει κάποια ανακούφιση στην παγκόσμια αγορά ενέργειας, μειώνοντας την τιμή του πετρελαίου σε λιγότερο από 100 δολάρια, οι καταναλωτές στις ΗΠΑ εξακολουθούν να πληρώνουν κατά μέσο όρο 4,15 δολάρια στην αντλία, σύμφωνα με την American Automobile Association (AAA). Οι ειδικοί εκτιμούν ότι θα χρειαστούν πολλοί μήνες μέχρι να σταθεροποιηθούν οι τιμές.
Η έκθεση για τον πληθωρισμό της Παρασκευής έρχεται σε μια περίοδο όπου πολλοί πολιτικοί στις ΗΠΑ εστιάζουν στο κόστος ζωής και την οικονομική προσιτότητα, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, οι οποίες θα καθορίσουν τον έλεγχο του Κογκρέσου για το υπόλοιπο της προεδρίας Trump.
Οι Δημοκρατικοί αντίπαλοι του Trump τον κατηγορούν για την έναρξη του πολέμου χωρίς έγκριση του Κογκρέσου, τονίζοντας το αυξημένο οικονομικό κόστος για τους Αμερικανούς. Ωστόσο, ο Λευκός Οίκος υποστηρίζει ότι η άνοδος στις τιμές της βενζίνης αντιπροσωπεύει “βραχυπρόθεσμο πόνο” που θα αντισταθμιστεί από τα υποτιθέμενα οφέλη της ήττας του Ιράν.
Μια αμερικανική αντιπροσωπεία, με επικεφαλής τον Αντιπρόεδρο JD Vance, βρίσκεται καθ’ οδόν προς το Πακιστάν για συναντήσεις με Ιρανούς αξιωματούχους, με στόχο την οριστικοποίηση μιας μακροπρόθεσμης συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός.
