Εκατοντάδες γυναίκες κατέκλυσαν τους δρόμους της Αβάνας, πρωτεύουσας της Κούβας, σε μια δυναμική διαμαρτυρία κατά του de facto εμπάργκο πετρελαίου και της εκστρατείας πίεσης που οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επιβάλει στο νησί. Με πανό που φώναζαν «Tumba el bloqueo» (Καταρρίψτε το μπλοκάρισμα) και την κυματιστή σημαία της Κούβας στα χέρια, οι διαδηλώτριες εξέφρασαν την οργή τους για την ενεργειακή πολιορκία.
Η κινητοποίηση πραγματοποιήθηκε συμβολικά την ημέρα που θα γιόρταζε τα 96α γενέθλιά της η εκλιπούσα Vilma Espin, ηγετική μορφή της Κουβανικής Επανάστασης και πρώην πρώτη κυρία, σύζυγος του Raul Castro και αδελφή του Fidel Castro. Την εκδήλωση πλαισίωσαν κορυφαία στελέχη της κουβανικής κομμουνιστικής κυβέρνησης, όπως η Αντιπρόεδρος του Υπουργικού Συμβουλίου Ines Maria Chapman και η Υφυπουργός Εξωτερικών Josefina Vidal.
Η Josefina Vidal, μιλώντας στην Associated Press, καταδίκασε την εκστρατεία των ΗΠΑ ως «πολιτική κατάχρησης» που συνιστά «συλλογική τιμωρία» κατά του κουβανικού λαού, τονίζοντας ότι «δεν αξίζει» τέτοια μεταχείριση.
Η κυβέρνηση της Κούβας έχει οργανώσει πολλαπλές διαδηλώσεις τις τελευταίες εβδομάδες, εκφράζοντας την αντίθεσή της στις πολιτικές που τέθηκαν σε εφαρμογή επί προεδρίας Donald Trump. Μόλις την προηγούμενη εβδομάδα, ο πρόεδρος Miguel Diaz-Canel είχε συμμετάσχει σε διαδήλωση με ποδήλατα και ηλεκτρικά οχήματα έξω από την πρεσβεία των ΗΠΑ στην Αβάνα, καταδικάζοντας την έλλειψη καυσίμων που προκαλείται από τις ΗΠΑ.
Από τον Ιανουάριο, η κυβέρνηση Trump έχει υιοθετήσει μια σκληρή στάση, προσπαθώντας να αποκόψει την Κούβα από τις εισαγωγές πετρελαίου, με στόχο την αποσταθεροποίηση της κυβέρνησης. Στις 11 Ιανουαρίου, ο Trump ανακοίνωσε ότι η Κούβα δεν θα λάβει πλέον χρηματοδότηση ή πετρέλαιο από τη Βενεζουέλα, μετά από ενέργειες των ΗΠΑ στη χώρα. Στις 29 Ιανουαρίου, εκδόθηκε προεδρικό διάταγμα που επέβαλλε δασμούς σε οποιαδήποτε ξένη κυβέρνηση παρείχε πετρέλαιο στην Κούβα.
Ως αποτέλεσμα, η ροή πετρελαίου προς την Κούβα έχει ουσιαστικά διακοπεί. Μόλις τις τελευταίες εβδομάδες υπήρξε μια μικρή χαλάρωση, με την άφιξη ρωσικού δεξαμενόπλοιου στις 30 Μαρτίου. Σύμφωνα με την Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας, περίπου το 58% της ενεργειακής παραγωγής της Κούβας βασίζεται στο πετρέλαιο, ενώ το 23,6% προέρχεται από φυσικό αέριο. Παρόλο που η Κούβα παράγει εγχωρίως κάποια ποσότητα αργού πετρελαίου, η πλειοψηφία (59,4%) προέρχεται από το εξωτερικό.
Η έλλειψη ξένου πετρελαίου έχει οδηγήσει σε τουλάχιστον δύο εκτεταμένες διακοπές ρεύματος σε όλο το νησί μέσα στον τελευταίο μήνα, με σοβαρές συνέπειες για νοσοκομεία και κρίσιμες υποδομές. Η Ρωσία έχει ήδη ανακοινώσει την αποστολή δεύτερου δεξαμενόπλοιου, αψηφώντας το αμερικανικό εμπάργκο.
Ο Trump συνεχίζει να ασκεί πίεση στην κουβανική ηγεσία, χρησιμοποιώντας την αλλαγή ηγεσίας στη Βενεζουέλα ως παράδειγμα. Μετά την αιχμαλωσία του Nicolas Maduro, η Βενεζουέλα τελεί υπό την προσωρινή ηγεσία της Delcy Rodriguez, η οποία έχει συνεργαστεί σε μεγάλο βαθμό με τις αμερικανικές απαιτήσεις.
Ενώ οι ΗΠΑ εμπλέκονται σε σύγκρουση με το Ιράν, ο Trump έχει προειδοποιήσει επανειλημμένα ότι η Κούβα είναι «η επόμενη» στον κατάλογο των κυβερνήσεων που στοχεύει. Τον Μάρτιο, δήλωσε ότι αισθάνεται «την τιμή του να αναλάβει την Κούβα», χαρακτηρίζοντάς την «πολύ αποδυναμωμένο έθνος». Η εκστρατεία «μέγιστης πίεσης» του Trump, που ξεκίνησε κατά τη διάρκεια της πρώτης του θητείας (2017-2021), περιλαμβάνει αυστηρότερες κυρώσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι από τη δεκαετία του 1960, η Κούβα υφίσταται ένα συνολικό εμπορικό εμπάργκο από τις ΗΠΑ, ως αποτέλεσμα των εντάσεων της εποχής του Ψυχρού Πολέμου.
Παρά την ένταση, οι ΗΠΑ και η Κούβα βρίσκονται σε συνομιλίες για την άρση του τρέχοντος εμπάργκο πετρελαίου. Η Josefina Vidal, μιλώντας κατά τη διάρκεια της διαδήλωσης, δήλωσε ότι οι συνομιλίες βρίσκονται σε «πολύ αρχικό στάδιο» και δεν υπάρχουν ακόμη «δομημένες διαπραγματεύσεις». Ωστόσο, υπογράμμισε ότι η Κούβα «πάντα πίστευε στο διάλογο». Η Vidal είχε προηγουμένως διαδραματίσει ρόλο στις διαπραγματεύσεις που οδήγησαν σε μια σύντομη αποκλιμάκωση υπό τον πρόεδρο Barack Obama το 2015.
Η διαδήλωση της Τρίτης έλαβε χώρα μία ημέρα μετά την επίσκεψη δύο προοδευτικών μελών του Κογκρέσου των ΗΠΑ, της Pramila Jayapal και του Jonathan Jackson, στην Κούβα, όπου συναντήθηκαν με τον πρόεδρο Diaz-Canel. Ο Diaz-Canel, κατά τη συνάντηση, κατήγγειλε «το εγκληματικό κακό που προκαλείται από το #blockade» και τις «απειλές για ακόμη πιο επιθετικές ενέργειες» από τις ΗΠΑ.
Από την πλευρά τους, οι Jayapal και Jackson εξέδωσαν κοινή δήλωση, καλώντας τον Trump να τερματίσει το εμπάργκο, τονίζοντας ότι η ενεργειακή κρίση έχει οδηγήσει σε αλλοίωση τροφίμων, ακινητοποίηση αντλιών νερού και έλλειψη ιατρικής περίθαλψης. «Δεν πιστεύουμε ότι η πλειοψηφία των Αμερικανών θα ήθελε τέτοια σκληρότητα και απανθρωπιά να συνεχιστεί στο όνομά μας», ανέφεραν.
