Ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, εξαπέλυσε εκ νέου σφοδρή επίθεση κατά του ΝΑΤΟ, κατηγορώντας τους Ευρωπαίους συμμάχους για την έλλειψη αντίδρασης κατά τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν. Η έντονη αυτή κριτική ακολούθησε τη συνάντησή του με τον Γενικό Γραμματέα του ΝΑΤΟ, Μαρκ Ρούτε, στην Ουάσινγκτον την Τετάρτη.
“Το ΝΑΤΟ ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΕΚΕΙ ΟΤΑΝ ΤΟ ΧΡΕΙΑΣΤΗΚΑΜΕ, ΚΑΙ ΔΕΝ ΘΑ ΕΙΝΑΙ ΕΚΕΙ ΑΝ ΤΟ ΧΡΕΙΑΣΤΟΥΜΕ ΞΑΝΑ”, έγραψε ο Τραμπ την Πέμπτη στην πλατφόρμα κοινωνικής δικτύωσης Truth Social.
Ο θυμός του Τραμπ προέρχεται από εβδομάδες κριτικής προς τα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ, για αυτό που εκείνος θεωρεί ως άρνησή τους να υποστηρίξουν τις προσπάθειες των ΗΠΑ, ιδίως όσον αφορά το άνοιγμα του στρατηγικής σημασίας Στενού του Ορμούζ, το οποίο έχει ουσιαστικά κλείσει η Τεχεράνη.
Σχολιάζοντας τις κλειστές συνομιλίες με τον Αμερικανό πρόεδρο, ο Ρούτε περιέγραψε την ανταλλαγή απόψεων ως μια “πολύ ειλικρινή, πολύ ανοιχτή” συζήτηση μεταξύ “δύο καλών φίλων”. Ωστόσο, σε συνέντευξή του στο CNN την Πέμπτη, δήλωσε ότι ο Τραμπ ήταν “σαφώς απογοητευμένος” που οι σύμμαχοι των ΗΠΑ αρνήθηκαν να συμμετάσχουν στον πόλεμο με το Ιράν. Όταν ρωτήθηκε επανειλημμένα αν ο Τραμπ ανέφερε αν θα αποχωρούσε από τη συμμαχία, ο Ρούτε δεν απάντησε ευθέως.
Επίσης την Πέμπτη, το Bloomberg ανέφερε, επικαλούμενο ανώτατο αξιωματούχο του ΝΑΤΟ, ότι κατά τη διάρκεια της συνάντησης η Ουάσινγκτον ζήτησε συγκεκριμένες δεσμεύσεις από τους Ευρωπαίους συμμάχους για την ασφάλεια του Στενού του Ορμούζ, ζητώντας τους να παρουσιάσουν σχέδια για τη διασφάλιση της ναυσιπλοΐας μέσω του περάσματος εντός ημερών.
Ο Ρούτε έχει αντιμετωπίσει κριτική στην Ευρώπη για την αντιληπτή υποταγή του στον Τραμπ. Κατά τη διάρκεια κοινής εμφάνισης πέρυσι, αποκάλεσε αστειευόμενος τον Αμερικανό πρόεδρο “μπαμπά”, προκαλώντας την προσοχή των μέσων ενημέρωσης και χλευασμό.
Τα ευρωπαϊκά μέλη του ΝΑΤΟ έχουν σε μεγάλο βαθμό αντισταθεί στις εκκλήσεις των ΗΠΑ να συμμετάσχουν στον πόλεμο με το Ιράν. Παρότι αναγνωρίζουν τη στρατηγική σημασία του Στενού του Ορμούζ, αξιωματούχοι από την Ισπανία, τη Γερμανία, την ΕΕ και άλλους συμμάχους έχουν αρνηθεί να αναπτύξουν δυνάμεις, να επεκτείνουν αποστολές ή να παράσχουν πρόσβαση στις βάσεις και τον εναέριο χώρο τους, δίνοντας έμφαση στην άμυνα και την αποκλιμάκωση αντί για ευρύτερη εμπλοκή.
Πριν από την τελευταία συνάντηση μεταξύ Ρούτε και Τραμπ, η εκπρόσωπος Τύπου του Λευκού Οίκου, Καρολίν Λεβίτ, δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι η πιθανή αποχώρηση των ΗΠΑ από το μπλοκ είναι “κάτι που ο πρόεδρος έχει συζητήσει”. Είπε επίσης ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να θέσει το θέμα στον Ρούτε.
Την περασμένη εβδομάδα, ο Αμερικανός Υπουργός Πολέμου, Πιτ Χέγκσεθ, δήλωσε ότι το μέλλον του ΝΑΤΟ ήταν αβέβαιο και ότι η Ουάσινγκτον δεν ήταν σε θέση αυτή τη στιγμή να επιβεβαιώσει τη δέσμευσή της στη συλλογική άμυνα. Επικαλέστηκε τον Τραμπ, ο οποίος δήλωσε ότι “δεν έχεις μεγάλη συμμαχία αν υπάρχουν χώρες που δεν είναι διατεθειμένες να σταθούν δίπλα σου όταν τις χρειάζεσαι”.