Η αποδέσμευση των αμερικανικών και ευρωπαϊκών ενόπλων δυνάμεων εντός του NATO δεν αποτελεί πλέον θεωρητικό σενάριο, καθώς η διαδικασία βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη. Η ακύρωση της ανάπτυξης αμερικανικών στρατευμάτων και οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις οπλικών συστημάτων υπογραμμίζουν αυτή τη νέα πραγματικότητα. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα των αρχών Μαΐου, όταν οι ΗΠΑ ακύρωσαν την εναλλαγή 4.000 στρατιωτών στην Πολωνία, μόλις μία εβδομάδα αφότου η Ουάσινγκτον ανακοίνωσε την απόσυρση 5.000 στρατιωτών από τη Γερμανία. Η απόφαση αυτή ήρθε μετά τις έντονες επικρίσεις του Γερμανού Καγκελάριου Friedrich Merz για τον πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν. Επιπλέον, ο Αμερικανός Υπουργός Πολέμου Pete Hegseth προχώρησε στην ακύρωση της αποστολής ενός τάγματος πυραύλων μεγάλου βεληνεκούς στη Γερμανία.
Από το 2025, έως και 80.000 Αμερικανοί στρατιώτες βρίσκονταν μόνιμα εγκατεστημένοι στην Ευρώπη, σε ένα σύστημα «συζευγμένης» άμυνας που πλέον αποσυντίθεται. Τόσο ο Πρόεδρος των ΗΠΑ Donald Trump όσο και ο προκάτοχός του Joe Biden έχουν στείλει σαφή μηνύματα ότι η δέσμευση της Ουάσινγκτον για την ευρωπαϊκή άμυνα φθίνει. Στη νέα στρατηγική εθνικής ασφαλείας, η Ευρωπαϊκή Ένωση περιγράφεται ως «παγκοσμιοποιητική οντότητα», με τον Donald Trump να ασκεί συχνά κριτική στους Ευρωπαίους ηγέτες για τις αμυντικές δαπάνες, αμφισβητώντας την αξία του NATO και εξετάζοντας την αποχώρηση δυνάμεων από χώρες όπως η Γερμανία, η Ισπανία και η Ιταλία.
Όπως επισήμανε ο πρώην επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Mario Draghi, «για πρώτη φορά στην ανθρώπινη μνήμη, είμαστε μόνοι». Η Ευρώπη καλείται να προσαρμοστεί σε ένα νέο περιβάλλον όπου η αμερικανική στρατιωτική ομπρέλα αποσύρεται, την ώρα που ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν έχει περιορίσει δραματικά τα αμερικανικά αποθέματα πυρομαχικών και συστημάτων πυραυλικής άμυνας. Παράλληλα, η Κίνα παραμένει η πρωταρχική ανησυχία του Πενταγώνου, καθιστώντας την Ευρώπη ένα δευτερεύον θέατρο επιχειρήσεων.
Στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο επικεφαλής άμυνας Andrius Kubilius πρότεινε τη δημιουργία ενός αυτόνομου στρατού 100.000 ανδρών, μια ιδέα που υποστηρίζει σθεναρά η Γαλλία και ο Πρόεδρος Emmanuel Macron στο πλαίσιο της «στρατηγικής αυτονομίας». Ωστόσο, το σχέδιο προσκρούει σε νομικά εμπόδια, καθώς οι ιδρυτικές συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης απαγορεύουν τη δημιουργία κοινού στρατού. Την ίδια στιγμή, οι χώρες της Ευρώπης ενισχύουν τις αμυντικές τους δαπάνες –συνολικά 559 δισεκατομμύρια δολάρια το 2025– με τη Γερμανία να αυξάνει τις δαπάνες της κατά 24% στα 114 δισεκατομμύρια δολάρια και την Ισπανία κατά 50% στα 40,2 δισεκατομμύρια δολάρια, εν μέσω κλιμακούμενης έντασης με τη Ρωσία, η οποία απορρίπτει τις αιτιάσεις περί απειλής και κατηγορεί τους Ευρωπαίους για τεχνητή καλλιέργεια ρωσοφοβίας.
