Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, τόνισε την επιτακτική ανάγκη η Ευρώπη να αντιμετωπίσει άμεσα μια ανησυχητική και βαθιά κρίση, δηλώνοντας εμφατικά ότι «η εποχή της γεωπολιτικής αθωότητας έχει τελειώσει». Σε ομιλία του στο «EIB Group Forum 2026: A strong Europe in a changing world», ο κ. Πιερρακάκης υπογράμμισε ότι η ευρωπαϊκή κυριαρχία αποτελεί πλέον προϋπόθεση για την οικονομική επιβίωση και τη θεσμική ισχύ της ηπείρου.
Σχολιάζοντας τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, ο υπουργός επισήμανε τις άμεσες και μετρήσιμες επιπτώσεις της αστάθειας στην περιοχή, η οποία βρίσκεται στον πυρήνα των παγκόσμιων ενεργειακών ροών και των κρίσιμων εμπορικών διαδρόμων. Οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας, το κόστος μεταφορών και ασφάλισης, καθώς και η επιρροή στην εμπιστοσύνη των επενδυτών, είναι μόνο μερικές από τις συνέπειες που αναμένεται να ενταθούν, ανάλογα με τη διάρκεια της κρίσης.
Ο κ. Πιερρακάκης αναφέρθηκε στο δομικό πρόβλημα ανταγωνιστικότητας που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, με την ανάπτυξη της παραγωγικότητας να υπολείπεται και το χάσμα με τις Ηνωμένες Πολιτείες να διευρύνεται. Οι δημογραφικές πιέσεις, με την ενδεχόμενη μείωση του εργατικού δυναμικού, επιδεινώνουν την κατάσταση, καθιστώντας την αύξηση της παραγωγικότητας μέσω καινοτομίας και επενδύσεων, την κύρια πηγή ανάπτυξης.
Στο πλαίσιο αυτό, ο υπουργός τόνισε τη σημασία της κινητοποίησης του κεφαλαίου και της αποτελεσματικότερης διοχέτευσής του σε στρατηγικές επενδύσεις. Ανέφερε ότι οι Ευρωπαίοι αποταμιεύουν περίπου 1,4 τρισεκατομμύρια ευρώ ετησίως, αλλά ένα μεγάλο μέρος παραμένει σε καταθέσεις χαμηλής απόδοσης, ενώ οι ανταγωνιστές επενδύουν περισσότερο σε τεχνολογίες αιχμής.
Ο κ. Πιερρακάκης υποστήριξε ότι η Ευρώπη δεν υστερεί σε ιδέες, ταλέντο ή αποταμιεύσεις, αλλά σε κλίμακα και μηχανισμούς που μετατρέπουν τις αποταμιεύσεις σε καινοτομία. Η Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων, μαζί με τον εκσυγχρονισμό των υποδομών, κρίνονται απαραίτητες. Σε αυτό το πλαίσιο, ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ) είναι καθοριστικός, καθώς μειώνει τον επενδυτικό κίνδυνο, προσελκύει ιδιωτικά κεφάλαια και γεφυρώνει τις αποταμιεύσεις με την ανάγκη για επενδυτική κλίμακα.
Επιπλέον, ο υπουργός έδωσε έμφαση στην ψηφιακή χρηματοδότηση ως έναν δομικό μετασχηματισμό που μπορεί να μειώσει τις αποστάσεις μεταξύ αποταμιευτών και καινοτόμων, μικρών επιχειρήσεων και δεξαμενών κεφαλαίου, καθώς και εθνικών αγορών και μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς. Τεχνολογίες όπως DLT και tokenisation μπορούν να μειώσουν το κόστος, να επιταχύνουν τις πληρωμές και να διευρύνουν την πρόσβαση σε επενδύσεις.
Ωστόσο, ο κ. Πιερρακάκης επεσήμανε και τους κινδύνους, όπως ο κατακερματισμός των αγορών και η μεταβλητότητα, τονίζοντας ότι η καινοτομία χωρίς εμπιστοσύνη δεν μπορεί να αναπτυχθεί σε κλίμακα. Αναφέρθηκε στον κανονισμό MiCAR και στο ψηφιακό ευρώ ως στρατηγικές πρωτοβουλίες για τη διασφάλιση της ρευστότητας της κεντρικής τράπεζας, την ενίσχυση της νομισματικής κυριαρχίας και την ανθεκτικότητα των ευρωπαϊκών συστημάτων πληρωμών.
Το όραμα για την επιτυχία, όπως παρουσιάστηκε, περιλαμβάνει μια Ευρώπη όπου οι αποταμιεύσεις επενδύονται στην καινοτομία, οι εταιρείες αναπτύσσονται απρόσκοπτα διασυνοριακά, η τεχνολογία μειώνει το κόστος χωρίς να υπονομεύει τη σταθερότητα, και οι κεφαλαιαγορές κατανέμουν αποτελεσματικά το κεφάλαιο προς παραγωγική ανάπτυξη. Σε αυτό το πλαίσιο, η ψηφιακή χρηματοδότηση θα λειτουργήσει ως καταλύτης, ενώ θεσμοί όπως η ΕΤΕπ θα παραμείνουν κεντρικοί πυλώνες εμπιστοσύνης και οικοδόμησης ευρωπαϊκής δυναμικότητας.
