Ορισμένες ομάδες που αυτοαποκαλούνται συντηρητικές, καθώς και στελέχη του Υπουργείου Εμπορίου στις ΗΠΑ, έχουν προτείνει τη φορολόγηση του εισοδήματος που αποκομίζουν τα πανεπιστήμια από την αδειοδότηση ερευνητικών τους ανακαλύψεων, οι οποίες υποστηρίζονται από κρατικές επιχορηγήσεις. Με την ουσιαστική φορολόγηση της έρευνας και ανάπτυξης (R&D), που αποτελεί την κινητήρια δύναμη της οικονομικής ανάπτυξης, οι προτάσεις αυτές απειλούν να αποθαρρύνουν την καινοτομία σε τομείς όπως οι ημιαγωγοί, η ενέργεια, τα φάρμακα και άλλες κρίσιμες τεχνολογίες. Επιπλέον, το κράτος ήδη αποκομίζει σημαντικά οφέλη από αυτές τις επιχορηγήσεις R&D μέσω των πολλαπλών άλλων φόρων που εισπράττει επί των εισοδημάτων που παράγονται από τις καινοτομίες.
Η έρευνα και ανάπτυξη είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομική ανάπτυξη, καθώς η καινοτομία μας επιτρέπει να παράγουμε περισσότερα με τις ίδιες εισροές. Γι’ αυτόν τον λόγο, χώρες σε όλο τον κόσμο επιδοτούν την R&D, συμπεριλαμβανομένων των ΗΠΑ, μέσω φοροαπαλλαγών και δημοσίων δαπανών για έρευνα, καθώς και με την παροχή επιχορηγήσεων σε πανεπιστήμια. Οι προτάσεις των think tanks για επιβολή φόρου στην R&D θα θέσουν σε κίνδυνο αυτή τη δραστηριότητα. Το CATO Institute έχει προτείνει η ομοσπονδιακή κυβέρνηση να “απαιτεί δικαιώματα” από τα πανεπιστήμια που κερδίζουν χρήματα από την αδειοδότηση πατεντών που προέκυψαν από έρευνα χρηματοδοτούμενη από τους φορολογούμενους. Μια πιο ακραία πρόταση από το Brownstone Institute θα καταργούσε εντελώς το σύστημα αδειοδότησης Bayh-Dole. Αυτές οι φωνές αντηχούν παρόμοιες εκκλήσεις για φόρους R&D από το Υπουργείο Εμπορίου, οι οποίες έχουν ακόμη και θίξει το θέμα της φορολόγησης πατεντών.
Τα πανεπιστήμια επιτρέπεται επί του παρόντος να πατεντάρουν τις ανακαλύψεις που πραγματοποιούν οι ερευνητές τους με τη βοήθεια αυτών των ομοσπονδιακών επιχορηγήσεων. Αυτές οι πατέντες μπορούν στη συνέχεια να αδειοδοτηθούν σε ιδιωτικές εταιρείες έναντι δικαιωμάτων, τα οποία προωθούν περαιτέρω ανακαλύψεις.
Αυτό το σύστημα “μεταφοράς τεχνολογίας” — που δημιουργήθηκε από τον ορόσημο νόμο Bayh-Dole του 1980 — σχεδιάστηκε για να ενθαρρύνει αυτήν την αδειοδότηση. Πριν από τον εν λόγω νόμο, τα πανεπιστήμια είχαν ελάχιστο κίνητρο να πατεντάρουν ή να αδειοδοτήσουν τις ανακαλύψεις που έκαναν οι ερευνητές τους με ομοσπονδιακή χρηματοδότηση, καθώς η κυβέρνηση έλεγχε τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας αυτών των ανακαλύψεων. Με άλλα λόγια, οι φορολογούμενοι έριχναν χρήματα στην επιστημονική έρευνα. Τα εργαστήρια των πανεπιστημίων έκαναν εντυπωσιακές ανακαλύψεις. Όμως, αυτές οι ανακαλύψεις δεν μετατράπηκαν σε χρήσιμα προϊόντα για τους φορολογούμενους.
Τα περισσότερα γραφεία μεταφοράς τεχνολογίας των πανεπιστημίων, όπως αυτό στο οποίο συμμετείχα στο The University of Chicago, έχουν σχετικά λιγοστά έσοδα από αδειοδοτήσεις, τα οποία ανέρχονται συνολικά σε λίγα δισεκατομμύρια ετησίως. Αυτό είναι πολύ λιγότερο από τη σημασία τους για τις δραστηριότητες μεταφοράς τεχνολογίας. Καθώς αποτελούν την αρχή της άκρως αβέβαιης αλυσίδας καινοτομίας, αιχμαλωτίζουν μόνο ένα μικρό κλάσμα της παραγόμενης αξίας. Η μεταφορά τεχνολογίας υποστηρίζει ολόκληρα οικοσυστήματα καινοτομίας — startups, incubators, venture funds και research parks — που αναπτύσσονται γύρω από μεγάλα ερευνητικά πανεπιστήμια και προσελκύουν ιδιωτικό κεφάλαιο σε μεγάλη κλίμακα. Μόνο πέρυσι, τα ερευνητικά πάρκα που καθοδηγούνται από πανεπιστήμια παρήγαγαν περίπου 33 δισεκατομμύρια δολάρια σε ομοσπονδιακά φορολογικά έσοδα — μια τάξη μεγέθους μεγαλύτερη από τα έσοδα που αποκομίζουν τα πανεπιστήμια από την αδειοδότηση πατεντών.
Φυσικά, αν φορολογήσεις κάτι, θα έχεις λιγότερο από αυτό. Πολλά πανεπιστήμια θα επένδυαν λιγότερο στη μεταφορά τεχνολογίας και πράγματι, το 95% των εμπειρογνωμόνων μεταφοράς τεχνολογίας προειδοποιούν ότι η πολιτική θα ανάγκαζε τα πανεπιστήμια να μειώσουν ή να εγκαταλείψουν εντελώς τις προσπάθειες αδειοδότησης.
Η άμεση εμπειρία μου ως διαχειριστικός εταίρος σε μια VC firm υποδηλώνει ότι οι startups και οι venture firms θα πλήττονταν ιδιαίτερα, καθώς η πηγή συμφωνιών τους συχνά βασίζεται στα γραφεία μεταφοράς τεχνολογίας. Δεν διαθέτουν τους πόρους για να παρακολουθούν τις ανακαλύψεις που προκύπτουν από χιλιάδες ερευνητικά εργαστήρια σε εθνικό επίπεδο και βασίζονται σε αυτά τα γραφεία για να εντοπίζουν υποσχόμενες καινοτομίες.
Με κάθε μέτρο, τα γραφεία μεταφοράς τεχνολογίας είχαν μεγάλη επιτυχία. Από το 1996, η μεταφορά τεχνολογίας από πανεπιστήμια έχει συμβάλει άμεσα σχεδόν 2 τρισεκατομμύρια δολάρια στο ακαθάριστο βιομηχανικό προϊόν των ΗΠΑ και σχεδόν 20.000 εταιρείες έχουν δημιουργηθεί γύρω από τεχνολογίες που έχουν αδειοδοτηθεί από πανεπιστήμια. Μόνο το 2024, 950 startups ξεκίνησαν για την εμπορική διάθεση ακαδημαϊκής έρευνας.
Ορισμένες από αυτές τις εταιρείες προχωρούν στην αναμόρφωση ολόκληρων βιομηχανιών. Η βιομηχανία βιοτεχνολογίας των ΗΠΑ, ο φθόνος του κόσμου, καθοδηγείται σε μεγάλο βαθμό από πανεπιστημιακές ανακαλύψεις και εταιρείες όπως η Genzyme και η Biogen αναπτύχθηκαν μέσα από αυτήν τη διαδικασία.
Το Google προέκυψε από έρευνα του Stanford που αδειοδοτήθηκε υπό τον Bayh-Dole. Αν οι νέες προτάσεις εμπόδιζαν ακόμα και μία εταιρεία αυτού του μεγέθους να δημιουργηθεί, τα χαμένα φορολογικά έσοδα θα επισκίαζαν οποιαδήποτε έσοδα θα μπορούσε να αντλήσει η νέα φορολογία R&D.
Είναι επίσης αντίθετο με την κοινή λογική η κυβέρνηση να εισπράττει φόρους επί των δικών της επιχορηγήσεων – να επιδοτεί άμεσα την R&D για να την φορολογήσει στη συνέχεια. Ο τερματισμός αυτής της αναποτελεσματικής διαδικασίας “φόρος-δαπάνη-φόρος” είναι ένα γενικό ζήτημα και ένας λόγος για τον οποίο ήταν χρήσιμη η μείωση των φόρων στην Κοινωνική Ασφάλιση από τον Πρόεδρο Trump. Γιατί να εισπράττεις στρεβλωτικούς φόρους για να προσφέρεις παροχές, μόνο για να φορολογήσεις πίσω αυτές τις παροχές;
Οι υποστηρικτές αυτών των κυκλικών προτάσεων λένε ότι η κυβέρνηση πρέπει να ανταμείβεται για τη χρηματοδότηση της R&D, όπως ακριβώς θα έκανε ένας αρχικός επενδυτής από τον ιδιωτικό τομέα. Εκτός από το ότι χάνεται το γεγονός ότι τα συνολικά κυβερνητικά έσοδα θα μειωθούν από τη μειωμένη οικονομική ανάπτυξη, παραβλέπεται επίσης ότι η κυβέρνηση ήδη ανταμείβεται περισσότερο από οποιονδήποτε ιδιώτη επενδυτή. Οι εταιρείες που αδειοδοτούν πανεπιστημιακή έρευνα πληρώνουν εταιρικούς φόρους. Οι εργαζόμενοί τους πληρώνουν φόρους εισοδήματος. Και οι επενδυτές τους πληρώνουν φόρους κεφαλαιακών κερδών.
Εν τω μεταξύ, οι πανεπιστημιακοί ερευνητές πληρώνουν φόρους επί του εισοδήματος από δικαιώματα και οποιαδήποτε μετοχικά μερίδια τους απονέμονται.
Με άλλα λόγια, οι φορολογούμενοι ήδη κερδίζουν τεράστια δικαιώματα. Σχεδόν σε κάθε στάδιο, η κυβέρνηση εισπράττει ένα μερίδιο της συνολικής αξίας που δημιουργείται από τη διαδικασία μεταφοράς τεχνολογίας, το οποίο θα έκανε οποιονδήποτε venture capitalist να ζηλεύει.
Εάν η κυβέρνηση επιβάλει ποτέ αυτούς τους προτεινόμενους φόρους, θα οδηγήσει σε λιγότερες startups, λιγότερες θέσεις εργασίας και λιγότερα, αντί για περισσότερα, έσοδα που θα εισρέουν στο Υπουργείο Οικονομικών. Πράγματι, είναι δύσκολο να σκεφτεί κανείς μια πιο αντι-αναπτυξιακή πρόταση από τη φορολόγηση της R&D.
