Ο επικεφαλής της Dow Inc., Jim Fitterling, εξέφρασε την ανησυχία του για τις πιθανές πληθωριστικές επιπτώσεις που θα έχει ο πόλεμος στο Ιράν στις αγορές, προβλέποντας ότι οι ελλείψεις πετροχημικών θα συνεχιστούν τουλάχιστον μέχρι το τέλος του έτους. Αυτές οι εξελίξεις εκτιμάται ότι θα επηρεάσουν έντονα τα υλικά κατασκευών, τα καταναλωτικά αγαθά, την αυτοκινητοβιομηχανία, την αεροδιαστημική βιομηχανία και πολλούς άλλους τομείς.
Ενώ η προσοχή της παγκόσμιας κοινότητας εστιάζεται κυρίως στις ελλείψεις πετρελαίου, φυσικού αερίου, λιπασμάτων, ακόμη και ηλίου για τους ημιαγωγούς, ο Fitterling τόνισε ότι σχεδόν το 20% της παγκόσμιας παραγωγικής ικανότητας πετροχημικών έχει μπλοκαριστεί λόγω του αποτελεσματικού κλεισίματος του Στενού του Ορμούζ από το Ιράν.
«Το μέλλον για τις αγορές έχει ήδη διαμορφωθεί για το υπόλοιπο του έτους», δήλωσε ο Fitterling κατά τη διάρκεια του συνεδρίου CERAWeek by S&P Global στο Χιούστον. «Είναι σαν την αποδιοργάνωση που είδαμε στις εφοδιαστικές αλυσίδες κατά τη διάρκεια της COVID-19. Η αποκατάσταση μπορεί να διαρκέσει από 250 έως 275 ημέρες. Αυτή η επανάκαμψη δεν θα είναι στιγμιαία.»
Η διαταραχή στην εφοδιαστική αλυσίδα όχι μόνο θα επιδεινώσει τις ήδη υπάρχουσες οικονομικές ανισότητες, γνωστές ως «Κ-shaped» τάσεις, αλλά θα αυξήσει επίσης το χάσμα μεταξύ των «έχουν» και των «δεν έχουν» μεταξύ των δυτικών και ανατολικών ημισφαιρίων.
Τα εργοστάσια πετροχημικών στην Δύση, με επικεφαλής τις ΗΠΑ, βασίζονται κατά κύριο λόγο στο αιθάνιο που προέρχεται από το φυσικό αέριο ως βασική πρώτη ύλη, η οποία δεν επηρεάζεται άμεσα από τον πόλεμο. Στην Ασία και σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, χρησιμοποιείται η νάφθα από αργό πετρέλαιο. Σχεδόν η μισή προμήθεια νάφθας της Ασίας περνάει από το Στενό του Ορμούζ, όπως επισήμανε ο Fitterling.
Ήδη, πολλά εργοστάσια στην Ασία κηρύσσουν ανωτέρα βία και μειώνουν δραστικά την παραγωγή, καθώς δεν μπορούν να προμηθευτούν νάφθα, σύμφωνα με τον Kurt Barrow, αντιπρόεδρο Έρευνας για το πετρέλαιο, τα καύσιμα και τα χημικά στην S&P Global Energy. «Βλέπουμε ανωτέρα βία σε εργοστάσια στην Ασία, αλλά ακόμη δεν βλέπουμε ελλείψεις σε μεγάλα καταστήματα», δήλωσε ο Barrow στο Fortune. «Όμως, υπάρχει αυτή η δυνατότητα. Τα χημικά βρίσκονται παντού.»
Αν και συνήθως 150 πλοία διέρχονταν καθημερινά από το Στενό του Ορμούζ, ο Fitterling εκτιμά ότι μόνο περίπου 15 συνοδευόμενα πλοία θα προχωρούν καθημερινά, όταν τελικά επαναλειτουργήσει. Η διαδικασία θα ξεκινήσει δίνοντας προτεραιότητα στο πετρέλαιο και το φυσικό αέριο, καθώς περισσότερα από 300 από τα περίπου 430 πλοία που έχουν εγκλωβιστεί είναι δεξαμενόπλοια. Στη συνέχεια, πιθανότατα θα δοθεί δευτερεύουσα προτεραιότητα στα λιπάσματα για τη γεωργία και τις επισιτιστικές προμήθειες. «Τα πετροχημικά θα είναι κάπου χαμηλότερα στη λίστα», είπε ο Fitterling, και αυτά τα πλοία χρειάζονται τέσσερις εβδομάδες για να φτάσουν στην Ασία. «Πρέπει να καθαρίσει η εφοδιαστική αλυσίδα από τον Αραβικό Κόλπο.»
Για αυτόν τον λόγο, η διαφορά τιμής μεταξύ ΗΠΑ και Ασίας για τα βασικά πετροχημικά, η οποία συνήθως κυμαίνεται κάτω από 500 δολάρια ανά μετρικό τόνο, έχει εκτοξευθεί πάνω από τα 1.200 δολάρια. Οι τιμές θα συνεχίσουν να αυξάνονται παντού. «Πρέπει να διαχειριστούμε μια οικονομία δύο ταχυτήτων, πρέπει να διαχειριστούμε τεράστιες γεωπολιτικές αναταραχές», δήλωσε ο Fitterling. «Η μεταβλητότητα είναι εκτός κλίμακας αυτή τη στιγμή.»
Επιφανειακά, αυτά είναι καλά νέα για τους Αμερικανούς παραγωγούς πετροχημικών. Μεγάλο μέρος της ανάπτυξης της Dow τα τελευταία χρόνια εστιάζεται στο Τέξας, τη Λουιζιάνα και τον Καναδά. Ωστόσο, η Dow, όπως πολλοί άλλοι κορυφαίοι παίκτες πετροχημικών, είναι διαφοροποιημένη και έχει μεγάλες δραστηριότητες στην Ασία, συμπεριλαμβανομένων μεγάλων κοινοπραξιών στη Σαουδική Αραβία.
Ο κλάδος των πετροχημικών έχει υποστεί μια ευρεία ύφεση τα τελευταία χρόνια και, στα τέλη Ιανουαρίου, η Dow (Νο. 103 στο Fortune 500) ανακοίνωσε ένα σχέδιο «μετασχηματισμού για υπεραπόδοση» που στοχεύει σε εξοικονόμηση 2 δισεκατομμυρίων δολαρίων, συμπεριλαμβανομένων 4.500 απολύσεων. Με μια μικρή άνοδο του κλάδου νωρίτερα φέτος, την ανακοίνωση της Dow και τώρα την αύξηση που προκαλεί ο πόλεμος στο Ιράν, η μετοχή της Dow έχει σημειώσει άνοδο σχεδόν 70% από την αρχή του έτους.
Ωστόσο, ο Fitterling δεν πανηγυρίζει, αλλά εκφράζει τη δυσαρέσκειά του για την αστάθεια. Για παράδειγμα, δήλωσε ότι ήλπιζε ότι τα σχετικά χαμηλότερα επιτόκια φέτος «θα τόνωναν περισσότερο τη ζήτηση για κατοικίες», αλλά ο «πληθωριστικός αντίκτυπος» αυτού του πολέμου στο Ιράν θα μπορούσε να οδηγήσει και πάλι σε αυξήσεις επιτοκίων και λιγότερη οικονομική ανάπτυξη.
Στις ΗΠΑ, τα εργοστάσια πετροχημικών θα λειτουργούν στο μέγιστο της δυναμικότητάς τους για να καλύψουν τη ζήτηση της αγοράς και να επιτύχουν υψηλότερα περιθώρια κέρδους, σύμφωνα με τον Barrow. «Οι ΗΠΑ βρίσκονται σε μια πραγματικά πλεονεκτική θέση», δήλωσε ο Barrow. «Αυτοί οι [αιθάνιο] κράκερς λειτουργούν όσο το δυνατόν πιο εντατικά για να τροφοδοτήσουν την αγορά, αλλά η πραγματικότητα είναι ότι δεν υπάρχει αρκετή εφεδρική χωρητικότητα στον κόσμο για να καλυφθεί αυτό το κενό. Θα έχουμε τους έχοντες και τους μη έχοντες.»
