Ο Πρόεδρος Τραμπ εκφράζει έντονη ανησυχία για το εμπορικό έλλειμμα των Ηνωμένων Πολιτειών, θεωρώντας το κίνδυνο για την εθνική οικονομία και ασφάλεια. Ως απάντηση, επέβαλε καθεστώς δασμών που αύξησαν τις γεωπολιτικές εντάσεις παγκοσμίως. Ωστόσο, φαίνεται πως η στρατηγική αυτή δεν επιτυγχάνει τον επιδιωκόμενο στόχο της επανεξισορρόπησης των εμπορικών συναλλαγών.
Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία από την Υπηρεσία Οικονομικής Ανάλυσης (BEA), το εμπορικό έλλειμμα αγαθών και υπηρεσιών των ΗΠΑ για τον Δεκέμβριο ανήλθε στα 70,3 δισεκατομμύρια δολάρια, παρουσιάζοντας αύξηση 17,3 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε σχέση με τα 53 δισεκατομμύρια δολάρια του Νοεμβρίου. Η αύξηση αυτή οφείλεται σε μια άνοδο 3,6% στις εισαγωγές, οι οποίες έφτασαν τα 357,6 δισεκατομμύρια δολάρια, δηλαδή 12,3 δισεκατομμύρια δολάρια περισσότερα από τον προηγούμενο μήνα.
Παράλληλα, οι εξαγωγές μειώθηκαν, φτάνοντας τα 287,3 δισεκατομμύρια δολάρια τον Δεκέμβριο, 5 δισεκατομμύρια δολάρια λιγότερες από τον Νοέμβριο. Επιπλέον, οι Ηνωμένες Πολιτείες χάνουν έδαφος και στον τομέα των υπηρεσιών, όπου το εμπορικό πλεόνασμα μειώθηκε κατά 1,6 δισεκατομμύρια δολάρια τον Δεκέμβριο, φτάνοντας τα 29 δισεκατομμύρια δολάρια.
Σε ό,τι αφορά συγκεκριμένους κλάδους, οι ΗΠΑ παρουσίασαν μείωση 8,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων στις βιομηχανικές προμήθειες και τα υλικά, ενώ οι εισαγωγές στην ίδια κατηγορία αυξήθηκαν κατά 7 δισεκατομμύρια δολάρια.
Παρόλο που οι ΗΠΑ εξακολουθούν να εμφανίζουν μηνιαίο εμπορικό έλλειμμα της τάξης των 70 δισεκατομμυρίων δολαρίων, το έλλειμμα σε ετήσια βάση βελτιώνεται, αν και με αργούς ρυθμούς. Για το 2025, το έλλειμμα αγαθών και υπηρεσιών μειώθηκε κατά 2,1 δισεκατομμύρια δολάρια, ή 0,2% σε σύγκριση με το 2024.
Αυτά τα δεδομένα εγείρουν ερωτήματα σχετικά με την τελική επιτυχία της δεύτερης θητείας του Τραμπ στην αντιμετώπιση του εμπορικού ελλείμματος της χώρας. Κατά την περίοδο Ιουλίου-Οκτωβρίου 2025, το εμπορικό έλλειμμα των ΗΠΑ παρουσίαζε πτωτική τάση σε μηνιαία βάση. Ωστόσο, προς το τέλος του 2025, ο δείκτης άρχισε και πάλι να αυξάνεται, από περίπου 30 δισεκατομμύρια δολάρια σε πάνω από 70 δισεκατομμύρια δολάρια τον Δεκέμβριο. Το εμπορικό έλλειμμα του Δεκεμβρίου είναι περίπου ισότιμο με αυτό που καταγράφηκε τον Δεκέμβριο του 2024, πριν από την εκλογή του Προέδρου Τραμπ.
Η ατζέντα του Τραμπ για την αντιμετώπιση των εμπορικών ελλειμμάτων τέθηκε νωρίς, με ένα εκτελεστικό διάταγμα την Ημέρα της Απελευθέρωσης τον Απρίλιο του 2025. Σε αυτό, αναφερόταν ότι «Μεγάλα και επίμονα ετήσια εμπορικά ελλείμματα των ΗΠΑ έχουν οδηγήσει στην αποδυνάμωση της εγχώριας βιομηχανικής μας βάσης, έχουν παρεμποδίσει την ικανότητά μας να κλιμακώνουμε την προηγμένη εγχώρια μεταποιητική ικανότητα, έχουν υπονομεύσει κρίσιμες εφοδιαστικές αλυσίδες και έχουν καταστήσει την αμυντική μας βιομηχανική βάση εξαρτημένη από ξένους αντιπάλους».
Ο Πρόεδρος Τραμπ εκφράζει ανησυχίες που συμμερίζονται πολλοί, σχετικά με την απομάκρυνση της Αμερικής από την αυτάρκεια, ιδίως στον τομέα της άμυνας. Ο CEO της J.P. Morgan, Jamie Dimon, στην επιστολή του προς τους μετόχους το 2023, τάχθηκε υπέρ της μεγαλύτερης ανεξαρτησίας των ΗΠΑ από την Κίνα, γράφοντας: «Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν μπορούν να βασίζονται σε πιθανούς αντιπάλους για υλικά που είναι απαραίτητα για την εθνική μας ασφάλεια… Ούτε μπορούμε να μοιραζόμαστε ζωτικές τεχνολογίες που μπορούν να ενισχύσουν τις στρατιωτικές ικανότητες ενός αντιπάλου. Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να ορίσουν αυτά τα ζητήματα σωστά και στενά και στη συνέχεια να ενεργήσουν μονομερώς, εάν είναι απαραίτητο, για να τα διορθώσουν».
Στο σημείο αυτό, η έκθεση της BEA υποδεικνύει κάποια θετικά νέα για τον “Τραμπ 2.0”. Όπως αναμενόταν, λόγω της κλιμάκωσης των εντάσεων μεταξύ Ουάσιγκτον και Πεκίνου, το 2025 το έλλειμμα με την Κίνα μειώθηκε κατά 93,4 δισεκατομμύρια δολάρια, φτάνοντας τα 202,1 δισεκατομμύρια δολάρια. Οι εξαγωγές μειώθηκαν κατά 36,9 δισεκατομμύρια δολάρια, φτάνοντας τα 106,3 δισεκατομμύρια δολάρια, και οι εισαγωγές μειώθηκαν κατά 130,4 δισεκατομμύρια δολάρια, φτάνοντας τα 308,4 δισεκατομμύρια δολάρια.
Όπως ανέφερε ο Jim Reid της Deutsche Bank στους πελάτες του, «Ενώ η συνολική εμπορική θέση των ΗΠΑ δεν έχει αλλάξει πολύ, έχουμε δει κάποιες μεγάλες ανακατευθύνσεις στο εμπόριο. Συγκεκριμένα, τα τελευταία στοιχεία υπογραμμίζουν τον βαθμό αποσύνδεσης ΗΠΑ-Κίνας, με την Κίνα πλέον να αντιπροσωπεύει μόνο το 7% των εισαγωγών των ΗΠΑ, έναντι 13% το 2024 και πάνω από 20% πριν από τους πρώτους δασμούς του Προέδρου Τραμπ στην Κίνα το 2018.»
