Η κρίση που αντιμετωπίζει ένα ζευγάρι μεσήλικων Βέλγων «tech bros» της δεκαετίας του 1990 θα ταίριαζε ίσως καλύτερα σε ένα ευρωπαϊκό τηλεοπτικό δράμα, όπου οι περιπέτειες των δύο αντι-ηρώων θα μπορούσαν να περιορίζονται στο πρώτο επεισόδιο, θέτοντας τις βάσεις για ένα μακρύτερο διαγενεακό δράμα που θα μας οδηγούσε στο σήμερα. Ωστόσο, ιδού: μια ταινία μεγάλου μήκους που διαγωνίζεται στο Βερολίνο, από τον σεναριογράφο Angelo Tijssens και τη σκηνοθέτιδα Anke Blondé. Η ταινία είναι περίτεχνα παραγμένη και γυρισμένη, και οι ερμηνείες είναι άψογες. Όμως, πάσχει από μια παράξενη επαρχιακότητα, αφήνοντας την αίσθηση ότι δεν έχει επεκταθεί πέρα από τις άμεσες ανησυχίες της, και δεν είναι σαφές γιατί ακριβώς χρειαζόμαστε μια φανταστική κρίση από τη δεκαετία του ’90, εμπνευσμένη από ένα πραγματικό σκάνδαλο οικονομικής απάτης.
Ίσως το νόημα να βρίσκεται ακριβώς σε αυτή τη μικρότητα και τη θλίψη: μια αξιολύπητη ιστορία της πρώτης, σχεδόν ξεχασμένης, κατάρρευσης της «dot-com» εποχής, η οποία λειτουργεί ως προμήνυμα για το παρόν μας, κυριαρχούμενο από την τεχνητή νοημοσύνη. Ο Arieh Worthalter και ο Jan Hammenecker υποδύονται τους Geert και Luc, δύο φαλακρούς άνδρες που στα τέλη της δεκαετίας του ’90 ήταν τα «pin-up boys» της τεχνολογικής καινοτομίας στο Βέλγιο. Η εταιρεία τους είχε εισαχθεί στο χρηματιστήριο, καθιστώντας τους και τους δύο εξαιρετικά πλούσιους, και όλοι οι τοπικοί φίλοι, οι οικογένειες και οι επιχειρήσεις τους είχαν επενδύσει κάθε σεντ από τις αποταμιεύσεις τους σε μετοχές. Οι Geert και Luc ήταν έτοιμοι να μετατρέψουν τη λάσπη της Φλάνδρας σε μια ευρωπαϊκή Silicon Valley.
Υπάρχει μια δόση εύθυμου χιούμορ καθώς οι δύο παρουσιάζουν μια δυναμική εταιρική παρουσίαση, όπου, προς κατάπληξη των παρευρισκόμενων, ντυμένων με κοστούμια, αποκαλύπτουν κάτι που το 2026 φαίνεται ως ξεκαρδιστικά άτσαλο υλικό φωνητικής αναγνώρισης. Steve Jobs αυτοί οι τύποι δεν είναι. Αλλά στο κοινό βρίσκεται ο ερευνητής δημοσιογράφος Aaron (Anthony Welsh), ο οποίος τους αντιμετωπίζει με τη φρικτή αλήθεια: για χρόνια πλαστογραφούσαν τα κέρδη για να αυξήσουν την τιμή της μετοχής τους, να εξασφαλίσουν κρατικές επιχορηγήσεις και, σε κάποιο ασυνείδητο επίπεδο, να ενισχύσουν τους δικούς τους γελοίους εγωισμούς. Η ιστορία του θα δημοσιευτεί τη Δευτέρα, αφήνοντάς τους και τους επενδυτές τους άφραγους, ενώ οι Geert και Luc αντιμετωπίζουν ποινή φυλάκισης.
Η ταινία ακολουθεί τον «Γολγοθά» της κενής Κυριακής τους πριν φτάσουν οι αστυνομικοί, καθώς αγωνίζονται ατομικά να βρουν μια διέξοδο, καίγοντας και τεμαχίζοντας δεσμίδες εγγράφων, με τον Luc να υποψιάζεται ότι ο Geert θα τον προδώσει. Και οι δύο έχουν κρυφές κρυψώνες με χρήματα. Ο Geert, ομοφυλόφιλος, βρίσκεται σε μια περιστασιακή σχέση με τον οδηγό-βοηθό του Kenneth (Thibaud Dooms), ο οποίος, ωστόσο, δεν έχει θέση στο νέο σχέδιο του Geert: να πετάξει αυθημερόν για μια χώρα της Νότιας Αμερικής χωρίς συμφωνίες έκδοσης με το Βέλγιο. Ο Geert επισκέπτεται για τελευταία φορά την αδελφή του, η οποία διατηρεί ένα αρτοποιείο και δεν γνωρίζει ότι κινδυνεύει με καταστροφή λόγω της επένδυσής της στην άνευ αξίας εταιρεία του, αλλά δεν μπορεί να την προειδοποιήσει να πουλήσει, φοβούμενος ότι θα παράσχει αποδεικτικά στοιχεία για insider trading.
Ο Luc έχει οικογένεια: έναν πατέρα σε οίκο ευγηρίας, στον οποίο κάνει μια τελευταία, συγκινητική επίσκεψη για να ρωτήσει αν ο γέρος είναι «περήφανος γι’ αυτόν», μια σύζυγο που τον ανέχεται και μια αποξενωμένη ενήλικη κόρη που δεν τον ανέχεται. Η τελική συναισθηματική του κατάρρευση-αποκάλυψη συμβαίνει όταν η BMW του κολλήσει σε ένα λασπωμένο χωράφι και βγαίνει έξω στη βροχή, κοιτάζοντας μερικές αγελάδες, οι οποίες τον κοιτάζουν αδιάφορα πίσω. Είναι αυτή η βάναυση, αμολιάγιαλη αλήθεια; Τα όνειρά του για ένα λαμπερό μέλλον εδώ χλευάζονται από την πραγματικότητα μιας οικονομίας που για αιώνες ήταν κατάλληλη μόνο για τη γεωργία; Ενσαρκώνουν αυτές οι αγελάδες μια πρωτόγονη αθωότητα που μπορεί να δει μόνο τώρα;
Η «σκόνη» του τίτλου είναι αυτή η σκόνη στην οποία θα θρυμματιστούν όλα αυτά τα μάταια όνειρα πλουτισμού. Ίσως και η «λάσπη» να εξυπηρετούσε εξίσου καλά.
Η ταινία Dust προβλήθηκε στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Βερολίνου.
