Στη Νέα Υόρκη της δεκαετίας του 1960, η Donna Gottschalk αντιμετώπισε την άρνηση της μητέρας της όταν αποκάλυψε την ταυτότητά της ως λεσβία, μια εποχή όπου η ομοφυλοφιλία ήταν παράνομη και “δεν υπήρχαν ευτυχισμένοι ομοφυλόφιλοι άνθρωποι”, όπως αναφέρει η ίδια. Η νέα της έκθεση, “We Others”, στην Photographers’ Gallery του Λονδίνου, παρουσιάζει μια σειρά από φωτογραφίες της, συνοδευόμενες από κείμενα της Γαλλίδας συγγραφέως Hélène Giannecchini, οι οποίες αποτυπώνουν μνήμες από ανθρώπους και γεγονότα.
Η Gottschalk, που άρχισε να φωτογραφίζει στα 17 της, καταγράφει την προσωπική της αφύπνιση και την ένταξή της στο Gay Liberation Front. Στην έκθεση, μια συγκινητική φωτογραφία της αδελφής της, Myla, σε ηλικία 11 ετών, αποπνέει αθωότητα, ενώ νεότερες φωτογραφίες δείχνουν την Myla να εξερευνά τη σεξουαλικότητά της, με μια απότομη αλλαγή στην αφήγηση να έρχεται με μια φωτογραφία του προσώπου της μετά από μια βίαιη επίθεση, γνωστή ως “gay bashing”, που υπέστη το 1979. Η φωτογραφία, λήφθηκε με αίτημα της Myla, και εκφράζει την κοινή τους αγανάκτηση. Σχεδόν 20 χρόνια αργότερα, μια άλλη φωτογραφία δείχνει την Myla, λίγο μετά την έναρξη της μετάβασής της, χαρούμενη και χαλαρή. Η ιστορία της Myla, όπως παρουσιάζεται στην έκθεση, ολοκληρώνεται το 2013, με μια φωτογραφία της, πλέον ολοκληρωμένη ως ο εαυτός της.
Η εργασία της Gottschalk δίνει έμφαση στη συγχώνευση του δημόσιου και του πολιτικού. Μία από τις πιο γνωστές της εικόνες απεικονίζει ένα ζευγάρι σε ένα ετοιμόρροπο διαμέρισμα, με αφίσα από το Revolutionary Women’s Conference: “Lesbians Unite!”. Η Gottschalk τοποθέτησε την αφίσα πριν από τη λήψη της φωτογραφίας, δημιουργώντας μια εικόνα που φέρει το στίγμα της ριζοσπαστικότητας και την αίσθηση της χαράς που η ίδια δεν είχε βιώσει.
Η έκθεση της Gottschalk συνδέεται άμεσα με το φετινό Deutsche Börse Photography Foundation Prize, όπου, για πρώτη φορά, οι υποψήφιοι είναι αποκλειστικά γυναίκες και μη δυαδικά άτομα. Στην έκθεση αυτή, οι περιθωριοποιημένοι σωματικοί τύποι παραμένουν υπό απειλή, αλλά η φωτογραφική μηχανή γίνεται εργαλείο αλληλεγγύης, συγγένειας και ακτιβισμού.
Ο Rene Matić, καλλιτέχνης υποψήφιος για το Turner Prize, μοιράζεται τα θέματα και την επείγουσα ανάγκη της Gottschalk, καταγράφοντας τη δική του νέα, queer κοινότητα. Η εγκατάσταση “Feelings Wheel” του Matić, με στιγμιότυπα φίλων και οικογένειας, τοποθετούνται σε γυάλινες κατασκευές που επιτρέπουν την επικάλυψη και την αλληλεπίδραση, θυμίζοντας την αίσθηση σωματικής επαφής σε ένα ατμοσφαιρικό κλαμπ. Η υφή του γυαλιού, ως άμορφη στερεά ύλη, αποτελεί μεταφορά για τις εμπειρίες των υποκειμένων του Matić, μιας κοινότητας διαμορφωμένης από την αβεβαιότητα, την ευαλωτότητα και τη ρευστότητα, αλλά και την ανθεκτικότητα.
Η Jane Evelyn Atwood, με μια σειρά ντοκυμαντέρ φωτογραφιών, μας βυθίζει στον εφιαλτικό κόσμο των γυναικείων φυλακών της δεκαετίας του 1990. Η Atwood, πρωτοπόρος γυναικεία φωτοδημοσιογράφος, αφοσιώθηκε σε αυτό το πρότζεκτ για δέκα χρόνια, καταγράφοντας άθλιμες συνθήκες, σωματική και ψυχική κακοποίηση, και αποκτήνοντας πρόσβαση σε 40 φυλακές εννέα χωρών. Οι φωτογραφίες της, αν και τραβηγμένες με προσοχή, εκπέμπουν μια οργισμένη ταχύτητα, συγκλονίζοντας τον θεατή. Μια από τις πιο έντονες εικόνες είναι η άδεια αίθουσα προσευχής στον χώρο εκτέλεσης ποινών θανάτου του Riverbend, Nashville, με δύο αφίσες που φέρουν τα γράμματα “HELP. FREE.”
Η Weronika Gęsicka, με την “Encyclopaedia”, παρουσιάζει μια πιο παιχνιδιάρικη προσέγγιση στην διάδοση της γνώσης και στην παραπλάνησή της, χρησιμοποιώντας stock και AI εικόνες για να δημιουργήσει ψεύτικα στοιχεία και ορισμούς. Μέσα από τις καθαρές χρωματικές παλέτες και τις προσομοιωμένες μορφές παρουσίασης, η Gęsicka μας εισάγει στον ασταθή κόσμο της μη αξιόπιστης εικόνας, προειδοποιώντας για την ανάγκη να διακρίνουμε την αλήθεια από την ψηφιακή παραποίηση.
Τέλος, η Amak Mahmoodian, Ιρανή καλλιτέχνιδα εν μέσω εξορίας, παρουσιάζει το “One Hundred and Twenty Minutes”, ένα πολυμεσικό έργο που βασίζεται στα επαναλαμβανόμενα όνειρα 16 εξόριστων. Η Mahmoodian συνδύασε ποίηση, φιλμ και φωτογραφία για να δημιουργήσει εικόνες που αποτυπώνουν το βάθος της ανθρώπινης ψυχής, με επαναλαμβανόμενα σύμβολα όπως παράθυρα, καθρέφτες, φαντάσματα, φίδια και χέρια. Το έργο της, αν και μελαγχολικό, προσφέρει παρηγοριά, τονίζοντας την πανανθρώπινη ικανότητα για όνειρα, ελπίδα και διατήρηση της μνήμης της πατρίδας.
