Οι Ηνωμένες Πολιτείες κλιμακώνουν την παρουσία τους στην Καραϊβική, με τη ρητορική να εντείνεται, καθιστώντας μια πιθανή στρατιωτική επίθεση στη Βενεζουέλα όλο και πιο ρεαλιστική. Από τις αρχές Σεπτεμβρίου, η Ουάσινγκτον έχει πραγματοποιήσει τουλάχιστον 21 στρατιωτικά πλήγματα εναντίον πλοίων της Βενεζουέλας, τα οποία ισχυρίζεται ότι εμπλέκονται σε διακίνηση ναρκωτικών. Ωστόσο, παρά τους ισχυρισμούς περί απειλής της εθνικής ασφάλειας, η κυβέρνηση Trump δεν έχει προσκομίσει στοιχεία, ενώ οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η Βενεζουέλα δεν αποτελεί την κύρια πηγή ναρκωτικών που εισέρχονται στις ΗΠΑ.
Ο Αμερικανός πρόεδρος Donald Trump έχει εκφράσει αντικρουόμενα μηνύματα σχετικά με μια πιθανή χερσαία επιχείρηση στη Βενεζουέλα, αποκλείοντάς την αλλά και αρνούμενος ότι σχεδιάζει πλήγματα εντός της χώρας, ενώ παράλληλα έχει εξουσιοδοτήσει επιχειρήσεις της CIA. Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Βενεζουέλας, Nicolas Maduro, κατηγορεί τον Trump ότι επιδιώκει αλλαγή καθεστώτος, προειδοποιώντας ότι η χώρα θα αντισταθεί.
Ανάλυστες εκτιμούν ότι οι ΗΠΑ διαθέτουν πολλαπλές στρατιωτικές επιλογές, κυρίως μέσω αεροπορικής και ναυτικής ισχύος. Η πρόσφατη ανάπτυξη σημαντικών αεροναυτικών δυνάμεων στην Καραϊβική, συμπεριλαμβανομένου του αεροπλανοφόρου USS Gerald Ford, υποδηλώνει την προετοιμασία για αεροπορικές και πυραυλικές επιθέσεις, δεδομένων των σχετικά ισχυρών αεράμυνας της Βενεζουέλας. Ωστόσο, μια χερσαία εισβολή θεωρείται εξαιρετικά απίθανη, λόγω της ανεπαρκούς στρατιωτικής δύναμης στην περιοχή, των εγχώριων αντιδράσεων και των νομικών εμποδίων.
Αντί για μια ευρείας κλίμακας εισβολή, οι αναλυτές προβλέπουν ένα φάσμα περιορισμένων, αλλά δυνητικά κλιμακούμενων, χρήσεων βίας. Μια επίθεση, ακόμα και περιορισμένη, θα μπορούσε να ανοίξει το “κουτί της Πανδώρας”, ενισχύοντας ένοπλους δρώντες, είτε στρατιωτικούς είτε παραστρατιωτικούς, ή οργανωμένο έγκλημα, οδηγώντας σε αστάθεια και διαίρεση της χώρας. Ιδιαίτερα, η πολιτική αντιπολίτευση, χωρίς ένοπλη πτέρυγα, θα μπορούσε να πληγεί περισσότερο.
Αντίθετα, μια εξωτερική επιθετικότητα ενδέχεται να ενισχύσει την κυβέρνηση Maduro, προκαλώντας ένα φαινόμενο “rally around the flag” και δίνοντάς της τη δυνατότητα να ποινικοποιήσει τη διαφωνία ως προδοσία. Η διεθνής κοινότητα, με την Κίνα και τη Ρωσία να διατηρούν πολιτική και, στην περίπτωση της Ρωσίας, στρατιωτική στήριξη, θα αντιδράσει σύμφωνα με τις υπάρχουσες στρατηγικές της σχέσεις.
Η στρατηγική των ΗΠΑ, σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές, εστιάζει στην αποδυνάμωση της αφοσίωσης του βενεζουελάνικου στρατού στην κυβέρνηση Maduro, προσφέροντας αμνηστία σε όσους παραμείνουν στις θέσεις τους. Ωστόσο, η εκκαθάριση οποιασδήποτε αντιπολίτευσης από τον στρατό καθιστά πιθανή την αντίσταση.
Οι απλοί πολίτες της Βενεζουέλας, ήδη αντιμέτωποι με πολυετή οικονομική κατάρρευση και ανθρωπιστική κρίση, θα βιώσουν μια αμερικανική επίθεση ως περαιτέρω απειλή στην ασφάλειά τους. Η κοινή γνώμη εμφανίζει δυσπιστία τόσο προς την κυβέρνηση όσο και προς ξένες στρατιωτικές επεμβάσεις, οδηγώντας σε ετερόκλητες και διφορούμενες αντιδράσεις.
Υπάρχει επίσης ο κίνδυνος περιφερειακής κλιμάκωσης, καθώς ο Trump έχει αφήσει να εννοηθεί ότι και άλλες χώρες που παράγουν ναρκωτικά, όπως η Κολομβία, θα μπορούσαν να γίνουν στόχοι. Αυτή η προσέγγιση, που χαρακτηρίζει πολύπλοκες εγχώριες κρίσεις ως “ναρκο-τρομοκρατικές” απειλές, μπορεί να υπονομεύσει περαιτέρω το διεθνές δίκαιο και τους μηχανισμούς ειρηνικής επίλυσης διαφορών, οδηγώντας στην επιβολή στρατικοποιημένων λύσεων αντί για κοινωνικές και οικονομικές παρεμβάσεις.
