Η πολεμική σύρραξη ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν έχει πυροδοτήσει μια παγκόσμια ενεργειακή κρίση, καθώς χιλιάδες δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν ζωτικής σημασίας πετρέλαιο και υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) παραμένουν αποκλεισμένα και στις δύο πλευρές του Στενού του Ορμούζ, το οποίο βρίσκεται υπό αποκλεισμό από το Ιράν.
Η Αίγυπτος, σύμφωνα με την κυβέρνησή της, συγκαταλέγεται στις «καλύτερα αποδίδουσες» χώρες στην αντιμετώπιση αυτής της κρίσης, χάρη στα μέτρα που έχει εφαρμόσει για την εξοικονόμηση καυσίμων.
Η πίεση στις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου εντείνεται λόγω του σχεδόν ολοκληρωτικού τερματισμού της ναυσιπλοΐας μέσω του Στενού του Ορμούζ, καθώς και των αεροπορικών επιδρομών σε και γύρω από βασικές ενεργειακές εγκαταστάσεις στον Κόλπο, καθώς ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν εισέρχεται στην έκτη εβδομάδα του.
Το Στενό του Ορμούζ αποτελεί τη μοναδική δίοδο από τον Κόλπο προς τον ανοιχτό ωκεανό, από όπου περνάει το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και LNG σε καιρούς ειρήνης. Στις 2 Μαρτίου, δύο ημέρες μετά την έναρξη των επιδρομών από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ κατά του Ιράν, ο Εμπραχίμ Τζαμπάρι, ανώτερος σύμβουλος του αρχηγού του Ισλαμικού Σώματος Φρουρών της Επανάστασης (IRGC), ανακοίνωσε ότι το στενό «έκλεισε». Προειδοποίησε ότι οποιοδήποτε πλοίο προσπαθήσει να περάσει θα «παραδοθεί στις φλόγες». Από τότε, η κυκλοφορία μέσω του στενού, που μεταφέρει καθημερινά περίπου 20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου, έχει μειωθεί κατά πάνω από 95%.
Το Ιράν επιτρέπει πλέον τη διέλευση μόνο ενός μικρού αριθμού δεξαμενόπλοιων, μετά από συμφωνίες με ορισμένες χώρες. Επιπλέον, η ενεργειακή υποδομή στη Μέση Ανατολή έχει υποστεί ζημιές κατά τη διάρκεια του πολέμου. Στις 24 Μαρτίου, η QatarEnergy κήρυξε ανωτέρα βία σε ορισμένες από τις μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας LNG, μετά από ιρανική επίθεση στις εγκαταστάσεις Ras Laffan LNG του Κατάρ, η οποία κατέστρεψε περίπου το 17% της εξαγωγικής ικανότητας LNG της χώρας, προκαλώντας εκτιμώμενες ετήσιες απώλειες εσόδων 20 δισεκατομμυρίων δολαρίων και απειλώντας τις προμήθειες προς την Ευρώπη και την Ασία.
Όλες αυτές οι διαταραχές έχουν οδηγήσει σε εκτίναξη των τιμών ενέργειας. Την Τρίτη, το παγκόσμιο πετρέλαιο αναφοράς Brent διαπραγματευόταν στα 109 δολάρια το βαρέλι, από περίπου 65 δολάρια το βαρέλι λίγο πριν από την έναρξη του πολέμου.
Στην Αίγυπτο, το Υπουργείο Πετρελαίου έχει ανακοινώσει αυξήσεις στις τιμές των καυσίμων που κυμαίνονται από 14% έως 30%. Ο πρωθυπουργός Μοχάμεντ Μαντμπούλι δήλωσε ότι το ενεργειακό κόστος εισαγωγών της χώρας αυξήθηκε από 1,2 δισεκατομμύρια δολάρια τον Ιανουάριο σε 2,5 δισεκατομμύρια δολάρια τον Μάρτιο. Η Αίγυπτος, όντας ένας από τους μεγαλύτερους εισαγωγείς ενέργειας στην περιοχή και μία από τις πιο χρεωμένες οικονομίες, βασίζεται ακόμα σε εισαγόμενα καύσιμα, ιδίως διυλισμένα πετρελαιοειδή και φυσικό αέριο, από το Ισραήλ και τα κράτη του Κόλπου.
Για την αντιμετώπιση της κατάστασης, ανακοινώθηκαν τα εξής μέτρα:
* Από τις 28 Μαρτίου, τα καταστήματα, τα εμπορικά κέντρα και τα εστιατόρια κλείνουν στις 9 μ.μ. (19:00 GMT) καθημερινά για ένα μήνα, εκτός από Πέμπτη και Παρασκευή, οπότε κλείνουν στις 10 μ.μ. (20:00 GMT).
* Οι ποσότητες καυσίμων για τα κρατικά οχήματα θα μειωθούν κατά 30%.
* Ο φωτισμός των δρόμων και των διαφημίσεων θα μειωθεί κατά 50%.
* Από την 1η Απριλίου, οι εργαζόμενοι του δημόσιου τομέα θα εργάζονται από απόσταση τις Κυριακές, με εξαιρέσεις για ζωτικής σημασίας υπηρεσίες.
Άλλες χώρες που έχουν λάβει μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας περιλαμβάνουν τη Μαλαισία (τηλεργασία για δημοσίους υπαλλήλους), τις Φιλιππίνες (τετραήμερη εβδομάδα εργασίας), την Ταϊλάνδη και το Βιετνάμ (ενθάρρυνση τηλεργασίας και περιορισμού ταξιδιών), τη Μιανμάρ (εναλλάξ ημέρες οδήγησης) και το Πακιστάν (κλείσιμο αγορών και εμπορικών κέντρων στις 8 μ.μ., με εξαιρέσεις). Η Μπαγκλαντές έχει μειώσει τις ώρες εργασίας για δημόσιους και ιδιωτικούς υπαλλήλους και τις ώρες λειτουργίας των τραπεζών, ενώ η Σρι Λάνκα και η Σλοβενία έχουν επιβάλει ποσοστώσεις καυσίμων και όρια αγοράς.
