Ο Ισραηλινός Πρωθυπουργός, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, δήλωσε ότι μια συμφωνία με τη Συρία είναι εφικτή, θέτοντας ως προαπαιτούμενο την εγκαθίδρυση μιας αποστρατιωτικοποιημένης ζώνης που θα εκτείνεται από τη Δαμασκό έως το Jabal al-Sheikh, περιοχή που βρίσκεται υπό ισραηλινή κατοχή. Οι δηλώσεις του Νετανιάχου έγιναν την Τρίτη, μία ημέρα μετά τις αναφορές του Προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, περί επιθυμίας για «μακροχρόνια και ευημερούσα σχέση» μεταξύ Συρίας και Ισραήλ.
Οι συνομιλίες για μια συμφωνία ασφαλείας μεταξύ των δύο χωρών βρίσκονται σε εξέλιξη εδώ και μήνες, ωστόσο, οι τελευταίες εβδομάδες δεν έχουν φέρει σημαντική πρόοδο. Η Συρία δεν αναγνωρίζει επίσημα το Ισραήλ, το οποίο κατά το τελευταίο έτος έχει επεκτείνει την παράνομη κατοχή συριακού εδάφους. Μετά τον πόλεμο του 1967, το Ισραήλ κατέλαβε τα Υψίπεδα του Γκολάν από τη Συρία και αργότερα προσάρτησε παράνομα την περιοχή, κάτι που αναγνώρισαν οι Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά απέρριψε η διεθνής κοινότητα.
Μετά την πτώση του Σύρου Προέδρου Μπασάρ αλ-Άσαντ τον Δεκέμβριο του 2024, το Ισραήλ παραβίασε μια συμφωνία του 1974 και επεκτάθηκε περαιτέρω σε συριακό έδαφος, καταλαμβάνοντας περιοχές όπως το Jabal al-Sheikh, ένα βουνό που προσφέρει πανοραμική θέα στο βόρειο Ισραήλ και τη νότια Συρία. Το Ισραήλ έχει πραγματοποιήσει αλλεπάλληλες επιθέσεις στη Συρία τον τελευταίο χρόνο, παρά τις διαβεβαιώσεις της νέας κυβέρνησης της Δαμασκού ότι δεν επιδιώκει σύγκρουση. Η πιο πρόσφατη, μια ισραηλινή επιδρομή την περασμένη Παρασκευή, είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο 13 ανθρώπων στην πόλη Beit Jinn, νοτιοδυτικά της Δαμασκού.
«Αυτό που περιμένουμε από τη Συρία είναι, φυσικά, να δημιουργήσει μια αποστρατιωτικοποιημένη ζώνη από τη Δαμασκό έως την περιοχή αυτή, συμπεριλαμβανομένων των προσεγγίσεων προς το Όρος Ερμόν και την κορυφή του Ερμόν», δήλωσε ο Νετανιάχου κατά την επίσκεψή του σε τραυματίες στρατιώτες στο κεντρικό Ισραήλ, αναφερόμενος στο Jabal al-Sheikh με την ισραηλινή ονομασία. «Διατηρούμε αυτές τις περιοχές για να διασφαλίσουμε την ασφάλεια των πολιτών του Ισραήλ, και αυτό μας υποχρεώνει». Πρόσθεσε: «Με καλή θέληση και κατανόηση αυτών των αρχών, είναι δυνατόν να επιτευχθεί συμφωνία με τους Σύρους, αλλά σε κάθε περίπτωση θα τηρήσουμε τις αρχές μας».
Η κυβέρνηση Τραμπ προσπαθεί να μεσολαβήσει για μια συμφωνία μη επίθεσης μεταξύ των δύο χωρών, ενώ ο Αμερικανός πρόεδρος έχει εκφράσει την υποστήριξή του στον νέο ηγέτη της Συρίας, Πρόεδρο Αχμέντ αλ-Σαράα. Ο Τραμπ επαίνεσε την πρόοδο που σημειώθηκε υπό την νεοσύστατη κυβέρνηση του αλ-Σαράα, η οποία έχει υποσχεθεί να ενώσει τη Συρία μετά από χρόνια εμφυλίου πολέμου και θρησκευτικού κατακερματισμού. «Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι πολύ ικανοποιημένες με τα αποτελέσματα που έχουν επιδειχθεί, μέσω σκληρής δουλειάς και αποφασιστικότητας, στη Συρία», έγραψε ο Αμερικανός πρόεδρος. «Κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν για να διασφαλίσουμε ότι η Κυβέρνηση της Συρίας θα συνεχίσει αυτό που έχει οριστεί, δηλαδή ουσιαστικό έργο, προκειμένου να χτιστεί μια πραγματική και ευημερούσα χώρα». «Ο νέος Πρόεδρος της Συρίας, Αχμέντ αλ-Σαράα, εργάζεται επιμελώς για να διασφαλίσει ότι θα συμβούν καλά πράγματα, και ότι τόσο η Συρία όσο και το Ισραήλ θα έχουν μακροχρόνια και ευημερούσα σχέση», κατέληξε.
Λίγο μετά τη δήλωση του Τραμπ, το γραφείο του Νετανιάχου ανακοίνωσε ότι οι δύο ηγέτες είχαν τηλεφωνική επικοινωνία. Το Ισραήλ και η Συρία βρίσκονται σε συνομιλίες εδώ και μήνες για μια διευθέτηση, αλλά πρόσφατες αναφορές στα ισραηλινά μέσα ενημέρωσης έκαναν λόγο για αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις, κυρίως λόγω της απροθυμίας του Νετανιάχου να συμβιβαστεί με την άρνηση του Ισραήλ να αποσυρθεί από τα εδάφη που κατέλαβε τον τελευταίο χρόνο. Το Ισραήλ φέρεται επίσης να ζήτησε να διατηρήσει εναέριο διάδρομο προς το Ιράν μέσω της Συρίας, σε περίπτωση που χρειαστεί να τον χρησιμοποιήσει για μελλοντικές αεροπορικές επιθέσεις.
