Ο εθνικός στρατός της Σομαλίας ανέλαβε τον έλεγχο της μεγαλύτερης πόλης στη νοτιοδυτική πολιτεία, οδηγώντας στην παραίτηση του περιφερειακού ηγέτη, δύο εβδομάδες μετά την ανακοίνωση της διακοπής των δεσμών με την ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Η στρατηγικής σημασίας πόλη Μπαϊντόα (Baidoa), η μεγαλύτερη στην νοτιοδυτική πολιτεία, φιλοξενεί διεθνείς ειρηνευτικές δυνάμεις και ανθρωπιστικές οργανώσεις σε μια περιοχή που πλήττεται από ξηρασία, συγκρούσεις και εκτοπισμούς.
Ο Abdiaziz Hassan Mohamed Laftagareen, πρόεδρος της νοτιοδυτικής πολιτείας, ανακοίνωσε την παραίτησή του μέσω Facebook τη Δευτέρα, 30 Μαρτίου 2026, έπειτα από περισσότερα από επτά χρόνια στο αξίωμα. Η παραίτησή του έρχεται λίγες ημέρες μετά την επανεκλογή του για νέα πενταετή θητεία, μια εκλογή που η ομοσπονδιακή κυβέρνηση χαρακτήρισε παράνομη.
Νωρίτερα τη Δευτέρα, ομοσπονδιακές δυνάμεις εισήλθαν στην Μπαϊντόα, περίπου 245 χιλιόμετρα (150 μίλια) βορειοδυτικά της πρωτεύουσας Μογκαντίσου (Mogadishu), αποκτώντας τον πλήρη έλεγχο της πόλης και σηματοδοτώντας την έναρξη μιας πολιτικής μετάβασης. “Οι ομοσπονδιακές δυνάμεις έχουν αναλάβει την Μπαϊντόα… είναι ήρεμα τώρα… αλλά μοιάζει με πόλη-φάντασμα”, δήλωσε στο Reuters ένας τοπικός πρεσβύτερος, ο Adan Hussein.
Η μετάβαση της νοτιοδυτικής πολιτείας ξεκίνησε με τον διορισμό του υπουργού Οικονομικών, Ahmed Mohamed Hussein, ως υπηρεσιακού προέδρου μέσω επίσημου διατάγματος. Η κεντρική κυβέρνηση στο Μογκαντίσου χαιρέτισε τη μετάβαση της πολιτείας, καλώντας σε ηρεμία και ενότητα. “Οι κάτοικοι της νοτιοδυτικής πολιτείας ανέλαβαν τον έλεγχο της Μπαϊντόα, σηματοδοτώντας τη ζήτηση για λογοδοσία. Η Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση της Σομαλίας παραμένει δεσμευμένη στη σταθερότητα, την προστασία ζωών και περιουσιών, και τη διασφάλιση ότι δεν θα υπάρξει δίωξη ή εκδίκηση”, δήλωσε ο Υπουργός Πληροφοριών της Σομαλίας, Daud Aweis.
Ανησυχίες για δίκαιες εκλογές
Πολλοί κάτοικοι είχαν διαφύγει από την Μπαϊντόα την προηγούμενη εβδομάδα, ενώ ορισμένες οργανώσεις βοήθειας ανέστειλαν τις δραστηριότητές τους, φοβούμενες συγκρούσεις μεταξύ του στρατού και των περιφερειακών δυνάμεων. Η διαμάχη με τη νοτιοδυτική πολιτεία αποτελεί την τελευταία ένδειξη έντασης στο εύθραυστο ομοσπονδιακό σύστημα της χώρας του Κέρατος της Αφρικής, όπου οι διαφωνίες σχετικά με τις εκλογές και την ισορροπία δυνάμεων μεταξύ Μογκαντίσου και περιφερειακών διοικήσεων συχνά ανοίγουν πολιτικά ρήγματα.
Η διοίκηση Laftagareen αντιτάχθηκε σε συνταγματικές τροποποιήσεις που υποστηρίχθηκαν από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Το Υπουργείο Πληροφοριών, Πολιτισμού και Τουρισμού της Σομαλίας ανέφερε ότι “η πρώην διοίκηση της νοτιοδυτικής πολιτείας… δημιούργησε πολιτική σύγκρουση”, ενώ οι ομοσπονδιακές δυνάμεις έγιναν δεκτές στην Μπαϊντόα.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι η διαμάχη αυτή προηγείται μιας εξαιρετικά αμφιλεγόμενης εθνικής εκλογής που αναμένεται φέτος. Η υπόσχεση για εκλογές “ένας άνθρωπος, μία ψήφος” μετά από δεκαετίες αποχής από την άσκηση αυτού του δικαιώματος, συνοδεύεται από σημαντικές υλικοτεχνικές και ασφαλιστικές προκλήσεις. Οι τροποποιήσεις στο Σύνταγμα έχουν προκαλέσει δυσαρέσκεια και δυσπιστία μεταξύ των ηγετών, με ανησυχίες για πιθανή χειραγώγηση των εκλογών.