Ο Yoshua Bengio, ένας από τους επιστήμονες που συνέβαλαν καθοριστικά στην ανάπτυξη της Τεχνητής Νοημοσύνης (ΤΝ), εκφράζει την πεποίθησή του ότι είναι πλέον θέμα χρόνου να εξαφανιστούν όλες οι επαγγελματικές θέσεις, ακόμη και τα πιο ασφαλή επαγγέλματα, όπως οι υδραυλικοί. Ο καθηγητής Επιστήμης Υπολογιστών στο Université de Montréal και βραβευμένος με Turing Award, επιστρατεύει την εμπειρία του τεσσάρων δεκαετιών για να προειδοποιήσει ότι ο καθένας που εργάζεται με υπολογιστή βρίσκεται ήδη υπό απειλή.
Οι “γνωστικές” εργασίες, όπως τις χαρακτηρίζει ο Bengio, δηλαδή αυτές που επιτελούνται πίσω από ένα πληκτρολόγιο, αναμένεται να είναι οι πρώτες που θα επηρεαστούν από την αυτοματοποίηση. “Είναι απλώς θέμα χρόνου”, τόνισε ο πρωτοπόρος της ΤΝ σε συνέντευξή του στο podcast “Diary of a CEO” στα τέλη του 2025. “Εκτός αν συναντήσουμε ένα επιστημονικό εμπόδιο που θα μας εμποδίσει να κάνουμε τα συστήματα ΤΝ όλο και πιο έξυπνα, θα έρθει μια στιγμή που θα κάνουν όλο και περισσότερα, θα μπορούν να αναλάβουν όλο και μεγαλύτερο μέρος της εργασίας που κάνουν οι άνθρωποι… Και βέβαια, χρειάζονται χρόνια για τις εταιρείες να τα ενσωματώσουν πλήρως στις ροές εργασίας τους, αλλά είναι πρόθυμες να το κάνουν. Επομένως, είναι περισσότερο θέμα χρόνου παρά το αν συμβαίνει ή όχι.”
Ο Bengio παραδέχεται ότι οι νεοεισερχόμενοι της Gen Z είναι αυτοί που πλήττονται περισσότερο από την ΤΝ, καθώς οι κατώτερες θέσεις είναι οι ευκολότερες να περικοπούν, να ενοποιηθούν ή να καλυφθούν από λογισμικό. Ωστόσο, πιστεύει ότι στο τέλος, οι θέσεις όλων θα επηρεαστούν μέσα στην επόμενη πενταετία.
Οι κίνδυνοι δεν περιορίζονται μόνο στις θέσεις γραφείου. Ακόμη και τα χειρωνακτικά επαγγέλματα και η ίδια η δημοκρατία απειλούνται. Για χρόνια, τα πτυχία προωθούνταν ως το κλειδί της επιτυχίας για τους νέους που αναζητούσαν καλοπληρωμένες και σταθερές θέσεις εργασίας. Τώρα, ακόμη και οι άριστα εκπαιδευμένοι φοιτητές βρίσκονται “άνεργοι”, καθώς οι εργοδότες υιοθετούν μια “στρατηγική αναμονής” εν μέσω της εξάπλωσης της ΤΝ. Οι απόφοιτοι στο Ηνωμένο Βασίλειο αντιμετωπίζουν την χειρότερη αγορά εργασίας από το 2018. Εταιρείες όπως η Intel και η Google έχουν “παγώσει” χιλιάδες θέσεις εργασίας που αναμένεται να καλυφθούν από την ΤΝ τα επόμενα πέντε χρόνια.
Ο Bengio προειδοποιεί ότι αυτό δεν είναι απλώς μια προσωρινή αναταραχή ή αντανάκλαση της τρέχουσας οικονομίας. Καθώς όλο και περισσότερες εταιρείες στηρίζονται στην ΤΝ και τελικά στα ρομπότ, η τεχνολογία θα γίνεται όλο και πιο έξυπνη. “Καθώς οι εταιρείες αναπτύσσουν όλο και περισσότερα ρομπότ, θα συλλέγουν όλο και περισσότερα δεδομένα. Έτσι, τελικά, θα συμβεί”, δήλωσε ο Bengio όταν ρωτήθηκε αν η ΤΝ θα μπορέσει να εξαλείψει την εργασία. Ακόμη και οι νέοι που προσπαθούν να ξεπεράσουν την αυτοματοποίηση εγκαταλείποντας τα πτυχία ή αναβαθμίζοντας τις δεξιότητές τους σε χειρωνακτικά επαγγέλματα, είναι καταδικασμένοι στην ίδια κατάληξη. “Οπότε, αν κάνεις μια φυσική δουλειά – όπως λέει συχνά ο Geoffrey Hinton, θα έπρεπε να είσαι υδραυλικός ή κάτι τέτοιο – θα πάρει περισσότερο χρόνο [για την ΤΝ να αντικαταστήσει τη δουλειά σου], αλλά νομίζω ότι είναι απλώς προσωρινό.”
Γνωρίζοντας πλέον την καταστροφή που μπορεί να προκαλέσει η ΤΝ, ο Bengio δηλώνει ότι μετανιώνει για το έργο της ζωής του. “Θα έπρεπε να το είχα προβλέψει πολύ νωρίτερα, αλλά δεν έδωσα αρκετή προσοχή στους δυνητικά καταστροφικούς κινδύνους”, παραδέχτηκε ο 61χρονος. “Αλλά το σημείο καμπής μου ήταν όταν εμφανίστηκε το ChatGPT, και επίσης με τον εγγονό μου, συνειδητοποίησα ότι δεν ήταν ξεκάθαρο αν θα είχε ζωή 20 χρόνια από τώρα, επειδή αρχίζουμε να βλέπουμε συστήματα ΤΝ που αντιστέκονται στο να απενεργοποιηθούν.”
Από τότε ίδρυσε το LawZero, έναν μη κερδοσκοπικό οργανισμό που εστιάζει στην ανάπτυξη ασφαλών και ευθυγραμμισμένων με τον άνθρωπο συστημάτων ΤΝ. Ωστόσο, με τον τρέχοντα ρυθμό αλλαγής, η προειδοποίησή του είναι σαφής: Όχι μόνο οι θέσεις εργασίας, αλλά ακόμη και η δημοκρατία θα μπορούσε να καταρρεύσει σε περίπου δύο δεκαετίες.
Το μήνυμά του προς τους CEOs είναι: “Αποστασιοποιηθείτε από τη δουλειά σας. Μιλήστε μεταξύ σας και ας δούμε αν μπορούμε μαζί να λύσουμε το πρόβλημα. Επειδή αν παραμείνουμε εγκλωβισμένοι σε αυτόν τον ανταγωνισμό, θα αναλάβουμε τεράστιους κινδύνους που δεν είναι καλοί για εσάς, ούτε για τα παιδιά σας.”
