Σε μια πρωτοφανή δικαστική απόφαση, ένα δικαστήριο στην Καλιφόρνια επιδίκασε αποζημίωση ύψους 3 εκατομμυρίων δολαρίων εις βάρος των Meta και Alphabet, κρίνοντάς τες υπεύθυνες για τον εθιστικό σχεδιασμό των πλατφορμών κοινωνικής δικτύωσης. Η απόφαση αυτή αποτελεί ορόσημο στη μάχη κατά της εθιστικής φύσης των social media, ιδιαίτερα για τους νέους χρήστες.
Το δικαστήριο του Λος Άντζελες, μετά από πολυήμερες διαβουλεύσεις, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι εταιρείες τεχνολογίας βαρύνονται νομικά για τον σχεδιασμό που καθιστά τις πλατφόρμες τους εθιστικές. Η ενάγουσα, η οποία αναφέρεται ως KGM ή Kaley και είναι 20 ετών, ισχυρίστηκε ότι ανέπτυξε εθισμό στα social media από νεαρή ηλικία, γεγονός που επιδείνωσε τα προβλήματα ψυχικής υγείας που αντιμετώπιζε. Η Kaley ξεκίνησε να χρησιμοποιεί το YouTube στην ηλικία των έξι ετών και το Instagram, ιδιοκτησίας της Meta, στην ηλικία των εννέα.
Η νομική ομάδα της Kaley υποστήριξε ότι οι κολοσσοί των social media χρησιμοποίησαν σκόπιμα χαρακτηριστικά, όπως οι ειδοποιήσεις και η αυτόματη αναπαραγωγή, με στόχο να κρατήσουν τους νέους χρήστες “εξαρτημένους”. Οι δικηγόροι της ενάγουσας χαρακτήρισαν την απόφαση ως “ιστορική στιγμή” και τόνισαν την “ακλόνητη γενναιότητα” της Kaley να φέρει την υπόθεση στο δικαστήριο.
Κατά τη διάρκεια της δίκης, κατέθεσαν μεταξύ άλλων ο διευθύνων σύμβουλος της Meta, Mark Zuckerberg, και ο επικεφαλής του Instagram, Adam Mosseri. Οι τεχνολογικές εταιρείες, ωστόσο, αμύνθηκαν επικαλούμενες διάφορα επιχειρήματα. Η Meta υποστήριξε ότι η Kaley αντιμετώπιζε προβλήματα ψυχικής υγείας ανεξάρτητα από τη χρήση των social media, επισημαίνοντας την ταραγμένη οικογενειακή της ζωή. Επίσης, δήλωσε ότι κανένας από τους θεραπευτές της δεν είχε εντοπίσει τα social media ως την αιτία των προβλημάτων της. Από την πλευρά της, η Google, μέσω εκπροσώπου της Alphabet, εξέφρασε τη διαφωνία της με την απόφαση, δηλώνοντας ότι το YouTube είναι μια πλατφόρμα streaming και όχι social media, και ότι σκοπεύουν να ασκήσουν έφεση.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι Snap και TikTok είχαν προηγουμένως κατονομαστεί στην αγωγή, αλλά διευθέτησαν την υπόθεση με την ενάγουσα για μη αποκαλυφθέντες όρους πριν από την έναρξη της δίκης.
Η παρούσα απόφαση έρχεται σε μια περίοδο που πληθαίνουν οι αγωγές κατά εταιρειών social media. Στις ΗΠΑ, αναμένεται να ξεκινήσει τον Ιούνιο μια ομοσπονδιακή υπόθεση σχετικά με τον εθισμό στα social media. Πρόσφατα, ένα δικαστήριο στο Νέο Μεξικό έκρινε ότι η Meta παραβίασε την πολιτειακή νομοθεσία παραπλανώντας τους χρήστες σχετικά με την ασφάλεια των Facebook, Instagram και WhatsApp, και επιτρέποντας την σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών σε αυτές τις πλατφόρμες.
Νομικοί εμπειρογνώμονες εκτιμούν ότι η απόφαση αυτή θα διαμορφώσει το μέλλον της νομοθεσίας και των δικαστικών υποθέσεων που αφορούν τα social media.