Η Αμερική βρίσκεται αντιμέτωπη με πρωτοφανή δημοσιονομικά προβλήματα, καθώς το ομοσπονδιακό χρέος ξεπέρασε τα 39 τρισεκατομμύρια δολάρια, φτάνοντας το 125% του ΑΕΠ. Αυτό αποτελεί μια δραματική αύξηση από τα 5,7 τρισεκατομμύρια δολάρια, ή 55% του ΑΕΠ, που σημειώθηκαν το 2000. Παράλληλα, η κυβέρνηση Τραμπ ανακοίνωσε σχέδια για επιπλέον χρηματοδότηση ύψους 200 δισεκατομμυρίων δολαρίων για τις πολεμικές επιχειρήσεις κατά του Ιράν, γεγονός που επιδεινώνει την ήδη δυσχερή οικονομική κατάσταση.
Η Βουλή των Αντιπροσώπων απέτυχε να εγκρίνει μια πρόταση για Αναθεώρηση Προϋπολογισμού (Balanced Budget Amendment) στις 18 Μαρτίου, αποτυγχάνοντας να συγκεντρώσει την απαιτούμενη πλειοψηφία δύο τρίτων. Η πρόταση αυτή, η οποία βασιζόταν σε μια τροποποιημένη εκδοχή του “Ελβετικού Μοντέλου” (Swiss Debt Brake), αποσκοπούσε στον περιορισμό των ομοσπονδιακών δαπανών και στην επίτευξη δημοσιονομικής ισορροπίας. Η υιοθέτηση του “Ελβετικού Μοντέλου” το 2001 οδήγησε σε διατήρηση του ομοσπονδιακού χρέους της Ελβετίας κάτω από το 30% του ΑΕΠ, σε πλήρη αντίθεση με την πορεία των Ηνωμένων Πολιτειών.
Οι ειδικοί προειδοποιούν ότι, εάν δεν αλλάξει η πορεία, το χρέος των ΗΠΑ αναμένεται να εκτοξευθεί στο 175% του ΑΕΠ μέσα σε 30 χρόνια, σύμφωνα με τις προβλέψεις του μη κομματικού Γραφείου Προϋπολογισμού του Κογκρέσου (CBO). Επιπλέον, οι συνολικές υποχρεώσεις και οι ανασφάλιστες κοινωνικές δεσμεύσεις ξεπερνούν τα 125 τρισεκατομμύρια δολάρια, ένα ποσό 3,2 φορές υψηλότερο από το τρέχον ομοσπονδιακό χρέος.
Ενώ η πρόταση για την Αναθεώρηση Προϋπολογισμού απέτυχε, η αναγνώριση της ανάγκης για συνταγματική τροποποίηση είναι επιτακτική. Ωστόσο, στο παρόν πολιτικό κλίμα, η επανεξέταση του θέματος από το Κογκρέσο φαντάζει απίθανη. Γι’ αυτό, προτείνεται η αξιοποίηση του Άρθρου V του Συντάγματος, που επιτρέπει στις πολιτείες να προτείνουν συνταγματικές τροποποιήσεις.
Οι ιδρυτές των ΗΠΑ είχαν προβλέψει την πιθανότητα αδράνειας του Κογκρέσου, γι’ αυτό και προέβλεψαν μια εναλλακτική οδό για την πρόταση συνταγματικών τροποποιήσεων. Εάν δύο τρίτα των πολιτειών υποβάλουν αίτηση για μια σύγκληση συνεδρίου με σκοπό την πρόταση μιας ή περισσοτέρων τροποποιήσεων, το Κογκρέσο υποχρεούται να συγκαλέσει το συνέδριο. Αυτό το συνέδριο θα αφορά την πρόταση τροποποιήσεων και όχι τη σύνταξη ενός νέου Συντάγματος.
Εκπλήξεις προέκυψαν πριν από περίπου τρία χρόνια, όταν η Ομοσπονδιακή Ίδρυση για τη Δημοσιονομική Βιωσιμότητα (Federal Fiscal Sustainability Foundation) ανακάλυψε ότι υπήρχαν επαρκείς ενεργές αιτήσεις από πολιτείες για ένα συνέδριο που θα επικεντρωνόταν αποκλειστικά σε μια τροπολογία για τη δημοσιονομική ευθύνη. Ο απαιτούμενος αριθμός αιτήσεων υφίσταται από το 1979, αλλά παραμένει σε εκκρεμότητα λόγω της αδράνειας του Κογκρέσου. Το Σεπτέμβριο του 2025, τα ευρήματα αυτά επιβεβαιώθηκαν από την Εθνική Επιτροπή Ομοσπονδισμού.
Ο Πρόεδρος της Επιτροπής Προϋπολογισμού της Βουλής, Jodey Arrington, έχει υποστηρίξει την πρόταση H.C.R. 15 για διόρθωση αυτής της κατάστασης, ωστόσο, το Κογκρέσο φαίνεται να αγνοεί την συνταγματική του υποχρέωση.
Έχει έρθει η ώρα για έναν ή περισσότερους γενικούς εισαγγελείς πολιτειών να προσφύγουν στο δικαστήριο κατά του Κογκρέσου για την αδράνειά του. Εάν οι πολιτείες δεν κινηθούν, ουσιαστικά θα ακυρώσουν το δικαίωμά τους να προτείνουν τροποποιήσεις μέσω του Άρθρου V. Η στιγμή για τις πολιτείες να διεκδικήσουν τα συνταγματικά τους δικαιώματα είναι τώρα, καθώς το μέλλον της δημοσιονομικής υγείας της Αμερικής βρίσκεται σε κίνδυνο.
