Ενώ οι εταιρείες τεχνολογίας προχωρούν σε απολύσεις, η “έκρηξη” της τεχνητής νοημοσύνης (AI) δημιουργεί παράλληλα μια άνευ προηγουμένου ζήτηση για εργαζομένους σε χειρωνακτικά επαγγέλματα, αγγίζοντας ακόμη και εξαψήφιους μισθούς. Σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της Randstad, οι θέσεις εργασίας για τεχνικούς, εργαζομένους στον κλιματισμό (HVAC) και ηλεκτρολόγους σημειώνουν ραγδαία άνοδο, παρέχοντας ελκυστικές αμοιβές.
Την ίδια στιγμή που μεγάλοι τεχνολογικοί κολοσσοί όπως η Amazon, η Meta και η Oracle μειώνουν το προσωπικό τους επικαλούμενοι την ανάγκη για αποδοτικότητα, αντιμετωπίζουν σοβαρό πρόβλημα στην υλοποίηση των σχεδίων τους για την τεχνητή νοημοσύνη. Ο λόγος; Η σοβαρή έλλειψη ειδικευμένου προσωπικού που απαιτείται για την κατασκευή και συντήρηση των data centers, με το έλλειμμα ταλέντων να ανέρχεται σε εκατοντάδες χιλιάδες.
Στοιχεία από ανάλυση άνω των 50 εκατομμυρίων αγγελιών εργασίας από την Randstad δείχνουν ότι η ζήτηση για τεχνικούς ρομποτικής έχει αυξηθεί κατά 107%, για μηχανικούς HVAC κατά 67%, και για εργασίες στις κατασκευές κατά 30% από τα τέλη του 2022. Επαγγέλματα όπως του συγκολλητή και του ηλεκτρολόγου έχουν επίσης αυξηθεί κατά 25% και 18% αντίστοιχα τα τρία τελευταία χρόνια. Δυστυχώς, η προσφορά δεν συμβαδίζει με τη ζήτηση.
Ο Sander van’t Noordende, της Randstad, επισημαίνει ότι αυτή η ανισορροπία δημιουργεί σημαντικές ευκαιρίες για τη γενιά Z, προσφέροντας σταθερές και ανθεκτικές στην τεχνητή νοημοσύνη καριέρες. «Για πολύ καιρό, η κοινωνία προωθούσε την αντίληψη ότι το ύψιστο δείγμα επιτυχίας είναι ένα πτυχίο τετραετούς φοίτησης και μια θέση γραφείου», δήλωσε ο Noordende. «Αυτή η ξεπερασμένη αντίληψη οδήγησε στην υποτίμηση των χειρωνακτικών επαγγελμάτων. Ωστόσο, η τεχνητή νοημοσύνη αποδεικνύει πόσο κρίσιμοι είναι αυτοί οι ρόλοι και πόσο αναβαθμίζονται.»
Σε αντίθεση με πολλές θέσεις εργασίας που απαιτούν πτυχίο πανεπιστημίου, αυτά τα επαγγέλματα μπορούν να προσφερθούν μέσω προγραμμάτων μαθητείας και κατάρτισης, επιτρέποντας στους εργαζόμενους να κερδίζουν χρήματα ενώ μαθαίνουν. Πρόκειται για μια ταχύτερη και συχνά πιο οικονομική οδό προς την αγορά εργασίας σε σύγκριση με την παραδοσιακή πανεπιστημιακή εκπαίδευση.
Η έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού για την κατασκευή της ταχέως αναπτυσσόμενης υποδομής AI στην Αμερική ωθεί τους μισθούς στα ύψη. Οι εργαζόμενοι στις κατασκευές για data centers κερδίζουν κατά μέσο όρο περίπου 81.800 δολάρια ετησίως, ποσοστό 32% υψηλότερο από αυτούς που εργάζονται σε άλλες κατασκευές, σύμφωνα με στοιχεία της Skillit, μιας πλατφόρμας προσλήψεων για εργαζομένους στις κατασκευές.
Ο CEO της Skillit, Fraser Patterson, δήλωσε πέρυσι ότι λόγω της τεράστιας ζήτησης και της φύσης των κατασκευαστικών έργων που τροφοδοτούν τον «αγώνα εξοπλισμών» της AI, οι προϋπολογισμοί δεν είναι τόσο σφιχτοί. Ο Jensen Huang, CEO της Nvidia, χαρακτήρισε την άνθηση της AI ως «τη μεγαλύτερη κατασκευή υποδομών στην ανθρώπινη ιστορία που θα δημιουργήσει πολλές θέσεις εργασίας» για επαγγέλματα όπως υδραυλικοί, ηλεκτρολόγοι και εργάτες χάλυβα, προσθέτοντας ότι οι μισθοί σκαρφαλώνουν σε εξαψήφια νούμερα.
Οι ηλεκτρολόγοι, ειδικότερα, αναδεικνύονται ως ένα από τα πιο περιζήτητα και καλοπληρωμένα επαγγέλματα. Η ηλεκτρολογική εργασία αποτελεί εκτιμώμενο 45% έως 70% του συνολικού κόστους κατασκευής ενός data center. Οι ΗΠΑ θα χρειαστούν περίπου 300.000 νέους ηλεκτρολόγους την επόμενη δεκαετία, πέραν των 200.000 που αναμένεται να συνταξιοδοτηθούν. Μάλιστα, όπως αναφέρθηκε, τρεις ηλεκτρολόγοι κάτω των 30 ετών, που εργάζονται σε ένα data center στο Plano του Texas, κερδίζουν μεταξύ 240.000 και 280.000 δολάρια ετησίως, χωρίς φοιτητικό χρέος.
Παρά τα πλεονεκτήματα, τα χειρωνακτικά επαγγέλματα έρχονται και με τα μειονεκτήματά τους. Η εργασία είναι συχνά σωματικά απαιτητική, με πολλές ώρες ορθίων σε ασταθή περιβάλλοντα. Επίσης, οι ώρες εργασίας μπορεί να μην είναι σταθερές, με εντατικά προγράμματα κατά την προσέγγιση προθεσμιών και κενά μεταξύ των έργων, ενώ ενδέχεται να απαιτείται μετεγκατάσταση. Επιπλέον, υπάρχει η μακροπρόθεσμη αβεβαιότητα, με ορισμένους ηγέτες της βιομηχανίας να εκφράζουν την ανησυχία ότι η ρομποτική θα μπορούσε στο μέλλον να αυτοματοποιήσει πτυχές των χειρωνακτικών επαγγελμάτων.
Ωστόσο, για πολλούς νέους, οι αντισταθμίσεις αξίζουν. Ο Jacob Palmer, μέλος της γενιάς Z, επέλεξε την μαθητεία ηλεκτρολόγου αντί για το πανεπιστήμιο. Στα 21 του, ξεκίνησε τη δική του επιχείρηση, με ακαθάριστα κέρδη σχεδόν 90.000 δολάρια το 2024, ξεπερνώντας τις έξι ψηφία τον επόμενο χρόνο. Σε αντίθεση με πολλούς συνομηλίκους του, που επιβαρύνονται από φοιτητικά χρέη και αβέβαιη αγορά εργασίας, δήλωσε: «Δεν χρωστάω σε κανέναν τίποτα».