Οι εορτασμοί του Eid al-Fitr, της μουσουλμανικής γιορτής που σηματοδοτεί το τέλος του Ραμαζανιού, σκιάζονται φέτος από τις συνεχιζόμενες πολεμικές συρράξεις και τις σοβαρές οικονομικές κρίσεις σε πολλές χώρες της Μέσης Ανατολής. Από τη Βηρυτό του Λιβάνου έως τη Λωρίδα της Γάζας και το Ιράν, οι κάτοικοι αγωνίζονται να βρουν λόγους για χαρά, καθώς οι επιπτώσεις των συγκρούσεων και η έλλειψη βασικών αγαθών κυριαρχούν στην καθημερινότητά τους.
Στη Βηρυτό, πρόσφυγες όπως ο Αλάα, ο οποίος προέρχεται από τα κατεχόμενα Υψώματα του Γκολάν, βρίσκονται άστεγοι, αναζητώντας απεγνωσμένα ένα ασφαλές κατάλυμα. Οι εορτασμοί του Eid έχουν περιθωριοποιηθεί πλήρως, καθώς η προτεραιότητα δίνεται στην εύρεση μιας σκηνής για να περάσουν τη νύχτα. Περισσότεροι από ένα εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί στον Λίβανο, ένας αριθμός που καθιστά τους παραδοσιακούς εορτασμούς πολυτέλεια. Η πρόσφατη σύγκρουση με το Ισραήλ, που διήρκεσε από τον Οκτώβριο του 2023 έως τον Νοέμβριο του 2024, έχει αφήσει βαθιά σημάδια, αφήνοντας τους πολίτες αβέβαιους για το πότε θα βάλουν τέλος οι πολεμικές επιχειρήσεις.
Στο Ιράν, οι επιθέσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ, που διανύουν την τρίτη εβδομάδα τους, σε συνδυασμό με την προϋπάρχουσα οικονομική κρίση, καθιστούν τη συγκέντρωση χρημάτων για τις αγορές των εορτών εξαιρετικά δύσκολη. Η ασφάλεια των πολιτών κατά τις μετακινήσεις τους σε μέρη όπως το Μεγάλο Παζάρι της Τεχεράνης, που έχει πληγεί από βομβαρδισμούς, είναι αμφίβολη. Επιπλέον, για ορισμένους Ιρανούς που αντιτίθενται στην κυβέρνηση, η θρησκευτική διάσταση του Eid φέρνει πρόσθετη δυσκολία, καθώς οποιαδήποτε εκδήλωση θρησκευτικότητας μπορεί να εκληφθεί ως υποστήριξη προς το Ισλαμικό καθεστώς. Το γεγονός ότι το Περσικό Νέο Έτος, Nowruz, συμπίπτει φέτος με την έναρξη του Eid, ωθεί ορισμένους να επικεντρωθούν στην πρώτη γιορτή, παραβλέποντας τη δεύτερη.
Στη Λωρίδα της Γάζας, οι Παλαιστίνιοι επιθυμούν διακαώς να γιορτάσουν το Eid, ωστόσο η οικονομική κατάσταση, επιδεινωμένη από τον πόλεμο, καθιστά την απόκτηση ακόμη και των πιο βασικών αγαθών, όπως τα παιδικά παιχνίδια, απαγορευτική. Οι περιορισμοί της εισόδου αγαθών στη Γάζα έχουν αυξήσει τις τιμές, ενώ πολλοί κάτοικοι ζουν σε σκηνές, έχοντας χάσει τα πάντα. Ο 62χρονος Χάλεντ Ντιμπ, που κάποτε διηύθυνε ένα σούπερ μάρκετ, δηλώνει αδυναμία να αγοράσει φρούτα και λαχανικά, λέγοντας ότι μόνο “βασιλιάδες” μπορούν να τα αποκτήσουν. Η σύγκριση με τις προπολεμικές γιορτές, όπου προσέφερε πλούσια δώρα στους αγαπημένους του, είναι οδυνηρή.
Η Σιρίν Σρεΐμ, μητέρα τριών παιδιών, περιγράφει την κατάσταση ως “ατελή χαρά”. Μετά από δύο χρόνια πολέμου και ανειπ αλληλότατης δυσκολίας, η εύρεση ακόμη και των απαραίτητων είναι πρόβλημα. Με την ισραηλινή επιθετικότητα να συνεχίζεται, η ανοικοδόμηση της Γάζας φαντάζει μακρινό όνειρο, με πολλούς κατοίκους να ζουν σε προσωρινά καταλύματα από νάιλον και πανιά.
Παρά τις δυσκολίες, ορισμένοι επιλέγουν να κρατήσουν ζωντανή την αίσθηση της κοινότητας. Ο Καρίμ Σαφεντίντιν, πολιτικός ερευνητής στη Βηρυτό, δηλώνει ότι θα γιορτάσει με την οικογένειά του, τονίζοντας την ανάγκη για ενίσχυση των οικογενειακών δεσμών και της αλληλεγγύης ως προϋπόθεση για την επιβίωση και την ανοικοδόμηση της κοινωνίας, χωρίς “τοξική αισιοδοξία”.
