Οι εισαγγελείς του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ) κίνησαν επίσημη έρευνα κατά της Λευκορωσίας, διερευνώντας υπόθεση εξαναγκαστικών απελάσεων αντιφρονούντων. Η εισαγγελία του ΔΠΔ ανακοίνωσε την Πέμπτη ότι διαπιστώθηκε «εύλογη βάση για να πιστεύει ότι έχουν διαπραχθεί εγκλήματα εντός της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου».
Τα φερόμενα εγκλήματα περιλαμβάνουν απελάσεις και διώξεις μέσω απελάσεων, με τις έρευνες να εστιάζουν σε περιστατικά που συνέβησαν «τουλάχιστον εν μέρει στην επικράτεια της Λιθουανίας». Όπως αναφέρεται, υπάρχει «εύλογη βάση για να πιστεύει ότι αυτά τα εγκλήματα διαπράχθηκαν ως μέρος μιας ευρείας και συστηματικής επίθεσης κατά του άμαχου πληθυσμού».
Παρόλο που η Λευκορωσία δεν είναι μέλος του ΔΠΔ, η Λιθουανία, η οποία έχει υποδεχθεί δεκάδες χιλιάδες Λευκορώσους που εγκατέλειψαν τη χώρα τους μετά την καταστολή των διαδηλώσεων κατά του προέδρου Αλεξάντερ Λουκασένκο το 2020, προσέφυγε στο Δικαστήριο. Εξόριστοι πολιτικοί αντίπαλοι έχουν εκφράσει επανειλημμένα φόβους ότι απειλούνται από τις υπηρεσίες ασφαλείας της Λευκορωσίας, KGB, ακόμη και εν όσω βρίσκονται στο εξωτερικό.
Η ηγέτις της λευκορωσικής αντιπολίτευσης, Σβιατλάνα Τσιχανόφσκαγια, εξέφρασε την ικανοποίησή της για την ανακοίνωση του ΔΠΔ. «Εκατοντάδες χιλιάδες Λευκορώσοι έχουν υποφέρει και συνεχίζουν να υποφέρουν λόγω των ενεργειών του καθεστώτος. Οι πολιτικές του Λουκασένκο δημιουργούν επίσης απειλές για τους γείτονες της Λευκορωσίας», δήλωσε, προσθέτοντας ότι η απόφαση αυτή «αποκαθιστά την ελπίδα» για δικαιοσύνη.
Η Λιθουανία είχε ζητήσει από το ΔΠΔ τον Σεπτέμβριο του 2024 να κινήσει έρευνα, επικαλούμενη ότι ορισμένα από τα φερόμενα εγκλήματα έλαβαν χώρα στη χώρα της. Η Λευκορωσία συχνά προέβαινε σε βίαιες απελάσεις πολιτικών κρατουμένων προς τη Λιθουανία, συμπεριλαμβανομένου του βραβευμένου με Νόμπελ, Άλες Μπιάλιατσκι, τον περασμένο Δεκέμβριο. Τον Σεπτέμβριο του 2025, η Μινσκ προσπάθησε να απελάσει βίαια τον πολιτικό αντίπαλο Μικόλα Στάτκεβιτς στη Λιθουανία. Ο ίδιος, αρνούμενος να περάσει τα σύνορα, επέστρεψε στη Λευκορωσία και οδηγήθηκε εκ νέου στη φυλακή, προτού απελευθερωθεί για ιατρικούς λόγους τον προηγούμενο μήνα. Σύμφωνα με την οργάνωση Viasna, στη Λευκορωσία κρατούνται 1.139 πολιτικοί κρατούμενοι.
