Μετά από 16 χρόνια προετοιμασίας, η Newcastle Gallery (NAG) γιορτάζει την πολυαναμενόμενη ολοκλήρωση του έργου επέκτασης, αξίας 48 εκατομμυρίων δολαρίων, με ένα δωρεάν υπαίθριο πάρτι με θέμα “industrial disco”. Η εκδήλωση, που θα διεξαχθεί την Παρασκευή το βράδυ, θα πλημμυρίσει τον δρόμο και το πάρκο γύρω από την γκαλερί με γιγάντια, αφράτα ντόνατς, ζωντανή μουσική, χορό και τέχνη.
Το έργο, που κάποτε προκάλεσε διχασμό στην κοινότητα, έχει πλέον δημιουργήσει “εντυπωσιακό θόρυβο και ενθουσιασμό”, όπως δήλωσε ο Jeremy Bath, Διευθύνων Σύμβουλος του δήμου Newcastle. Η NAG, όντας πλέον η μεγαλύτερη δημόσια γκαλερί στη Νέα Νότια Ουαλία εκτός Σίδνεϊ, ανοίγει με την μεγάλη έκθεση “Iconic Loved Unexpected”, παρουσιάζοντας 500 έργα από τη συλλογή των 7.000 έργων της. Με 13 αίθουσες εκθέσεων, εκ των οποίων οι οκτώ είναι νέες, και διπλάσιο εμβαδόν από το κτίριο του 1997, η έκθεση αναδεικνύει τα “αστέρια” της συλλογής της γκαλερί, αξίας 145 εκατομμυρίων δολαρίων, συμπεριλαμβανομένων των Αυστραλών καλλιτεχνών Emily Kam Kngwarray, John Olsen, Margaret Preston, Brett Whiteley, Daniel Boyd και Margaret Olley.
Εκτός από τους “headliners” που αναμένεται να προσελκύσουν το πλήθος, η γκαλερί, υπό την καθοδήγηση της διευθύντριας Lauretta Morton, έχει δώσει έμφαση και σε λιγότερο γνωστούς τοπικούς καλλιτέχνες. Η προσπάθεια αυτή ξεκινά με το πρώτο έργο που υποδέχεται τους επισκέπτες: μια φιλόδοξη νέα παραγγελία από την καλλιτέχνιδα Awabakal και κάτοικο του Newcastle για επτά γενιές, Shellie Smith, σε συνεργασία με την γλύπτρια Julie Squires, συνιδρύτρια του εργαστηρίου κατασκευών The Soap Factory. Το έργο, με τίτλο “Watawan (Mullet)”, είναι μια αλουμινένια σπείρα 3,5 μέτρων με 29 ψάρια “mullet” που ξετυλίγονται από την οροφή. Η Smith, παρά την αρχική της νευρικότητα, δήλωσε ενθουσιασμένη που αποτελεί μέρος μιας τόσο σημαντικής συλλογής. Κατά την περιήγηση στο έργο, οι επισκέπτες θα βιώσουν μια άλλη νέα παραγγελία: το “Sonic Acknowledgment of Country”, ένα ηχητικό τοπίο από τον ντόπιο μουσικό, συνθέτη, ερευνητή και άνδρα Kamilaroi, Adam Manning.
Η τοπική εστίαση συνεχίζεται και στην κατασκευή της επέκτασης, η οποία ενσωματώνει αρμονικά τα παλιά και νέα κτίρια. Τα ξύλινα παγκάκια σε όλη την γκαλερί κατασκευάστηκαν από τον ντόπιο ξυλουργό Jonathan Everett, η καφετέρια σχεδιάστηκε από το τοπικό αρχιτεκτονικό γραφείο EJE Architecture, και το κατάστημα στην είσοδο είναι γεμάτο με προϊόντα από περισσότερους από 30 ντόπιους τεχνίτες που επιλέχθηκαν μέσω ανοιχτής πρόσκλησης. “Είναι πραγματικά σημαντικό να βοηθάμε την τοπική μας καλλιτεχνική οικολογία να ευδοκιμήσει”, αναφέρει η Morton.
Στην είσοδο, οι επισκέπτες θα συναντήσουν την μικρή αίθουσα Margaret Olley, η οποία θα φιλοξενεί εναλλάξ τα πολύχρωμα νεκρά φύση και τις υδατογραφίες της Margaret Olley από το Newcastle, ως φόρος τιμής στην παράδοση της Olley να χαρίζει ετησίως ένα έργο στην γκαλερί την ημέρα των γενεθλίων της, καθώς και τα 500.000 δολάρια που κληροδότησε το Margaret Olley Trust στην γκαλερί το 2025.
Περνώντας από την νέα, διπλού ύψους αίθουσα Πρώτων Εθνών, που φιλοξενεί μια φωτογραφική κολάζ του Dr Christian Thompson και δύο νέες παραγγελίες από τους Renae Lamb και Megan Cope, οι επισκέπτες μπορούν να κάνουν μια παράκαμψη σε ένα μικρότερο, παλαιότερο δωμάτιο γεμάτο ιστορικά αριστουργήματα από καλλιτέχνες όπως ο William Dobell και η Grace Cossington Smith. Μια σειρά από αιωρούμενες σκυρόδετες σκάλες, που διατηρήθηκαν από το αρχικό κτίριο, οδηγούν τους επισκέπτες προς τα πάνω, προσφέροντας την ευκαιρία να ξαπλώσουν κάτω από το έργο του John Olsen, “The sea sun of 5 bells” (1964), το οποίο έχει τοποθετηθεί, όπως πρόσταζε ο καλλιτέχνης, στην οροφή.
Λίγο παραπέρα, το πυκνό κόκκινο γλυπτό του Dani Marti προσφέρει μια πιο απτική εμπειρία. Κατασκευασμένο από πολλά σφιχτά κρεμασμένα πλαστικά παραπετάσματα, μέσα στα οποία οι επισκέπτες καλούνται να κινηθούν, το έργο “Looking for Felix” (2000), διαστάσεων περίπου 4×4 μέτρων, τους περιβάλλει με ένταση χρωμάτων και απαλούς ήχους, αποτελώντας έναν φόρο τιμής στον Κουβανό καλλιτέχνη Félix González-Torres.
Ένας προσωρινός τοίχος έχει εγκατασταθεί στο κέντρο ενός από τους μεγαλύτερους νέους χώρους, όπου εκτίθεται το έργο “If not now, when;” της τοπικής καλλιτέχνιδας Fiona Lee, η οποία έχασε το σπίτι, το στούντιο και τα υπάρχοντά της στις πυρκαγιές του 2019-20. Η καλλιτέχνιδα έχει χρησιμοποιήσει τα λιωμένα κομμάτια μετάλλου από το αυτοκίνητο Toyota της για να γράψει τη λέξη “NOW” με μεγάλα γράμματα πάνω στον τοίχο, προτρέποντας την κυβέρνηση να αναλάβει δράση για την κλιματική κρίση. Κοντά, βρίσκεται το γοητευτικό αλλά ανησυχητικό έργο της Patricia Piccinini, “Nature’s little helpers – Surrogate (for the northern hairy nosed wombat)”. Το ρεαλιστικό πλάσμα φαίνεται ήρεμο και ικανοποιημένο, αλλά από πίσω αποκαλύπτει έξι θύλακες σε κάθε πλευρά της ραχοκοκαλιάς του, που περιέχουν προεξέχοντα πόδια και χέρια εμβρύων ψαριών σε διάφορα στάδια κύησης.
Η Morton δηλώνει: “Ο ουρανός είναι το όριο τώρα, γιατί είμαστε μια ‘ενήλικη’ γκαλερί. Είμαστε αυτό που θα έπρεπε να έχουμε για μια πόλη του μεγέθους μας.”
Το πρόγραμμα για το 2026-27 θα περιλαμβάνει ατομικές εκθέσεις από αναδυόμενους και μεσαίας καριέρας τοπικούς καλλιτέχνες, όπως οι Tiyan Baker και Angela Tiatia, καθώς και από καλλιτέχνες από πιο μακριά, όπως ο χαράκτης Brian Robinson, γεννημένος από την Torres Strait Islander και με έδρα το Cairns, το ιαπωνικό δίδυμο κινητικής γλυπτικής A.A. Murakami και ο αγαπημένος κωμικός, συγγραφέας παιδικών βιβλίων και ζωγράφος Anh Do. Εν τω μεταξύ, οι νέες υποτροφίες Open Space θα παρέχουν στους καλλιτέχνες της περιοχής Hunter χρηματοδότηση εκκίνησης, καθοδήγηση και χώρο για την παραγωγή νέων έργων, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό σε μια εποχή περικοπών χρηματοδότησης σε περιφερειακές τέχνες και σε ευρύτερο πλαίσιο στις Αυστραλιανές δημιουργικές βιομηχανίες, καθώς ευκαιρίες καλλιτεχνικής εκπαίδευσης, όπως το πτυχίο καλών τεχνών στο Πανεπιστήμιο του Newcastle, κλείνουν.
Η γκαλερί έχει ήδη αποδείξει ότι υπάρχει ζήτηση για τέχνη. Από τον Σεπτέμβριο του 2025, μικρά τμήματα της επέκτασης έχουν ανοίξει για προεπισκοπήσεις με περιορισμένες ώρες, και περισσότεροι από 20.000 επισκέπτες από 35 χώρες, και από κάθε αυστραλιανή πολιτεία και περιοχή, έχουν περάσει από τις πόρτες της, σύμφωνα με την γκαλερί. Μερικές φορές, σχηματίζονται ουρές στο δρόμο για την είσοδο, και το κατάστημα έχει ήδη ξεπεράσει τους ετήσιους στόχους του. “Έχουμε κατακλυστεί”, χαμογελάει η Morton.
Η επιτυχία είναι ιδιαίτερα δικαιωτική, δεδομένης της μάχης που δόθηκε για να υλοποιηθεί. Το έργο επέκτασης είχε απορριφθεί από το δημοτικό συμβούλιο του Newcastle όταν πρωτοπαρουσιάστηκε το 2008, λόγω αμφιβολιών για τη χρηματοδότηση και κριτικής στο αρχικό σχέδιο που προέβλεπε την κατεδάφιση, αντί για την ενσωμάτωση, του αρχικού κτιρίου brutalist του 1977. Μόνο μετά από χρόνια πολιτικών διαπραγματεύσεων – και μια αδιάκοπη εκστρατεία συγκέντρωσης χρημάτων υπό την ηγεσία της Morton, η οποία ανέλαβε το 2018 – το συμβούλιο ψήφισε τελικά ομόφωνα την επέκταση το 2021, δεσμευόμενο για τη μεγαλύτερη επένδυση σε υποδομές που έχει πραγματοποιήσει η πόλη.
“Η γκαλερί τέχνης ήταν για πάρα πολύ καιρό ένα διχαστικό στοιχείο”, λέει ο Bath. “Υπήρχαν άνθρωποι που δεν είχαν έρθει ποτέ, αλλά αισθάνονταν έντονα ότι η γκαλερί τέχνης ήταν όλα όσα ήταν λάθος στην πόλη, ότι δεν ήταν για την εργατική τάξη.”
“Τα τελευταία πέντε χρόνια, οι άνθρωποι έχουν αναγνωρίσει ότι η τέχνη, η γιορτή της τέχνης και η δημιουργία υποδομών που επιτρέπουν την εκτίμηση της τέχνης είναι κάτι καλό. Είναι καλό για το μυαλό, είναι καλό για την κοινότητα, αλλά το σημαντικότερο, είναι καλό οικονομικά.” Επισημαίνει μια πρόσφατη έκθεση του δήμου, η οποία δείχνει ότι οι δημιουργικές βιομηχανίες του Newcastle συμβάλλουν περισσότερο από μισό δισεκατομμύριο δολάρια ετησίως στην τοπική οικονομία. Ενθαρρύνουν τον πολιτιστικό τουρισμό, παρέχουν απασχόληση και βοηθούν στη διαφοροποίηση της πόλης από το βιομηχανικό της παρελθόν άνθρακα και χάλυβα, μετά το κλείσιμο της BHP Steelworks, του κύριου εργοδότη του Newcastle, το 1999.
Το φεστιβάλ New Annual, που διεξάγεται από το 2021, έχει επίσης διαδραματίσει σημαντικό ρόλο σε αυτήν τη μετατόπιση, μαζί με την ολοκλήρωση το 2025 των αναβαθμίσεων στα εμβληματικά Art Deco Newcastle Ocean Baths και στο αεροδρόμιο του Newcastle, το οποίο πλέον διαθέτει διεθνή τερματικό σταθμό. Υπάρχει μια αίσθηση δυναμικής στον αέρα. “Ξαφνικά, το Σίδνεϊ ενδιαφέρεται για το Newcastle”, λέει ο Bath, “και αυτός είναι ένας από τους λόγους που πιστεύω ότι η γκαλερί τέχνης είναι τόσο αγαπητή [από] τους ντόπιους… αυτή είναι η μαγνητική έλξη για να έρχονται οι κάτοικοι του Σίδνεϊ, να ξοδεύουν τα χρήματά τους και να ερωτεύονται την πόλη μας.”
Η Newcastle Art Gallery διοργανώνει τον εορτασμό των εγκαινίων της την Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου, 17:00-21:00, και ανοίγει στο κοινό το Σάββατο 28 Φεβρουαρίου.
