Το πρόγραμμα της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρείας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) περιλαμβάνει δέκα ερευνητικές γεωτρήσεις υδρογονανθράκων στην εξαετία 2027-2032, με την έναρξη παραγωγής να εκτιμάται από το 2032. Αυτός ο φιλόδοξος σχεδιασμός εξαρτάται, φυσικά, από τα αποτελέσματα των προηγούμενων σεισμικών ερευνών, οι οποίες θα πρέπει να εντοπίσουν ελκυστικούς στόχους που να δικαιολογούν τις αναγκαίες υψηλές επενδύσεις. Το συνολικό κόστος των γεωτρήσεων στις δέκα περιοχές εκτιμάται στο 1 δισεκατομμύριο Ευρώ.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν πρόσφατα, κατά την εκδήλωση υπογραφής των συμβάσεων παραχώρησης για τέσσερις περιοχές νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου στην κοινοπραξία Chevron/Helleniq Energy, η πιο ώριμη περιοχή για έρευνα και παραγωγή είναι το “οικόπεδο 2” στο Ιόνιο. Σε αυτή την περιοχή, η ExxonMobil έχει ήδη εισέλθει πέρυσι, συνεργαζόμενη με τις Helleniq Energy και Energean. Στο Ιόνιο, προβλέπονται δύο ερευνητικές γεωτρήσεις στις αρχές του 2027 και του 2029 αντίστοιχα, με στόχο τον εντοπισμό κοιτάσματος αερίου εκτιμώμενου μεγέθους 200 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων.
Επιπλέον, έχουν προγραμματιστεί άλλες οκτώ γεωτρήσεις:
* Στην περιοχή του Ιονίου (μισθωτής: HELLENiQ) το πρώτο τρίμηνο του 2028.
* Στο “οικόπεδο 10” (Κυπαρισσιακός κόλπος, HELLENiQ) το δεύτερο τρίμηνο του 2028.
* Στην περιοχή Νοτιοδυτικά της Κρήτης (ExxonMobil/HELLENiQ) το τρίτο τρίμηνο του 2028.
* Στην περιοχή Δυτικά της Κρήτης (ExxonMobil/HELLENiQ) το τρίτο τρίμηνο του 2030.
* Στα τέσσερα οικόπεδα που παραχωρήθηκαν στην κοινοπραξία Chevron/Helleniq: Α2 (νότια της Πελοποννήσου) το τρίτο τρίμηνο του 2031, Νότια Πελοπόννησος το πρώτο τρίμηνο του 2032, Νότια Κρήτη 1 το τρίτο τρίμηνο του 2032 και Νότια Κρήτη 2 το πρώτο τρίμηνο του 2033.
Εφόσον οι σεισμικές έρευνες αποβούν επιτυχείς, είναι πιθανό να υπάρξουν χρονιές με δύο έως τρεις γεωτρήσεις. Η έναρξη παραγωγής, εφόσον εντοπιστούν εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα, αναμένεται να ξεκινήσει το 2032 στις περιοχές του Ιονίου, το 2033 δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης, και το 2034-2035 στις τέσσερις περιοχές νότια της Πελοποννήσου και της Κρήτης.
Οι Συμβάσεις Μίσθωσης για τις τέσσερις περιοχές νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου υπογράφηκαν από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Σταύρο Παπασταύρου, και τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΕΔΕΥΕΠ, κ. Αριστοφάνη Στεφάτο. Εκ μέρους της Chevron και της HELLENiQ ENERGY υπέγραψαν ο κ. Gavin Lewis, Αντιπρόεδρος Global New Ventures, και ο Διευθύνων Σύμβουλος της HELLENiQ ENERGY, κ. Ανδρέας Σιάμισιης, αντίστοιχα. Οι σεισμικές έρευνες στις εν λόγω περιοχές αναμένεται να ξεκινήσουν στο τέλος του τρέχοντος έτους. Η Chevron συμμετέχει στο επιχειρηματικό σχήμα με 70% και αναλαμβάνει τα καθήκοντα του operator, ενώ η HELLENiQ ENERGY συμμετέχει με 30%.
Με την παραχώρηση αυτών των τεσσάρων “οικοπέδων”, η συνολική έκταση των υπό έρευνα θαλάσσιων περιοχών της χώρας διπλασιάστηκε, φτάνοντας τα 94.094 τετραγωνικά χιλιόμετρα από 47.905 τ.χλμ., γεγονός που αυξάνει σημαντικά και τις πιθανότητες εντοπισμού εμπορικά εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων.
Η προοπτική παραγωγής υδρογονανθράκων από την Ελλάδα συνδέεται μακροπρόθεσμα με την ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου μεταφοράς φυσικού αερίου μέσω της χώρας προς τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης, φτάνοντας μέχρι την Ουκρανία. Οι προκλήσεις στην ανάπτυξη αυτού του διαδρόμου, λόγω του υψηλού κόστους, θα βρίσκονται στο επίκεντρο των επαφών που θα έχει την επόμενη Τρίτη στην Ουάσιγκτον ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου. Στη συνάντηση θα συμμετάσχουν οι Υπουργοί Ενέργειας της Βουλγαρίας, Ρουμανίας, Μολδαβίας και Ουκρανίας, ο Αμερικανός Υπουργός Ενέργειας, κ. Chris Wright, καθώς και εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ο Κάθετος Διάδρομος θεωρείται μια σημαντική εναλλακτική οδός τροφοδοσίας της περιοχής με υγροποιημένο φυσικό αέριο από τις ΗΠΑ και άλλες πηγές, ενισχύοντας τον ανταγωνισμό και την ασφάλεια εφοδιασμού. Η σημασία του αναμένεται να αυξηθεί περαιτέρω μετά την εφαρμογή της απόφασης της ΕΕ για απαγόρευση εισαγωγής φυσικού αερίου από τη Ρωσία έως το τέλος του 2027.
Σε δηλώσεις του στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Σταύρος Παπασταύρου, τόνισε τη σημασία των εξελίξεων στις έρευνες υδρογονανθράκων και στον “Κάθετο Διάδρομο”: “Οι ενεργειακές συμφωνίες με τους κορυφαίους παγκοσμίως ενεργειακούς ομίλους ExxonMobil και Chevron συνιστούν πράξεις ευθύνης, που ενισχύουν την ενεργειακή ασφάλεια της χώρας, αναβαθμίζουν τον γεωπολιτικό της ρόλο στην Ανατολική Μεσόγειο και δημιουργούν προοπτικές για τα παιδιά μας και τις επόμενες γενιές. Η υλοποίηση ερευνών σε περιοχές ελληνικής δικαιοδοσίας αποτελεί έμπρακτη άσκηση κυριαρχικών δικαιωμάτων, με θεσμικότητα και σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και δίκαιο της θάλασσας, όπως έχει επισημάνει και ο Πρωθυπουργός. Η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη πέρασε από τα λόγια και τις διακηρύξεις στις πράξεις και τις ενεργειακές συμφωνίες.”
Ο κ. Παπασταύρου υπογράμμισε επίσης την οικονομική και κοινωνική διάσταση των συμφωνιών: “Πέρα από την πολύ μεγάλη γεωστρατηγική σημασία αυτών των συμφωνιών, υπάρχει και η οικονομική και κοινωνική διάσταση, καθώς, εφόσον τα κοιτάσματα αποδειχθούν εμπορικά εκμεταλλεύσιμα, σημαντικό μέρος των εσόδων -ύψους περίπου 40%- θα επιστρέφει στους πολίτες μέσω κοινωνικής πολιτικής, στήριξης των ευάλωτων και ενίσχυσης της οικονομικής ανάπτυξης. Με τις συμβάσεις της Chevron-HelleniqEnergy που υπογράφηκαν τη Δευτέρα να οδηγούνται προς κύρωση στη Βουλή εντός Μαρτίου και τις έρευνες να ξεκινούν το δεύτερο εξάμηνο του 2026, ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο για τη χώρα.”
“Η Ελλάδα σήμερα δεν παρακολουθεί απλώς τις διεθνείς εξελίξεις· τις συνδιαμορφώνει με σχέδιο, όραμα και εθνική αυτοπεποίθηση,” πρόσθεσε ο Υπουργός. “Οι πρόσφατες αναφορές του Προέδρου των ΗΠΑ κ. Ντόναλντ Τραμπ επιβεβαιώνουν στην πράξη ότι οι ελληνοαμερικανικές σχέσεις βρίσκονται στο υψηλότερο επίπεδο των τελευταίων δεκαετιών, με σαφείς άξονες συνεργασίας στην άμυνα, την οικονομία, την ενέργεια και την τεχνολογία.”
Τέλος, ο κ. Παπασταύρου επισήμανε τη στρατηγική σημασία του Κάθετου Διαδρόμου για την Ευρώπη: “Παράλληλα, ο Κάθετος Διάδρομος αποτελεί έργο στρατηγικής σημασίας για ολόκληρη την Ευρώπη, ενισχύοντας την ενεργειακή διαφοροποίηση και την ασφάλεια εφοδιασμού. Η Ελλάδα μετατρέπεται σε αξιόπιστη πύλη φυσικού αερίου, αξιοποιώντας τις υποδομές και τη γεωγραφική της θέση.”
Την ερχόμενη εβδομάδα, ο κ. Παπασταύρου θα μεταβεί στις Ηνωμένες Πολιτείες για κρίσιμες συζητήσεις σχετικά με την υλοποίηση, διεύρυνση και ενίσχυση των ενεργειακών συμφωνιών και του Κάθετου Διαδρόμου. Στόχος είναι η ενίσχυση της συνεργασίας όλων των εμπλεκόμενων πλευρών και η επιτάχυνση ενός έργου ζωτικής σημασίας για την ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης.
