Ο Γερμανός καγκελάριος, Friedrich Merz, εξέφρασε έντονη ανησυχία για την απειλή στρατιωτικής κλιμάκωσης στη Μέση Ανατολή, λίγο πριν από τις προγραμματισμένες συνομιλίες μεταξύ του Ιράν και των Ηνωμένων Πολιτειών στο Ομάν την Παρασκευή.
Μιλώντας την Πέμπτη στην Ντόχα, ο Merz δήλωσε ότι οι φόβοι για μια νέα σύρραξη χαρακτήρισαν τις συζητήσεις του κατά την περιοδεία του στην περιοχή του Κόλπου. “Σε όλες τις συζητήσεις μου χθες και σήμερα, εκφράστηκε μεγάλη ανησυχία για περαιτέρω κλιμάκωση στη σύγκρουση με το Ιράν”, ανέφερε σε συνέντευξη Τύπου.
Ο Merz κάλεσε επιπλέον το Ιράν να τερματίσει αυτό που χαρακτήρισε ως επιθετικότητα και να εισέλθει σε διαπραγματεύσεις, τονίζοντας ότι η Γερμανία θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια για την αποκλιμάκωση της κατάστασης και την προώθηση της περιφερειακής σταθερότητας.
Η προειδοποίηση αυτή έρχεται λίγο πριν από την κρίσιμη συνάντηση αξιωματούχων από την Τεχεράνη και την Ουάσινγκτον στην Μουσκάτ. Μεταξύ άλλων, διαμεσολαβητές από το Κατάρ, την Τουρκία και την Αίγυπτο έχουν παρουσιάσει στο Ιράν και τις ΗΠΑ ένα πλαίσιο βασικών αρχών προς συζήτηση, συμπεριλαμβανομένης της δέσμευσης του Ιράν να περιορίσει σημαντικά τον εμπλουτισμό ουρανίου.
Ωστόσο, και οι δύο πλευρές φαίνεται να δυσκολεύονται να βρουν κοινό έδαφος σε διάφορα ζητήματα, συμπεριλαμβανομένου του εύρους των θεμάτων που θα συζητηθούν. Το Ιράν επιμένει ότι οι συνομιλίες πρέπει να περιοριστούν στην πολυετή πυρηνική διαμάχη με τις δυτικές δυνάμεις, απορρίπτοντας το αίτημα των ΗΠΑ να συζητηθούν επίσης οι βαλλιστικοί πύραυλοι της Τεχεράνης, προειδοποιώντας ότι η επέκταση των συζητήσεων πέραν του πυρηνικού προγράμματος θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο τις διαπραγματεύσεις.
Από την Ουάσινγκτον, η δημοσιογράφος του Al Jazeera, Kimberly Halkett, ανέφερε ότι οι ΗΠΑ επιθυμούν οι συνομιλίες να ακολουθήσουν μια συμφωνημένη προσέγγιση. “Αυτή η συμφωνημένη προσέγγιση περιλαμβάνει ζητήματα ευρύτερα από ό,τι οι ΗΠΑ αντιλαμβάνονται ότι το Ιράν είναι πρόθυμο να συζητήσει σε αυτήν την αρχική σειρά συνομιλιών”, εξήγησε.
Ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών, Marco Rubio, δήλωσε την Τετάρτη ότι οι συνομιλίες θα πρέπει να καλύπτουν το φάσμα των ιρανικών βαλλιστικών πυραύλων, την υποστήριξη προς ένοπλες ομάδες στη Μέση Ανατολή και την αντιμετώπιση του δικού του λαού, πέραν του πυρηνικού προγράμματος.
Αμερικανός αξιωματούχος του Λευκού Οίκου δήλωσε στο Al Jazeera ότι ο Jared Kushner, γαμπρός του προέδρου Donald Trump και βασικό στέλεχος στις διαπραγματεύσεις του για τη Μέση Ανατολή, μαζί με τον Steve Witkoff, ειδικό απεσταλμένο του Trump, έφτασαν στην Ντόχα, πρωτεύουσα του Κατάρ, εν αναμονή των συνομιλιών. Το Κατάρ διαδραματίζει θεμελιώδη ρόλο στη διευκόλυνση αυτών των συνομιλιών, μαζί με άλλους περιφερειακούς εταίρους των ΗΠΑ, όπως η Αίγυπτος.
Οι συνομιλίες διεξάγονται σε μια περίοδο όπου η περιοχή προετοιμάζεται για μια πιθανή επίθεση των ΗΠΑ στο Ιράν, μετά από εντολή του προέδρου Donald Trump για συγκέντρωση δυνάμεων στην Αραβική Θάλασσα, ως αντίδραση σε βίαιη καταστολή διαδηλωτών στο Ιράν τον προηγούμενο μήνα. Η Ουάσινγκτον έχει στείλει χιλιάδες στρατιώτες στη Μέση Ανατολή, καθώς και ένα αεροπλανοφόρο, άλλα πολεμικά πλοία, μαχητικά αεροσκάφη, κατασκοπευτικά αεροσκάφη και αεροσκάφη ανεφοδιασμού. Ο Trump έχει προειδοποιήσει ότι “άσχημα πράγματα” πιθανότατα θα συμβούν αν δεν επιτευχθεί συμφωνία, αυξάνοντας την πίεση προς το Ιράν.
Δεν είναι η πρώτη φορά που Ιρανοί και Αμερικανοί αξιωματούχοι συναντώνται σε μια προσπάθεια αναβίωσης της διπλωματίας μεταξύ των δύο εθνών, τα οποία δεν έχουν επίσημες διπλωματικές σχέσεις από το 1980. Τον Ιούνιο, Αμερικανοί και Ιρανοί αξιωματούχοι συναντήθηκαν στην πρωτεύουσα του Ομάν για να συζητήσουν μια πυρηνική συμφωνία, αλλά η διαδικασία σταμάτησε όταν το Ισραήλ εξαπέλυσε επιθέσεις κατά του Ιράν, σκοτώνοντας πολλούς στρατιωτικούς ηγέτες και κορυφαίους πυρηνικούς επιστήμονες, και στοχοποιώντας πυρηνικές εγκαταστάσεις. Οι ΗΠΑ αργότερα συμμετείχαν για λίγο στον πόλεμο, βομβαρδίζοντας αρκετές ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις.