Μια σοβαρή κρίση εμπιστοσύνης μαστίζει τα δυτικά μέσα ενημέρωσης, μια κρίση που ελάχιστα σχετίζεται με τα αποδεικτικά στοιχεία και έχει τα πάντα να κάνει με το ποιων οι θάνατοι ευθυγραμμίζονται με τα συμφέροντα της αυτοκρατορίας. Για δύομισι χρόνια, τα δυτικά μέσα ενημέρωσης εξέτασαν κάθε νεκρό Παλαιστίνιο, τον τρόπο που τα σώματά τους διαμελίστηκαν, σπάστηκαν και κάηκαν στη Γάζα. Ήταν πραγματικοί άνθρωποι; Αν ναι, ήταν πραγματικά νεκροί; Αν νεκροί, είχαν πράγματι σκοτωθεί από τους βομβαρδισμούς, τις σφαίρες, τα βασανιστήρια και την πολιορκία του Ισραήλ; Αν σκοτώθηκαν, πώς μπορούσε κανείς να ξέρει ότι δεν ήταν μαχητές, και επομένως “το άξιζαν”;
Η καταστροφή που ανέφεραν οι Παλαιστίνιοι στο πεδίο, αυτοί που έβλεπαν τους αγαπημένους τους να πέφτουν έναν προς έναν, δεν πίστευαν. Ακόμη και ο αριθμός των νεκρών που δημοσιεύεται περιοδικά από το Υπουργείο Υγείας της Γάζας, το οποίο αναγνωρίζεται ευρέως ως σημαντική υποεκτίμηση, αμφισβητήθηκε επανειλημμένα. Ως τα τέλη του 2025, το Υπουργείο Υγείας της Γάζας αναφέρει ότι τουλάχιστον 70.117 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί στη Γάζα από την έναρξη της σύγκρουσης, με τη συντριπτική πλειοψηφία των θυμάτων να είναι άμαχοι. Τα Ηνωμένα Έθνη και αμέτρητοι ανεξάρτητοι ερευνητές συμφωνούν ότι ο επίσημος αριθμός είναι μια υποεκτίμηση. Μόνο τους πρώτους εννέα μήνες του πολέμου, ο αριθμός των θανάτων από τραυματικές κακώσεις εκτιμήθηκε σε περίπου 64.000, περίπου 40% υψηλότερος από το ποσοστό του υπουργείου, και αυτό δεν λαμβάνει υπόψη τους θανάτους που προκλήθηκαν από την έλλειψη υγειονομικής περίθαλψης, την πείνα ή τις αποτυχίες στην ύδρευση και την αποχέτευση. Όλα τα δημογραφικά μοντέλα υποδηλώνουν ότι η συνολική θνησιμότητα είναι σημαντικά υψηλότερη μόλις συμπεριληφθούν οι έμμεσοι θάνατοι. Μια μελέτη του Ιουλίου 2024 που δημοσιεύθηκε στο The Lancet έθεσε τον αριθμό σε πάνω από 186.000. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι εκατοντάδες χιλιάδες περισσότεροι έχουν χάσει τη ζωή τους από βόμβες, σφαίρες, αποτρέψιμες ασθένειες και πείνα από τότε.
Το Υπουργείο Υγείας τεκμηριώνει τους θανάτους μέσω των νεκροτομείων των νοσοκομείων, καταγράφοντας ονόματα και αριθμούς ταυτότητας, μετρώντας μόνο τα σώματα που μπορεί να αναγνωρίσει, επειδή, όπως όλοι γνωρίζουμε, πολλά σώματα στη Γάζα, διαλυμένα σε κομμάτια, συνθλιμμένα κάτω από ερείπια ή ισοπεδωμένα από τανκς, δεν μπορούν ποτέ να αναγνωριστούν. Επιπλέον, με κάθε νοσοκομείο στη Λωρίδα της Γάζας να βομβαρδίζεται ή να καθίσταται μη λειτουργικό, υπήρξαν περίοδοι που τα νεκροτομεία δεν μπορούσαν καν να μετρήσουν σώματα που ήταν αναγνωρίσιμα. Ωστόσο, τα δυτικά μέσα ενημέρωσης, μέχρι σήμερα, αρνούνται να αναφέρουν την πραγματική κλίμακα της σφαγής, και ακόμη και η υποεκτίμηση που δημοσιεύουν είναι περιτυλιγμένη με επιφυλάξεις. “Αμφισβητείται από το Ισραήλ”, “δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί”, ή απλώς “ισχυρίζεται” από το “υπουργείο υγείας που διευθύνεται από τη Χαμάς”, ποτέ δεν αντιμετωπίζεται ως ένα εδραιωμένο γεγονός.
Τώρα, καθώς η γενοκτονία στη Γάζα συνεχίζεται, αν και με βραδύτερο ρυθμό υπό το πρόσχημα μιας δήθεν “εισπράξεως”, μια άλλη ιστορία σύγκρουσης, απώλειας και θανάτου έχει αναδυθεί στην ίδια περιοχή. Στο Ιράν, οι άνθρωποι βγαίνουν στους δρόμους για να αντισταθούν στο καθεστώς, και σκοτώνονται καθώς το κάνουν. Ο τρόπος που αυτή η τραγωδία αντιμετωπίζεται από τα ίδια μέσα ενημέρωσης που πέρασαν χρόνια αμφισβητώντας την κλίμακα της καταστροφής στη Γάζα είναι αισθητά διαφορετικός.
Εντυπωσιακοί αριθμοί νεκρών που προκύπτουν από το Ιράν, σε πολλές περιπτώσεις βασισμένοι σε εκτιμήσεις οργανώσεων της διασποράς, όπως το Πρακτορείο Ειδήσεων Ακτιβιστών Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (HRANA), το οποίο δεν έχει πρόσβαση στο πεδίο και καμία άμεση γραμμή επικοινωνίας με τη χώρα, γίνονται αποδεκτοί ως γεγονός σχεδόν αμέσως. Το CBS ανέφερε την Τρίτη ότι “δύο πηγές, συμπεριλαμβανομένης μιας εντός του Ιράν”, είπαν στους δημοσιογράφους του ότι “τουλάχιστον 12.000, και πιθανώς έως και 20.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί”. Η αναφορά παραδέχτηκε ότι οι ξένοι δημοσιογράφοι δεν επιτρέπονται στο Ιράν και τόνισε την συνεχιζόμενη διακοπή επικοινωνιών, αλλά παρ’ όλα αυτά θεώρησε τον αριθμό που ισχυρίστηκε μια ανώνυμη πηγή ως αξιόπιστο. Δημοσιεύτηκε με τίτλο: “Φόβοι για πάνω από 12.000 νεκρούς μετά τις ιρανικές διαδηλώσεις, καθώς βίντεο δείχνει σώματα παρατεταγμένα σε νεκροτομείο”.
Βίντεο με στοίβες σορών, πλάνα παιδιών να καίγονται ζωντανά στις σκηνές τους, και φωτογραφίες μαζικών τάφων, ωστόσο, ποτέ δεν έγιναν αποδεκτά ως απόδειξη ενός εντυπωσιακού αριθμού νεκρών στη Γάζα. Αυτό είναι μόνο ένα παράδειγμα. Από την αρχή των ιρανικών διαδηλώσεων, τα δυτικά μέσα ενημέρωσης φαίνεται να έχουν αναπτύξει ξαφνικά μια νέα κατανόηση του τι θεωρείται αξιόπιστη, ακριβής και αποδεκτή αναφορά αριθμών νεκρών σε μια κρίση στην οποία δεν μπορούν να έχουν άμεση πρόσβαση. Οι θάνατοι στη Γάζα, παρά το ότι καταγράφονται και υπολογίζονται όσο το δυνατόν πιο σχολαστικά εν μέσω μιας συνεχιζόμενης γενοκτονίας, αμφισβητήθηκαν ανελέητα και παρουσιάστηκαν συστηματικά ως αναξιόπιστοι από τους ίδιους δημοσιογράφους που τώρα είναι έτοιμοι και πρόθυμοι να αποδεχτούν αριθμούς που παράγονται από την ιρανική αντιπολίτευση, ή ακριβέστερα, από δίκτυα της ιρανικής διασποράς με έδρα την Ουάσινγκτον. Γιατί;
Φαίνεται ότι τα δυτικά μέσα ενημέρωσης εφαρμόζουν ένα πολύ χαμηλότερο όριο αξιοπιστίας όσον αφορά τους ιρανικούς θανάτους, επειδή η αναφορά αυτών, σε αντίθεση με την αναφορά των Παλαιστινίων που πυροβολούνται, συνθλίβονται, λιμοκτονούν και βασανίζονται μέχρι θανάτου από το Ισραήλ, εξυπηρετεί τα συμφέροντα της αυτοκρατορίας. Χιλιάδες Ιρανοί που σκοτώθηκαν ενώ διαμαρτύρονταν εναντίον της κυβέρνησής τους προσφέρουν στην Ουάσινγκτον μια ευκαιρία να κατασκευάσει συναίνεση για τον βομβαρδισμό ή την ανατροπή αυτού του καθεστώτος, αυτή τη φορά στο όνομα των “ανθρωπίνων δικαιωμάτων” και της “δημοκρατίας”.
Αυτό δεν σημαίνει ότι οι Ιρανοί που αντιστέκονται στο καθεστώς δεν πεθαίνουν. Δεν σημαίνει ότι δεν πρέπει να πιστεύονται, ή ότι οι θάνατοί τους πρέπει να αγνοηθούν επειδή είναι δύσκολο να μετρηθούν ή επειδή το καθεστώς περιορίζει τις πληροφορίες. Ο αγώνας τους έχει σημασία. Οι θάνατοί τους έχουν σημασία. Κάθε αθώος θάνατος έχει σημασία. Αλλά καθώς ακούμε τους Ιρανούς που αντιστέκονται στο καθεστώς, δεν πρέπει να αγνοούμε την υποκρισία των μέσων ενημέρωσης που ενισχύουν την ιστορία τους, ενώ ταυτόχρονα μετατρέπουν τον αγώνα τους σε ένα βολικό πρόσχημα για ιμπεριαλιστική επέμβαση.
Οι ίδιες αυτές πηγές αρνήθηκαν να μας πιστέψουν για χρόνια, καθώς εμείς οι Παλαιστίνιοι τεκμηριώναμε τη σφαγή μας με την υποστήριξη της Αμερικής. Δεν μας πίστεψαν όταν είπαμε ότι το Ισραήλ μας κυνηγούσε καθώς περιμέναμε στην ουρά για βοήθεια. Δεν μας πίστεψαν όταν είπαμε ότι τα μωρά μας πάγωναν μέχρι θανάτου ή λιμοκτονούσαν καθώς το Ισραήλ εμπόδιζε την είσοδο ξυλείας, σκηνών, ακόμη και βρεφικού γάλακτος στη Λωρίδα. Ποτέ δεν πίστεψαν ότι οι νεκροί μας ήταν πραγματικά νεκροί. Δεν μας πίστεψαν όταν το Υπουργείο Υγείας της Γάζας δημοσίευσε πάνω από 1.500 σελίδες ονομάτων, με τις πρώτες εκατοντάδες να αναγράφουν μόνο παιδιά κάτω των 16 ετών, ούτε όταν τα Ηνωμένα Έθνη είπαν ότι αυτά τα στοιχεία, αν και ακόμη υποεκτιμούντα, ήταν τα πιο αξιόπιστα διαθέσιμα. Τα πτώματά μας απαιτούσαν ατελείωτη επαλήθευση.
Αυτό συμβαίνει επειδή οι παλαιστινιακοί θάνατοι στα χέρια του αγαπημένου “δημοκρατικού” και “πολιτισμένου” συμμάχου της Ουάσινγκτον, του Ισραήλ, εκθέτουν την αγριότητα, την ατιμωρησία και τη βία της αμερικανικής ισχύος. Τα σώματά μας συσσωρεύονται ως απόδειξη μιας διεθνούς τάξης που αποφασίζει ποιες ζωές είναι αναλώσιμες. Οι θάνατοι Ιρανών στα χέρια μιας κυβέρνησης που αντιτίθεται στις ΗΠΑ, αντίθετα, προσφέρουν στην Ουάσινγκτον την ευκαιρία να παρουσιαστεί ως ο φιλάνθρωπος σωτήρας, έτοιμη να “βοηθήσει” και να παραδώσει “δημοκρατία” για άλλη μια φορά. Έτσι, η επιλεκτική πίστη τελειοποιείται από τα μέσα ενημέρωσης της αυτοκρατορίας. Αναφορές για μαζικούς ιρανικούς θανάτους, ακόμη και όταν βασίζονται σε εκτιμήσεις από ανώνυμες πηγές χιλιάδες μίλια μακριά, λαμβάνουν άμεση αξιοπιστία. Αυτό δεν είναι απλώς μια αποτυχία της δημοσιογραφίας, αλλά μια αποτυχία ηθικής συνέπειας. Ο θάνατος δεν μετριέται με αποδεικτικά στοιχεία, αλλά με πολιτική χρησιμότητα. Ορισμένα πτώματα απαιτούν δράση, άλλα απαιτούν σιωπή. Μέχρις ότου τα δυτικά μέσα ενημέρωσης αντιμετωπίσουν τον ρόλο που παίζουν στην απόφαση για τους θανάτους που αξίζουν πίστη και εκείνους που όχι, θα παραμείνουν συνένοχα στη βία που ισχυρίζονται ότι παρατηρούν μόνο.
