Η κυβέρνηση Τραμπ έχει εκ νέου απειλήσει με κατάληψη της Γροιλανδίας, είτε μέσω εξαγοράς είτε μέσω χρήσης στρατιωτικής δύναμης για «αποτροπή αντιπάλων στην Αρκτική». Η Γροιλανδία, ημιαυτόνομη περιοχή της Δανίας, φιλοξενεί ήδη τη Διαστημική Βάση Pituffik, την οποία οι ΗΠΑ διαχειρίζονται σε συνεννόηση με τις δανικές αρχές. Τόσο οι ΗΠΑ όσο και η Δανία είναι ιδρυτικά μέλη του ΝΑΤΟ, της ισχυρότερης στρατιωτικής συμμαχίας.

Ευρωπαίοι και Καναδοί ηγέτες έχουν εκφράσει την υποστήριξή τους στη Δανία και τη Γροιλανδία, αναφέροντας ότι εργάζονται σε ένα σχέδιο σε περίπτωση που οι Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιήσουν τις απειλές τους. Αναλυτές έχουν επισημάνει ότι οποιαδήποτε απόπειρα των ΗΠΑ να καταλάβουν τη Γροιλανδία θα αποτελούσε πρωτοφανές γεγονός στην ιστορία του ΝΑΤΟ και θα εγείρει σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την επιβίωση της συμμαχίας και τα όρια του Άρθρου 5, το οποίο έχει σχεδιαστεί για άμυνα κατά εξωτερικού επιθετικού.

**Τι συμβαίνει αν ένα μέλος του ΝΑΤΟ επιτεθεί σε άλλο;** Η συλλογική άμυνα είναι η αρχή λειτουργίας του ΝΑΤΟ, όπου το Άρθρο 5 της Βορειοατλαντικής Συνθήκης ορίζει ότι μια ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους του ΝΑΤΟ θεωρείται επίθεση εναντίον όλων. Αυτή η δέσμευση ισχύει από το 1949, όταν δημιουργήθηκε η συμμαχία, σφυρηλατώντας αλληλεγγύη μεταξύ Βόρειας Αμερικής και Ευρώπης. Επειδή το Άρθρο 5 απαιτεί ομόφωνη συμφωνία όλων των μελών για να ενεργοποιηθεί, μια σύγκρουση μεταξύ δύο μελών θα οδηγούσε σε αδιέξοδο, καθώς η συμμαχία δεν μπορεί να ψηφίσει για πόλεμο εναντίον του εαυτού της. Η μοναδική φορά που ενεργοποιήθηκε το Άρθρο 5 ήταν μετά τις επιθέσεις της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 στις ΗΠΑ.

**Περιορισμένες στρατιωτικές αντιπαραθέσεις:** * **1958–1976 – Η διαμάχη αλιείας μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Ισλανδίας:** Οι «Πόλεμοι του Μπακαλιάρου» ήταν μια σειρά κλιμακούμενων διαφωνιών μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ισλανδίας σχετικά με τα αλιευτικά δικαιώματα στον Βόρειο Ατλαντικό. Αν και η σύγκρουση δεν εξελίχθηκε ποτέ σε πλήρους κλίμακας αντιπαράθεση, περιλάμβανε ναυτικές συγκρούσεις, όπως προσκρούσεις πλοίων και διπλωματική τριβή μεταξύ των δύο μελών του ΝΑΤΟ. Το 1976, η διαμάχη έληξε με μια σημαντική διπλωματική νίκη για την Ισλανδία, καθιερώνοντας το όριο των 200 μιλίων (322 χλμ.) που παραμένει παγκόσμιο πρότυπο μέχρι σήμερα. * **1974 – Ελλάδα και Τουρκία για την Κύπρο:** Η τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974 είναι η πιο κοντινή περίπτωση όπου το ΝΑΤΟ έφτασε κοντά σε σύρραξη πλήρους κλίμακας μεταξύ των μελών του. Μετά από ένα πραξικόπημα στην Κύπρο με ελληνική υποστήριξη, η Τουρκία εξαπέλυσε στρατιωτική επέμβαση που παραλίγο να προκαλέσει άμεση σύγκρουση. Σε ένδειξη διαμαρτυρίας για την αδυναμία του ΝΑΤΟ να περιορίσει την Τουρκία, η Ελλάδα αποχώρησε από τη στρατιωτική δομή της συμμαχίας από το 1974 έως το 1980. * **1995 – Διαμάχη αλιείας Καναδά και Ισπανίας:** Το 1995, ο Καναδάς και η Ισπανία έφτασαν κοντά σε ναυτική σύγκρουση κατά τον «Πόλεμο του Τούρμποτ». Ο Καναδάς είχε επιβάλει περιορισμούς για την προστασία των αποθεμάτων ιχθύων, συμπεριλαμβανομένου ενός είδους ψαριού που ονομάζεται τούρμποτ, οδηγώντας σε κατηγορίες ότι ευρωπαϊκά σκάφη αλιεύουν υπερβολικά ακριβώς έξω από την αποκλειστική οικονομική ζώνη του Καναδά.

Nato-expansion-2025-1739803286.png” alt=””/>

**Διαφωνίες σχετικά με πολεμικές επιχειρήσεις:** * **1956 – Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο και ΗΠΑ για την Κρίση του Σουέζ:** Κατά την κρίση του Σουέζ το 1956, η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο σχημάτισαν μυστική συμμαχία με το Ισραήλ για την εισβολή στην Αίγυπτο, μετά την εθνικοποίηση της διώρυγας του Σουέζ από τον Αιγύπτιο πρόεδρο Γκαμάλ Αμπντέλ Νάσερ. Αυτή η επιχείρηση προκάλεσε σοβαρή κρίση εντός του ΝΑΤΟ, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες, φοβούμενες σοβιετική επέμβαση και την αποξένωση του αραβικού κόσμου, εναντιώθηκαν σθεναρά στη στρατιωτική δράση. * **1960s-1970s – ΗΠΑ και ευρωπαίοι σύμμαχοι για τον Πόλεμο του Βιετνάμ:** Ο Πόλεμος του Βιετνάμ προκάλεσε σημαντική διαφωνία μεταξύ των μελών του ΝΑΤΟ σχετικά με τις αμερικανικές στρατιωτικές επεμβάσεις, με την Ουάσινγκτον να βλέπει το Βιετνάμ ως κρίσιμο μέτωπο στον Ψυχρό Πόλεμο, ενώ βασικοί ευρωπαίοι σύμμαχοι, όπως η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο, εναντιώθηκαν σε άμεση στρατιωτική εμπλοκή. * **1999 – Εναντίωση της Ελλάδας στην αεροπορική εκστρατεία του Κοσσυφοπεδίου:** Το 1999, το ΝΑΤΟ εξαπέλυσε αεροπορική εκστρατεία ως απάντηση στην εθνοκάθαρση που διαπράχθηκε από σερβικές δυνάμεις στο Κοσσυφοπέδιο. Η συμμαχία πραγματοποίησε αεροπορική εκστρατεία κατά της Γιουγκοσλαβίας, αλλά συνάντησε σοβαρές επιφυλάξεις από μέλη του ΝΑΤΟ, όπως η Ελλάδα. * **2003 – Διχασμός ευρωπαίων συμμάχων για τον πόλεμο στο Ιράκ:** Ο πόλεμος στο Ιράκ το 2003 προκάλεσε ένα από τα βαθύτερα ρήγματα στην ιστορία του ΝΑΤΟ. Ενώ η συμμαχία στήριξε το Ψήφισμα 1441 του ΣΑ του ΟΗΕ, τρία μέλη του ΝΑΤΟ: η Γαλλία, η Γερμανία και το Βέλγιο απέρριψαν τον ισχυρισμό των ΗΠΑ ότι δικαιολογούσε άμεση στρατιωτική δράση, οδηγώντας σε αδιέξοδο. * **2011 – Διαφωνίες σχετικά με την επέμβαση στη Λιβύη:** Κατά την επέμβαση στη Λιβύη το 2011, τα μέλη του ΝΑΤΟ απέτυχαν να καταλήξουν σε συμφωνία για το εάν το ΝΑΤΟ θα αναλάμβανε την επιβολή ζώνης απαγόρευσης πτήσεων πάνω από τη Λιβύη, εάν οι ΗΠΑ αποχωρούσαν από την ηγεσία της επιχείρησης.

Άλλες αξιοσημείωτες διαφωνίες περιλαμβάνουν το Αφγανιστάν και τις αναπτύξεις στην Ανατολική Ευρώπη μετά τον πόλεμο Ρωσίας-Ουκρανίας. Η Γροιλανδία, στην παρούσα συγκυρία, αποτελεί μια δοκιμασία για την ενότητα του ΝΑΤΟ.