“Γιατί ό,τι φτιάχνω καταλήγει να αφορά το σεξ;” αναρωτιέται ο Ρόμπερτ Σόφτλι Γκέιλ, Σκωτσέζος συγγραφέας και σκηνοθέτης, καλλιτεχνικός διευθυντής της εταιρείας Birds of Paradise. Η νέα τους παραγωγή, “(We indulge in) a bit of roll play”, έχει σχεδιαστεί για να προκαλέσει ειλικρινείς συζητήσεις γύρω από το σεξ και την αναπηρία. “Οι άνθρωποι λένε τα σωστά πράγματα και υποστηρίζουν την ισότητα, αλλά τι συμβαίνει αν τους ωθήσεις σε λιγότερο άνετες καταστάσεις; Για παράδειγμα, θα έβγαινες ποτέ ραντεβού με ένα άτομο με αναπηρία; Θα παντρευόσουν ένα άτομο με αναπηρία; Θα έκανες σεξ με ένα άτομο με αναπηρία; Κάποιοι θα απαντούσαν, ‘Ναι, φυσικά’. Αλλά θα το έκαναν πραγματικά; Υπάρχει ακόμα δυσφορία στο να αναγνωρίσουμε ότι τα άτομα με αναπηρία έχουν σεξουαλικές ζωές.”
Ο Γκέιλ, μαζί με τις συν-σεναριογράφους του, Χάνα Πασκάλ Κίγκαν και Γκαμπριέλλα Σλος, στοχεύουν να αμφισβητήσουν το κοινό με την παράσταση, την οποία και σκηνοθετεί. Ελπίζουν να αντιμετωπίσουν τις αφηγήσεις που παρουσιάζουν τα άτομα με αναπηρία ως αβοήθητα ή ως αντικείμενα οίκτου, αναδεικνύοντας αντίθετα περίπλοκες και πολυδιάστατες ζωές. “Δεν βλέπουμε συχνά χαρακτήρες με αναπηρία γενικά. Το να τους βλέπουμε να έχουν σεβαστικό, απολαυστικό σεξ είναι σχεδόν ανήκουστο. Με τον τρόπο που το κάνουμε, είμαστε αρκετά προκλητικοί”, δηλώνει.
Η παραγωγή, με το παιχνιδιάρικο όνομα, ακολουθεί τον Μπεν, έναν νεαρό άνδρα με αναπηρία, τον οποίο υποδύεται ο Εντ Λάρκιν (πρωταγωνιστής του μιούζικαλ του West End, “The Little Big Things”). Ο Μπεν προσπαθεί να ισορροπήσει τη ζωή στο σπίτι με τους γονείς του, τις σπουδές του και μια περιστασιακή σχέση. Το έργο εξερευνά τους περιορισμούς και τις προσδοκίες που συνοδεύουν αυτή την κατάσταση. “Είναι εξαρτημένος από τους γονείς του για τις ανάγκες φροντίδας του και για να μετακινείται”, λέει ο Γκέιλ. “Η μητέρα και ο πατέρας του κάνουν υποθέσεις για αυτόν και για το τι μπορεί να κάνει. Αυτές οι υποθέσεις μπορεί να είναι αρκετά λανθασμένες και παραπλανητικές”. Μια μεγάλη υπόθεση αφορά το σεξ. Είναι ένα θέμα που η Birds of Paradise, με έδρα τη Γλασκώβη, έχει εξερευνήσει και στο παρελθόν, όπως στο “Wendy Hoose”, μια κωμωδία για δύο νέους ανθρώπους – μεταξύ των οποίων μια γυναίκα με κινητική αναπηρία – που αναζητούν μια βραδιά γνωριμίας.
Στην ανάπτυξη του νέου έργου, από την αρχική του ιδέα, συμμετείχε ενεργά η συντονίστρια οικειότητας, Βανέσα Κόφεϊ, με στόχο την ευαίσθητη προσέγγιση των θεμάτων. Μέρος της δουλειάς της Κόφεϊ ήταν να διασφαλίσει ότι “θα γνωρίζουν οι υποψήφιοι ερμηνευτές για τι είδους παράσταση πρόκειται, τι είδους πράγματα μπορεί να τους ζητηθεί να εξερευνήσουν. Ουσιαστικά, αφορά τη συναίνεση, ώστε όλοι να γνωρίζουν το έργο που δημιουργούμε και να αισθάνονται ασφάλεια.” Τονίζει επίσης τη σημασία του να αισθάνεται ασφαλές και το κοινό κατά την παρακολούθηση.
Η παραγωγή αντιμετωπίζει το θέμα του σεξ με ευαισθησία, χρησιμοποιώντας χιούμορ και επιτρέποντας στο κοινό να αναγνωρίσει στοιχεία του εαυτού του στο έργο. “Όμως, τους οδηγούμε και σε μέρη που τους προκαλούν λίγο, και θέτουμε ερωτήματα δύσκολα για να τα αντιμετωπίσουμε”, εξηγεί ο Γκέιλ. “Αυτό είναι ό,τι μπορεί να κάνει το θέατρο. Δεν είναι πολύ καλό στο να δίνει λύσεις ή απαντήσεις. Στην πραγματικότητα, δεν έχουμε τις απαντήσεις, αλλά πιστεύω ότι είναι καλό στο να θέτει ερωτήματα.”
Το έργο δείχνει τους γονείς του Μπεν να έχουν “πολλή σεξουαλική αυτονομία, πολλή πρόσβαση στο σεξ”, λέει ο Γκέιλ. “Και μετά βλέπουμε αυτόν τον νεαρό άνδρα, τον Μπεν, που ίσως δεν έχει την ίδια πρόσβαση.” Το έργο, όπως εξηγεί, περιλαμβάνει ειλικρινές σεξουαλικό περιεχόμενο. “Η εναρκτήρια σκηνή απεικονίζει τους γονείς να κάνουν σεξ στο τραπέζι της κουζίνας τους, με σάλτσα σοκολάτας. Το σενάριο περιλαμβάνει μια ακολουθία OnlyFans livestream όπου ο Μπεν εκτελεί σόλο σεξουαλική εργασία. Υπάρχει εκτενής σεξουαλικός διάλογος σε όλη τη διάρκεια, που κλιμακώνεται από φλερτ σε ρητές περιγραφές διείσδυσης, σωματικών υγρών και διαφόρων σεξουαλικών πράξεων. Το έργο απεικονίζει επίσης συζητήσεις για τη σεξουαλική εργασία, την κουλτούρα kink, και περιλαμβάνει αναφορές σε σεξ κλαμπ, πάλη με baby oil και διάφορα σεξουαλικά σενάρια.” Τονίζει ότι το σεξουαλικό περιεχόμενο υπηρετεί τα κεντρικά θέματα του έργου σχετικά με το δικαίωμα των ατόμων με αναπηρία στη σεξουαλική έκφραση, την αυτονομία και την ορατότητα. “Είναι γραφικό με σκοπό παρά άσκοπο. Η παραγωγή θα χρησιμοποιήσει θεατρικές τεχνικές – φωτισμό, σκηνογραφία, υπαινιγμό – για να παρουσιάσει αυτές τις στιγμές με ειλικρίνεια και καλλιτεχνική αρτιότητα, κατάλληλη για ενήλικο θεατρόφιλο κοινό.”

Ο Γκέιλ ελπίζει ότι η παραγωγή θα βοηθήσει το κοινό να επανεξετάσει τις προκαταλήψεις του, συμπεριλαμβανομένου του ερωτήματος πώς τα άτομα με σωματική αναπηρία κάνουν σεξ. “Δεν προσπαθούμε να αγνοήσουμε αυτό το ερώτημα ή να πούμε ότι είναι κακό ερώτημα,” λέει. “Πώς θα προχωρήσουμε αυτή τη συζήτηση; Αν προσπαθήσουμε να προσποιηθούμε ότι δεν υπάρχει, κανείς δεν βοηθιέται. Αν αποφεύγουμε τα ερωτήματα, δίνουμε την άδεια στο κοινό να τα αποφεύγει κι αυτό. Έχει να κάνει με το να κάνουμε τους ανθρώπους να αισθάνονται άβολα, με έναν άνετο, ανησυχητικό τρόπο.”
“Υπάρχει πολλή περιέργεια γύρω από ό,τι οι άνθρωποι μπορεί να αντιλαμβάνονται ως ταμπού”, λέει η Κόφεϊ. “Αν οι άνθρωποι φύγουν από αυτόν τον χώρο θέλοντας να συζητήσουν για ό,τι είδαν, αυτό θα είναι το μεγάλο αποτέλεσμα.” Η αντιμετώπιση αυτών των θεμάτων στο θέατρο δεν αφορά μόνο την αμφισβήτηση αντιλήψεων, αλλά και την καθιστώντας πιο ορατές τις ζωές των ατόμων με αναπηρία, εξηγεί ο Γκέιλ. “Πολλές από τις αντιδράσεις που λαμβάνουμε από θεατές με αναπηρία είναι, ‘Δεν έχω ξαναδεί την ιστορία μου να λέγεται’ – και αυτό είναι κάτι πολύ ισχυρό.”

Το “(We indulge in) a bit of roll play” παρουσιάζεται στο Tramway, Γλασκώβη, 19-21 Φεβρουαρίου.