Η Κίνα επέβαλε νέους ελέγχους εξαγωγών προς την Ιαπωνία, ως αντίδραση στις εντάσεις αναφορικά με την Ταϊβάν, προκαλώντας δριμεία αντίδραση από το Τόκιο. Το κινεζικό Υπουργείο Εμπορίου ανακοίνωσε ότι απαγορεύει την εξαγωγή προϊόντων διπλής χρήσης, δηλαδή αυτών που μπορούν να χρησιμοποιηθούν τόσο για πολιτικούς όσο και για στρατιωτικούς σκοπούς, χαρακτηρίζοντας ως “λανθασμένες” και “απαράδεκτες” τις δηλώσεις της Ιαπωνίας σχετικά με το ημιαυτόνομο νησί, το οποίο το Πεκίνο θεωρεί δική του επικράτεια.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Εμπορίου την Τρίτη, η απαγόρευση αποσκοπεί στην “προστασία της εθνικής ασφάλειας” και θα ισχύει για όλα τα είδη που θα μπορούσαν να “ενισχύσουν την στρατιωτική ικανότητα της Ιαπωνίας”. Ωστόσο, η ανακοίνωση δεν διευκρινίζει ποια ακριβώς αγαθά θα περιλαμβάνονται στην απαγόρευση.
Το ιαπωνικό Υπουργείο Εξωτερικών, με δική του ανακοίνωση, δήλωσε ότι επιδόθηκε διαμαρτυρία στην Κίνα και ζητήθηκε η άμεση άρση των μέτρων. Ο Μασαάκι Κανάι, γενικός γραμματέας του Γραφείου Υποθέσεων Ασίας και Ωκεανίας της Ιαπωνίας, δήλωσε στον αναπληρωτή αρχηγό της κινεζικής πρεσβείας, Σι Γιονγκ, ότι η απαγόρευση ήταν “απολύτως απαράδεκτη”, “ιδιαίτερα λυπηρή” και δεν συνάδει με τις διεθνείς πρακτικές.
Οι σχέσεις Κίνας και Ιαπωνίας χαρακτηρίζονται από μακροχρόνιες διαφωνίες σε ιστορικά και εδαφικά ζητήματα. Ωστόσο, οι σχέσεις επιδεινώθηκαν δραματικά μετά την πρόσφατη δήλωση της Ιαπωνίδας πρωθυπουργού Σανάε Τακαΐτσι, η οποία υπαινίχθηκε ότι το Τόκιο θα μπορούσε να παρέμβει στρατιωτικά εάν η Κίνα επιτεθεί στην Ταϊβάν. Τον Νοέμβριο, η Τακαΐτσι είχε δηλώσει στο κοινοβούλιο ότι μια κινεζική επίθεση στην Ταϊβάν θα αποτελούσε “υπαρξιακή απειλή” για την Ιαπωνία, πληρώντας έτσι το όριο για την άσκηση του δικαιώματος συλλογικής αυτοάμυνας, σύμφωνα με το ειρηνιστικό σύνταγμα της χώρας.
Οι δηλώσεις της Ιαπωνίδας ηγέτιδας εξόργισαν το Πεκίνο, το οποίο έχει επανειλημμένα δηλώσει την πρόθεσή του να ενώσει την Ταϊβάν με την ηπειρωτική Κίνα, ακόμη και με τη χρήση βίας, αν κριθεί απαραίτητο. Στην ετήσια ομιλία του για το Νέο Έτος, ο Κινέζος Πρόεδρος Σι Τζινπίνγκ χαρακτήρισε την “επανένωση” της Κίνας και της Ταϊβάν ως “αργοπορημένη”. Οι δηλώσεις αυτές έγιναν λίγες ημέρες αφότου ο κινεζικός στρατός ολοκλήρωσε ασκήσεις με πραγματικά πυρά, προσομοιώνοντας αποκλεισμό του νησιού.
Το κυβερνών Δημοκρατικό Προοδευτικό Κόμμα της Ταϊβάν θεωρεί το νησί ως de facto ανεξάρτητη χώρα, αν και δεν έχει δηλώσει επίσημα την ανεξαρτησία του. Η Ταϊβάν εκλέγει τους ηγέτες της, διαθέτει δικό της στρατό, διαβατήριο και νόμισμα, αλλά δεν αναγνωρίζεται επίσημα από τη συντριπτική πλειοψηφία των χωρών, συμπεριλαμβανομένης της Ιαπωνίας. Η Κίνα επιμένει ότι οι χώρες που επιθυμούν να διατηρήσουν διπλωματικές σχέσεις με το Πεκίνο δεν πρέπει να αναγνωρίζουν την Ταϊπέι.
