Η Κεντροαφρικανική Δημοκρατία προσέρχεται στις κάλπες για τις προεδρικές εκλογές, με τον εν ενεργεία πρόεδρο Φοστέν-Αρσάνζ Τοαδερά να αναμένεται να εξασφαλίσει και νέα θητεία σε μια χώρα που μαστίζεται από συγκρούσεις. Τα εκλογικά τμήματα άνοιξαν στις 05:00 GMT την Κυριακή και θα κλείσουν στις 17:00 GMT, με 2,3 εκατομμύρια ψηφοφόρους να καλούνται να εκλέξουν τον πρόεδρο, τους βουλευτές, καθώς και δημοτικούς και περιφερειακούς αντιπροσώπους.
Ο Τοαδερά, ο οποίος βρίσκεται στην εξουσία από το 2016, είναι πιθανό να κερδίσει τον πρώτο γύρο των εκλογών. Ωστόσο, εάν κανένας υποψήφιος δεν συγκεντρώσει πάνω από το 50% των ψήφων, θα διεξαχθεί δεύτερος γύρος. Ο 68χρονος πρόεδρος διεκδικεί την επανεκλογή του μετά από ένα αμφιλεγόμενο συνταγματικό δημοψήφισμα το 2023, το οποίο του επέτρεψε να διεκδικήσει επιπλέον θητείες.
Η προεκλογική εκστρατεία κύλησε χωρίς σημαντικά περιστατικά, με εξαίρεση τους κύριους αντιπάλους, Ανισέ-Ζορζ Ντογκουελέ και τον πρώην πρωθυπουργό Ανρί-Μαρί Ντοντρά, οι οποίοι εμποδίστηκαν να μεταβούν στις επαρχίες για να πραγματοποιήσουν συγκεντρώσεις. Οι δυνάμεις ασφαλείας ήταν πανταχού παρούσες στους δρόμους της πρωτεύουσας, με σημαντική ανάπτυξη αστυνομικών, στρατιωτών και μισθοφόρων της ρωσικής Ομάδας Wagner.
Οι εκλογές διεξάγονται στο πλαίσιο ενός εμφυλίου πολέμου που μαίνεται από το 2013 και έχει φέρει το κράτος στα πρόθυρα της κατάρρευσης, με ένοπλες ομάδες να ελέγχουν μεγάλα τμήματα της χώρας κατά καιρούς. Διεθνείς ειρηνευτικές αποστολές, συμπεριλαμβανομένης της αποστολής των Ηνωμένων Εθνών στην Κεντροαφρικανική Δημοκρατία (MINUSCA), καθώς και στρατιωτική υποστήριξη από τη Ρωσία και τη Ρουάντα, έχουν συμβάλει στην μερική σταθεροποίηση της κατάστασης τα τελευταία χρόνια. Ωστόσο, αντάρτες παραμένουν ενεργοί, ιδιαίτερα στις παραμεθόριες περιοχές με το Σουδάν και το Νότιο Σουδάν.
Εκτός από την προεδρική εκλογή, διεξάγονται επίσης βουλευτικές εκλογές και, για πρώτη φορά εδώ και δεκαετίες, τοπικές εκλογές. Ο Τοαδερά είχε επανεκλεγεί το 2020, σε μια ψηφοφορία που συνοδεύτηκε από καταγγελίες για νοθεία και εξέγερση έξι ομάδων ανταρτών που προσπάθησαν να ανατρέψουν την κυβέρνηση. Οι αντάρτες απωθήθηκαν χάρη στην παρέμβαση του ρουαντιανού στρατού και Ρώσων μισθοφόρων.
Σύμφωνα με τον πολιτικό επιστήμονα και παράγοντα της κοινωνίας των πολιτών, Πολ Κρεσάν Μπενίνγκα, πραγματοποιήθηκαν “ενορχηστρωμένες” συγκεντρώσεις σε όλη τη χώρα με στόχο να εμφυσηθεί η ιδέα ότι ο Τοαδερά απολαμβάνει ευρεία λαϊκή υποστήριξη. Εικόνες του προέδρου κατέκλυσαν την πρωτεύουσα, με νέον πινακίδες, γιγάντια πορτρέτα και μπλουζάκια με την εικόνα του να εμφανίζονται παντού στους δρόμους. Ενώ ο Τοαδερά πραγματοποιούσε συγκεντρώσεις στο στάδιο της Μπανγκί, οι δύο κύριοι επικριτές του περιορίστηκαν σε περιπάτους σε γειτονιές και εκδηλώσεις σε σχολεία ή στα γραφεία των κομμάτων τους.
Οι Ντογκουελέ και Ντοντρά αντιμετώπισαν επίσης το ενδεχόμενο να αποκλειστούν από τις εκλογές λόγω ισχυρισμών ότι κατείχαν την υπηκοότητα άλλης χώρας. Η συνταγματική αλλαγή του Τοαδερά το 2023 εισήγαγε την απαίτηση οι υποψήφιοι να είναι μονό-υπήκοοι. Παρόλο που τα δικαστήρια απέρριψαν τις απαγορεύσεις, ο Ντογκουελέ, ο οποίος είχε διεκδικήσει προηγουμένως την κορυφαία θέση το 2020, στερήθηκε του διαβατηρίου του στα μέσα Οκτωβρίου, ακόμη και αφού παραιτήθηκε από τη γαλλική υπηκοότητά του. Αυτό τον οδήγησε να υποβάλει καταγγελία στο γραφείο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων του ΟΗΕ. “Παρά το γεγονός ότι οι υποψηφιότητές τους εγκρίθηκαν, πολλοί… παραμένουν σκεπτικοί σχετικά με το νόημα της ψηφοφορίας και τη διαφάνεια των εκλογών”, δήλωσε ο Μπενίνγκα στο πρακτορείο ειδήσεων AFP.
