Οι δρόμοι των Βρυξελλών έχουν μετατραπεί σε πεδίο μάχης, καθώς εκατοντάδες τρακτέρ κατέκλυσαν την πρωτεύουσα του Βελγίου, με τους αγρότες να διαμαρτύρονται σθεναρά ενάντια στην επίμαχη εμπορική συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών της Νότιας Αμερικής. Οι αγρότες εκφράζουν σοβαρές ανησυχίες ότι η συμφωνία Mercosur θα οδηγήσει στην κατάρρευση των εισοδημάτων τους, πλημμυρίζοντας την ευρωπαϊκή αγορά με φθηνότερα προϊόντα.
Οι διαδηλώσεις ξεκίνησαν την Πέμπτη, την ίδια ημέρα που οι ηγέτες της ΕΕ συνεδρίαζαν σε κρίσιμη σύνοδο κορυφής, όπου το μέλλον της συμφωνίας Mercosur κρεμόταν από μια κλωστή. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, περισσότερα από 150 τρακτέρ απέκλεισαν το κέντρο των Βρυξελλών, ενώ περίπου 10.000 διαδηλωτές αναμένονταν στην ευρωπαϊκή συνοικία, σύμφωνα με την αγροτική οργάνωση Copa-Cogeca.
Η ένταση δεν περιορίστηκε μόνο στους δρόμους. Ενώ οι ηγέτες της ΕΕ βρίσκονταν σε έντονες συζητήσεις, ενδεχομένως επικεντρωμένοι σε μια ψηφοφορία για τη χρήση σχεδόν 200 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία για την υποστήριξη της Ουκρανίας, έξω από τα επίσημα κτίρια, οι αγρότες εκτόξευαν πατάτες και αυγά κατά των αστυνομικών, άναβαν πυροτεχνήματα και πυρσούς, προκαλώντας ολοκληρωτική διακοπή της κυκλοφορίας.
Οι αρχές αντέδρασαν χρησιμοποιώντας χημικά και κανόνια νερού, ενώ είχαν εγκαταστήσει μπλόκα και έκλειναν σήραγγες σε όλη την πόλη. Ένα τρακτέρ έφερε μάλιστα ένα πανό που έγραφε: «Γιατί να εισάγουμε ζάχαρη από την άλλη πλευρά του κόσμου όταν παράγουμε την καλύτερη εδώ;»
Ο Μαξίμ Μαμπίγ, Βέλγος κτηνοτρόφος, δήλωσε: «Είμαστε εδώ για να πούμε όχι στο Mercosur», κατηγορώντας την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ότι προσπαθεί να «επιβάλει τη συμφωνία» σαν «η Ευρώπη να έχει γίνει δικτατορία».
Οι αγρότες εκφράζουν την έντονη ανησυχία τους για την εισροή φθηνότερων αγροτικών προϊόντων από τη Βραζιλία και τις γειτονικές χώρες, προϊόντα που πιστεύουν ότι θα υπονομεύσουν τους Ευρωπαίους παραγωγούς. Οι ανησυχίες εστιάζονται κυρίως στο βοδινό κρέας, τη ζάχαρη, το ρύζι, το μέλι και τα σόγια από ανταγωνιστές της Νότιας Αμερικής, οι οποίοι υπόκεινται σε λιγότερο αυστηρούς κανονισμούς, ιδίως όσον αφορά τα φυτοφάρμακα που έχουν απαγορευτεί στην ΕΕ.
«Διαμαρτυρόμαστε από το 2024 στη Γαλλία, στο Βέλγιο και αλλού», δήλωσε ο Φλοριάν Πονσελέ, εκπρόσωπος της βελγικής αγροτικής ένωσης FJA. «Θα θέλαμε επιτέλους να μας ακούσουν».
Η Γαλλία και η Ιταλία βρίσκονται πλέον στην πρώτη γραμμή της αντίθεσης στη συμφωνία, με τον Πρόεδρο Εμανουέλ Μακρόν να δηλώνει ότι «δεν είμαστε έτοιμοι» και ότι η συμφωνία «δεν μπορεί να υπογραφεί» στην παρούσα μορφή της. Η Γαλλία έχει συντονιστεί με την Πολωνία, το Βέλγιο, την Αυστρία και την Ιρλανδία για να επιτύχει την αναβολή της, δίνοντας στους επικριτές επαρκείς ψήφους στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για να μπλοκάρουν ενδεχομένως τη συμφωνία.
Από την άλλη πλευρά, η Γερμανία και η Ισπανία πιέζουν έντονα για την έγκριση. Ο Γερμανός Καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς προειδοποίησε ότι οι αποφάσεις «πρέπει να ληφθούν τώρα» αν η ΕΕ θέλει «να παραμείνει αξιόπιστη στην παγκόσμια εμπορική πολιτική», ενώ ο Ισπανός Πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ υποστήριξε ότι η συμφωνία θα προσδώσει στην Ευρώπη «γεωοικονομικό και γεωπολιτικό βάρος» απέναντι σε αντιπάλους.
Η συμφωνία, η οποία βρίσκεται υπό διαπραγμάτευση εδώ και 25 χρόνια, θα δημιουργήσει τη μεγαλύτερη ζώνη ελεύθερου εμπορίου στον κόσμο, καλύπτοντας 780 εκατομμύρια ανθρώπους και το ένα τέταρτο του παγκόσμιου ΑΕΠ. Οι υποστηρικτές της λένε ότι προσφέρει ένα αντίβαρο στην Κίνα και θα ενισχύσει τις ευρωπαϊκές εξαγωγές οχημάτων, μηχανημάτων και κρασιών εν μέσω αυξανόμενων αμερικανικών δασμών.
Παρά τις προσωρινές διασφαλίσεις που διαπραγματεύτηκαν την Τετάρτη για τον περιορισμό των ευαίσθητων εισαγωγών, η αντίθεση έχει ενταθεί. Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν παραμένει αποφασισμένη να ταξιδέψει στη Βραζιλία αυτό το Σαββατοκύριακο για να υπογράψει τη συμφωνία, αλλά χρειάζεται την υποστήριξη τουλάχιστον των δύο τρίτων των κρατών μελών της ΕΕ.
Ο Πρόεδρος της Βραζιλίας, Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, εξέδωσε τελεσίγραφο την Τετάρτη, προειδοποιώντας ότι το Σάββατο είναι η στιγμή του «τώρα ή ποτέ», προσθέτοντας ότι «η Βραζιλία δεν θα κάνει άλλες συμφωνίες όσο είμαι πρόεδρος» αν η συμφωνία αποτύχει.
