Η ανθρωπιστική κατάσταση στη Λωρίδα της Γάζας επιδεινώθηκε ραγδαία τις τελευταίες ημέρες, κατά τη διάρκεια της καταιγίδας Byron, η οποία έφερε μαζί της ισχυρές βροχοπτώσεις και ανέμους. Σοκαριστικά βίντεο που κυκλοφόρησαν στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης έδειχναν ομάδες της Παλαιστινιακής Πολιτικής Άμυνας να σκάβουν μέσα στα ερείπια κατεστραμμένων κτιρίων, προσπαθώντας να απεγκλωβίσουν ανθρώπους.
Το ερώτημα που τίθεται είναι γιατί αυτά τα σπίτια κατέρρευσαν και ποιος είναι ο αντίκτυπος στους κατοίκους της Γάζας. Πολλοί από τους κατεστραμμένους οικισμούς στην περιοχή υποχώρησαν κατά τη διάρκεια της πρόσφατης καταιγίδας, εγκλωβίζοντας ανθρώπους στα συντρίμμια τους. Σε ορισμένες περιπτώσεις, τμήματα κτιρίων και τοίχοι κατέρρευσαν πάνω σε κοντινές σκηνές, όπου διέμεναν εκτοπισμένοι Παλαιστίνιοι, επιτείνοντας τους κινδύνους για άμαχους πολίτες που ήδη βιώνουν επισφαλείς συνθήκες.
Χιλιάδες οικογένειες στη Γάζα καταφεύγουν σε κτίρια με σοβαρές δομικές βλάβες, έχοντας χάσει τα σπίτια τους κατά τη διάρκεια του πολέμου, χωρίς να υπάρχουν ασφαλείς εναλλακτικές λύσεις. Οι ισχυρές βροχοπτώσεις της καταιγίδας Byron μετέτρεψαν αυτές τις εξασθενημένες κατασκευές σε άμεσες απειλές, καθώς τα πλημμυρικά νερά κατέκλυσαν δεκάδες χιλιάδες σκηνές.
Ο λόγος για τις καταρρεύσεις δεν οφείλεται μόνο στη βροχή, αλλά κυρίως στα δύο χρόνια έντονων βομβαρδισμών κατά τη διάρκεια του πολέμου του Ισραήλ στη Γάζα, οι οποίοι έχουν αποσταθεροποιήσει τις κατασκευές. Επιπλέον, το Ισραήλ έχει επιβάλει πολιορκία στη Γάζα, εμποδίζοντας την εισαγωγή οποιουδήποτε δομικού υλικού που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την επισκευή των σπιτιών. Χιλιάδες οικιστικά κτίρια υπέστησαν ζημιές από άμεσες επιθέσεις, κοντινούς βομβαρδισμούς και χερσαίες εισβολές, με αποτέλεσμα ρωγμές σε κολώνες και θεμελιώδη, διαχωρισμό φερόντων τοίχων και μερικές καταρρεύσεις οροφών.
Άνθρωποι που δεν έχουν πού αλλού να πάνε, αναγκάζονται να καταφύγουν όπου μπορούν, ακόμη και σε σπίτια που στέκουν μόνο μερικώς. Η βροχή επιδεινώνει τη ζημιά, καθώς το νερό εισχωρεί στις ρωγμές, αποδυναμώνει τα θεμέλια και τις κολώνες, ενώ το κορεσμένο έδαφος κάτω από τα κτίρια διαβρώνεται, αυξάνοντας τον κίνδυνο ξαφνικών καταρρεύσεων. Η υπερπληθυσμιακή διαβίωση μέσα στα κατεστραμμένα σπίτια επιβαρύνει περαιτέρω τις ήδη εξασθενημένες κατασκευές, καθώς πολλαπλές οικογένειες συχνά αναγκάζονται να ζουν μαζί σε ένα σπίτι ή έναν όροφο.
Σε πολλές περιπτώσεις, εκτοπισμένοι κάτοικοι στήνουν σκηνές δίπλα ή ακόμη και πάνω στα ερείπια κατεστραμμένων κτιρίων, εκθέτοντας τους εαυτούς τους σε κίνδυνο πτώσης τοίχων και τσιμεντόλιθων κατά τη διάρκεια των καταιγίδων. Οι εκτοπισμένοι συχνά δεν μπορούν να φύγουν, ακόμη και όταν γνωρίζουν τους κινδύνους. Συχνά, δεν έχουν άλλη επιλογή, ή θεωρούν τα κατεστραμμένα σπίτια καλύτερο καταφύγιο από τις υποβαθμισμένες σκηνές. Στα τέλη Σεπτεμβρίου, το Κυβερνητικό Γραφείο Επικοινωνίας της Γάζας εκτιμούσε ότι το 93% των σκηνών (περίπου 125.000 από 135.000) δεν ήταν πλέον κατάλληλες για κατοίκηση.
Η πρόσφατη καταιγίδα προκάλεσε τον θάνατο 11 Παλαιστινίων σε λιγότερο από 24 ώρες και εκτεταμένες δομικές ζημιές. Σύμφωνα με το Κυβερνητικό Γραφείο Επικοινωνίας, 13 σπίτια κατέρρευσαν και 27.000 σκηνές πλημμύρισαν ή παρασύρθηκαν. Πηγές της Πολιτικής Άμυνας και του Υπουργείου Υγείας ανέφεραν ότι οι 11 νεκροί βρέθηκαν κάτω από ερείπια σε κατεστραμμένα σπίτια ή σε κοντινές σκηνές. Άλλα έξι άτομα τραυματίστηκαν. Μεταξύ των θυμάτων ήταν παιδιά, γυναίκες και ηλικιωμένοι, ενώ οι αρχές επιβεβαίωσαν τον θάνατο ενός βρέφους από το υπερβολικό κρύο. Περιστατικά αναφέρθηκαν στην πόλη της Γάζας, τη βόρεια Γάζα, καθώς και στις κεντρικές και νότιες περιοχές της Λωρίδας της Γάζας. Καταρρεύσεις σημειώθηκαν στη γειτονιά Nassr της πόλης της Γάζας, στο καταυλισμό προσφύγων Shati και στη γειτονιά Tal al-Hawa. Ένας άνδρας έχασε τη ζωή του όταν κατέρρευσε ένας τοίχος στον καταυλισμό Shati. Κατά τη διάρκεια της καταιγίδας, η Πολιτική Άμυνα δέχτηκε περισσότερες από 2.500 κλήσεις έκτακτης ανάγκης από εκτοπισμένους. Οι αρχές προειδοποίησαν ότι ο αριθμός των νεκρών αναμένεται να αυξηθεί, καθώς περαιότερα χαμηλά βαρομετρικά συστήματα και βροχοπτώσεις θα συνεχίσουν να προκαλούν καταρρεύσεις σπιτιών.
Λόγω των συνθηκών που επιβάλλει το Ισραήλ, η αντίδραση έκτακτης ανάγκης υπήρξε περιορισμένη. Οι ομάδες της Πολιτικής Άμυνας δυσκολεύτηκαν να απομακρύνουν τους παγιδευμένους κάτω από τα ερείπια, αντιμετωπίζοντας έλλειψη βαρέων μηχανημάτων, εξοπλισμού διάσωσης και καυσίμων, καθώς και πλημμυρισμένους δρόμους. Η Πολιτική Άμυνα έχει παροτρύνει τους κατοίκους να απομακρύνονται από τα κατεστραμμένα σπίτια κατά τη διάρκεια των καταιγίδων. Οι αρχές τόνισαν ότι η συνέχιση του αποκλεισμού από το Ισραήλ αυξάνει την πιθανότητα παρόμοιων περιστατικών σε μελλοντικές καταιγίδες. Οι αρχές δεν κατάφεραν να παράσχουν εναλλακτικά καταφύγια ή κατοικήσιμες σκηνές για οικογένειες που έμειναν άστεγες. Σε ορισμένες περιοχές, η βοήθεια περιορίστηκε σε μικρές διανομές κουβερτών και βασικών ειδών ανακούφισης, οι οποίες δεν επαρκούν για να καλύψουν τις ανάγκες των Παλαιστινίων που αντιμετωπίζουν μειούμενες θερμοκρασίες και εκτεταμένες ζημιές στις υποδομές. Οι δήμοι δεν μπόρεσαν να πραγματοποιήσουν προληπτικές εργασίες αποστράγγισης ή επισκευής λόγω των κατεστραμμένων υποδομών και της έλλειψης πόρων, με αποτέλεσμα οι κάτοικοι της Γάζας να παραμένουν ευάλωτοι σε μελλοντικές καταιγίδες.
Δυστυχώς, οι επιλογές για τους κατοίκους της Γάζας είναι εξαιρετικά περιορισμένες ή ανύπαρκτες. Χιλιάδες άνθρωποι δεν μπορούν να μετακινηθούν λόγω της απουσίας ασφαλών κατοικιών ή καταφυγίων. Υπάρχουν επίσης περιορισμοί στην κίνηση που επιβάλλονται από την «κίτρινη γραμμή» που οριοθετεί το τμήμα της Γάζας υπό τον έλεγχο του ισραηλινού στρατού. Άτομα σε περιοχές υψηλού κινδύνου δεν μπορούν να μετακινηθούν σε ασφαλέστερες τοποθεσίες. Επιπλέον, οι άνθρωποι στερούνται εργαλείων για δομική ενίσχυση, στεγανοποίηση ή θέρμανση. Οι άνθρωποι μπορούν να λάβουν μόνο ελάχιστα μέτρα, όπως η μετακίνηση παιδιών σε πιο σταθερές περιοχές, η χρήση κουβερτών ή η ανύψωση των αντικειμένων τους από το έδαφος, αλλά αυτά δεν αποτρέπουν τις καταρρεύσεις ή τις πλημμύρες. Η UNRWA, η υπηρεσία των Ηνωμένων Εθνών για τους Παλαιστίνιους πρόσφυγες, δήλωσε ότι ο πόνος θα μπορούσε να μειωθεί εάν επιτρεπόταν η άνευ εμποδίων είσοδος ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα. Ανέφερε ότι οι πλημμυρισμένοι δρόμοι και οι υγρές σκηνές επιδεινώνουν τις ήδη δεινές συνθήκες διαβίωσης και αυξάνουν τους κινδύνους για την υγεία. Παρά την κατάπαυση του πυρός που ξεκίνησε στις 10 Οκτωβρίου, οι συνθήκες για τους Παλαιστίνιους στη Γάζα δεν έχουν βελτιωθεί λόγω της παρεμπόδισης της βοήθειας από το Ισραήλ, η οποία παραβιάζει την ανακωχή.