Η Κίνα ενισχύει δυναμικά την οικονομική της παρουσία στην Αφρική, περνώντας σε μια νέα φάση συνεργασίας που ξεπερνά τα παραδοσιακά έργα υποδομής. Στο πλαίσιο του «Πλάνου Δράσης του Πεκίνου 2025-2027», προβλέπεται η υποστήριξη 30 έργων συνδεσιμότητας, ενώ χώρες όπως η Κένυα και η Ουγκάντα αναβιώνουν ήδη κινεζικές επενδύσεις σε οδικά και σιδηροδρομικά δίκτυα. Ωστόσο, η σημασία αυτών των εξελίξεων δεν περιορίζεται στη μεταφορά εμπορευμάτων, καθώς ενδέχεται να αποτελέσουν τη βάση για ένα παράλληλο σύστημα πληρωμών βασισμένο στο ψηφιακό γιουάν (e-CNY).
Το κυρίαρχο δυτικό σύστημα, που βασίζεται στο SWIFT και σε ενδιάμεσες τράπεζες, επικρίνεται εδώ και καιρό για το υψηλό κόστος συναλλαγών, τις καθυστερήσεις και την ευπάθειά του σε γεωπολιτικές πιέσεις. Ο Michael Owuor, ειδικός σε θέματα ανάπτυξης και διακρατικού οργανωμένου εγκλήματος με έδρα το Ναϊρόμπι, επισημαίνει ότι το ψηφιακό γιουάν επαναπροσδιορίζει τις παραδοσιακές γεωεμπορικές σχέσεις, προσφέροντας μια εναλλακτική πλατφόρμα. «Για τις αφρικανικές οικονομίες, το σύστημα αυτό μπορεί να επιταχύνει το εμπόριο, να μειώσει την έκθεση σε κυρώσεις και να ενισχύσει την οικονομική ένταξη», τονίζει ο Owuor, ο οποίος εργάζεται στο think-tank GLOCEPS.
Η χρήση τεχνολογίας blockchain επιτρέπει στις συναλλαγές να εκτελούνται σε δευτερόλεπτα, σε αντίθεση με το SWIFT που απαιτεί 3-5 εργάσιμες ημέρες, μειώνοντας παράλληλα το κόστος κατά 40-60%. Παράλληλα, ο Joseph Kimotho, σύμβουλος οικονομικής ανάπτυξης στο Ναϊρόμπι, υπογραμμίζει ότι οι τιμολογιακές πολιτικές και οι οικονομικές πιέσεις της κυβέρνησης Trump έχουν οδηγήσει πολλές χώρες του Παγκόσμιου Νότου να αναζητήσουν διέξοδο από την κυριαρχία του δολαρίου.
Από την πλευρά του, ο Isaac Shinyekwa, επικεφαλής του τομέα εμπορίου στο Economic Policy Research Centre της Καμπάλα, επισημαίνει ότι η είσοδος του ψηφιακού γιουάν θα μπορούσε να λειτουργήσει συμπληρωματικά με υποδομές όπως τα Συστήματα Πληρωμών και Διακανονισμού της Παναφρικανικής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών (PAPPS). Παρά τις προοπτικές, ο Owuor προειδοποιεί ότι η Αφρική πρέπει να διαχειριστεί προσεκτικά τη μετάβαση, αποφεύγοντας την υπερβολική εξάρτηση από ένα μόνο νόμισμα ή σύστημα, ώστε να μην δημιουργηθούν νέες μορφές οικονομικής υποτέλειας.
