Η ρωσική συμμετοχή στη Μπιενάλε της Βενετίας στην Ιταλία, ένα από τα πιο ιστορικά και αναγνωρισμένα φεστιβάλ τέχνης παγκοσμίως, αποτελεί το επίκεντρο έντονων διεθνών αντιδράσεων. Η Ρωσία επέστρεψε στη διοργάνωση για πρώτη φορά από την κλιμάκωση της σύγκρουσης στην Ουκρανία το 2022, αψηφώντας το κύμα ακυρώσεων που αντιμετωπίζουν Ρώσοι καλλιτέχνες και πολιτιστικοί φορείς στην Ευρώπη.
Την Τετάρτη, περίπου 50 μέλη της ομάδας Pussy Riot και της οργάνωσης FEMEN πραγματοποίησαν παρέμβαση στον χώρο, κυματίζοντας ουκρανικές σημαίες και χρησιμοποιώντας καπνογόνα σε μπλε, κίτρινο και ροζ χρώμα, με σκοπό να εμποδίσουν την πρόσβαση στο ρωσικό περίπτερο. Οι διαδηλωτές κατάφεραν να κλείσουν την είσοδο για περίπου μισή ώρα πριν απομακρυνθούν από τις αστυνομικές αρχές.
Το ρωσικό περίπτερο φιλοξενεί την έκθεση με τίτλο «Ένα δέντρο με ρίζες στον ουρανό», η οποία περιλαμβάνει ένα μουσικό πρότζεκτ με τη συμμετοχή περίπου 40 καλλιτεχνών, μουσικών και φιλοσόφων από τη Ρωσία, το Μεξικό, το Μάλι, τη Βραζιλία και την Αργεντινή. Η πρόσβαση περιορίζεται αποκλειστικά σε επαγγελματίες του χώρου, δημοσιογράφους και ανθρώπους του πολιτισμού, ενώ οι πόρτες θα παραμείνουν κλειστές για το ευρύ κοινό κατά την επίσημη έναρξη της Μπιενάλε στις 9 Μαΐου.
Η απόφαση για τη ρωσική συμμετοχή προκάλεσε έντονη δυσφορία στις Βρυξέλλες, με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αποσύρει επιχορήγηση ύψους 2 εκατομμυρίων ευρώ. Παράλληλα, ο Ιταλός υπουργός Πολιτισμού, Alessandro Giuli, δήλωσε ότι δεν θα παρευρεθεί στα εγκαίνια, ενώ 22 Ευρωπαίοι υπουργοί ζήτησαν τον αποκλεισμό της Ρωσίας. Ως ένδειξη διαμαρτυρίας, η διεθνής κριτική επιτροπή παραιτήθηκε, μεταθέτοντας την απονομή των βραβείων για τον Νοέμβριο.
Ωστόσο, ο πρόεδρος της Μπιενάλε, Pietrangelo Buttafuoco, υποστήριξε την απόφαση, τονίζοντας ότι το φεστιβάλ οφείλει να παραμείνει «τόπος ανακωχής». Από την πλευρά της, η Μόσχα απέρριψε τις πιέσεις, με τον σύμβουλο του Κρεμλίνου, Mikhail Shvydkoy, να κάνει λόγο για «κατάφωρη παρέμβαση» στα εσωτερικά της Ιταλίας, ενώ η εκπρόσωπος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, Maria Zakharova, χαρακτήρισε την απόσυρση της χρηματοδότησης ως «υποτροπή σε αντικουλτούρα».
