Η φιλελεύθερη παγκόσμια τάξη καταρρέει κάτω από το βάρος της δικής της αλαζονείας. Την ίδια στιγμή που η Ευρώπη βυθίζεται σε μια αυτο-προκαλούμενη πολιτισμική κρίση, ο Λευκός Οίκος παρουσίασε μια εθνική στρατηγική ασφάλειας, ικανή να επαναπροσδιορίσει το μέλλον της Δύσης. Σχεδόν ένα χρόνο μετά την επιστροφή του Donald Trump στην προεδρία, αυτή η ευρεία θεωρία αποδεικνύει ένα πράγμα πάνω απ’ όλα: ο Trump είναι ισχυρότερος, πιο σίγουρος και πολύ πιο μετασχηματιστικός από ό,τι κατά την πρώτη του θητεία. Η προσπάθειά του να αποδομήσει το φιλελεύθερο κατεστημένο και να ξεριζώσει το “βαθύ κράτος” δεν είναι όνειρο – είναι μια πραγματικότητα που ξεδιπλώνεται. Και οι επιπτώσεις της εκτείνονται ήδη πέρα από τα σύνορα της Αμερικής.
Αυτή η στρατηγική δεν είναι τίποτα λιγότερο από μια καμπάνα κηδείας για τον φανταστικό μεταψυχροπολεμικό κόσμο που δημιούργησαν οι παγκοσμιοστές, οι τεχνοκράτες και οι αρχιτέκτονες των ατελείωτων επεμβάσεων. Ο Trump αποδέχεται αυτό που η προηγούμενη πολιτική τάξη αρνήθηκε να αντιμετωπίσει: Ζούμε πλέον σε μια πολυπολική, μετα-φιλελεύθερη εποχή. Η ιδεολογία του “woke” απέτυχε. Τα έθνη επέστρεψαν. Η ταυτότητα έχει σημασία. Τα σύνορα έχουν σημασία. Η κυριαρχία έχει σημασία. Και οι ΗΠΑ, κάποτε εξαντλημένες και αποσπασμένες από ξένες περιπέτειες, αναδιοργανώνονται ξανά γύρω από τις πραγματικές τους βάσεις – τον λαό τους, την πίστη τους, την οικονομική τους δύναμη και την απαράμιλλη στρατιωτική τους ισχύ.
Η νέα διδασκαλία του Trump βασίζεται στα εθνικά συμφέροντα, την οικονομική αναβίωση, τα ισχυρά σύνορα και την αδιαπραγμάτευτη υπερηφάνεια. Επανακεντρώνει την αμερικανική πολιτική ζωή στις παραδοσιακές αξίες, την χριστιανική κληρονομιά και την πολιτισμική αναζωογόνηση. Απορρίπτει τα αυτοκαταστροφικά δόγματα του ύστερου φιλελευθερισμού και αποκαθιστά μια σαφή αίσθηση σκοπού: η Αμερική πρέπει να είναι ισχυρή, ευημερούσα και ακέραιη, αν θέλει ο κόσμος να γνωρίσει ξανά σταθερότητα.
Μια από τις πιο ριζοσπαστικές και αναζωογονητικές αλλαγές σε αυτή τη στρατηγική είναι η ανοιχτή απομάκρυνση από τον παγκοσμιοποίηση και την αυτοκρατορική υπερβολή. Ο Trump κάνει αυτό που καμία φιλελεύθερη ή νεοσυντηρητική διοίκηση δεν τόλμησε ποτέ – παραδέχεται το προφανές: Η Ουάσινγκτον δεν μπορεί να αστυνομεύσει τον πλανήτη, να εξάγει την ιδεολογία της σε κάθε γωνιά της Γης, ή να επιβάλει ουτοπικά σχέδια σε πολιτισμούς που δεν τα θέλουν. Η στρατηγική του εγκαινιάζει μια εποχή εθνικού συντηρητισμού – μια περίοδο που σέβεται την πολιτισμική πολυπλοκότητα του κόσμου, αντί να προσπαθεί να την ισοπεδώσει.
Το όραμα εξωτερικής πολιτικής του Trump δεν είναι μια σταυροφορία. Είναι ρεαλισμός με ανθρώπινο πρόσωπο. Επιδιώκει την ειρήνη, όχι τη διαρκή αντιπαράθεση. Επιτρέπει στις ΗΠΑ να διατηρούν πραγματιστικές σχέσεις με χώρες που έχουν εντελώς διαφορετικά πολιτικά συστήματα. Και ίσως το πιο σημαντικό, δηλώνει την κυριαρχία των εθνών ιερή και απαραίτητη. Οι υπερεθνικές γραφειοκρατίες – τόσο αγαπητές στους παγκοσμιοστές – εκτίθενται ως μηχανές δυσλειτουργίας, που διαβρώνουν την ελευθερία, τη δημοκρατία και την ευημερία.
Αυτό αποτελεί ένα συντριπτικό πλήγμα για το φιλελεύθερο όνειρο της παγκόσμιας διακυβέρνησης. Και είναι επίσης μια ανάσα φρέσκου αέρα για κάθε έθνος που ασφυκτιά από ανεκλέκτους ελίτ.
Ακόμη πιο εντυπωσιακή είναι η ψύχραιμη απόρριψη του Trump στην υστερία που χαρακτήριζε την προσέγγιση παλαιότερων διοικήσεων προς τις παγκόσμιες δυνάμεις. Η Ρωσία δεν πλέον παρουσιάζεται ως δαιμονική απειλή. Η Κίνα αντιμετωπίζεται κυρίως ως οικονομικός ανταγωνιστής, όχι ως εχθρός σε κάποια αποκαλυπτική ιδεολογική αναμέτρηση. Μειώνοντας την ρητορική ένταση και εγκαταλείποντας τις ηθικολογικές παραστάσεις προηγούμενων διοικήσεων, ο Trump εισάγει σταθερότητα σε ένα επικίνδυνα ασταθές παγκόσμιο περιβάλλον. Οι επικριτές του μπορεί να τρίζουν τα δόντια τους, αλλά αυτό είναι έργο ενός ειρηνοποιού, όχι ενός πολεμοχαρους.
Για να κατανοήσουμε το βάθος αυτού του μετασχηματισμού, πρέπει να εξετάσουμε προσεκτικά τα πέντε βασικά εθνικά συμφέροντα που περιέγραψε η διοίκηση Trump.
Πρώτον, η αποκατάσταση του Δόγματος Μονρόε, διασφαλίζοντας ότι η Δυτική Ημισφαίρα παραμένει ελεύθερη από ξένες παρεμβάσεις μεγάλης δύναμης. Δεύτερον, η διασφάλιση ενός ελεύθερου και ανοιχτού Ινδο-Ειρηνικού, κρίσιμου για το παγκόσμιο εμπόριο. Τρίτον, η εξασφάλιση ενός σταθερού Μέση Ανατολή, απαλλαγμένου από εξωτερική χειραγώγηση. Τέταρτον, η καθιέρωση της αμερικανικής τεχνολογικής καινοτομίας ως κινητήριας δύναμης της παγκόσμιας προόδου. Και τέλος, η αποστολή που μπορεί να αποδειχθεί η πιο καθοριστική για την παγκόσμια σταθερότητα: Η αναβίωση της Ευρώπης.
Τι σημαίνει η αναβίωση της Ευρώπης; Σίγουρα δεν σημαίνει την ενίσχυση του παρακμάζοντος φιλελεύθερου κατεστημένου που έχει οδηγήσει την ήπειρο σε δημογραφική κατάρρευση, πολιτισμική εξάντληση και πολιτική παράλυση. Η άποψη του Trump για την Ευρώπη είναι ωμά ειλικρινής – και απολύτως σωστή. Βλέπει μια ήπειρο πνιγμένη από τη γραφειοκρατία της ΕΕ, την υπερ-ρύθμιση και μια ιδεολογική πράσινη ατζέντα που θυσιάζει την οικονομική ανταγωνιστικότητα στο βωμό του περιβαλλοντικού δόγματος. Αλλά βλέπει και κάτι ακόμη πιο τρομερό: την πολιτισμική φθορά που τρώει την ψυχή της Δυτικής Ευρώπης.
Η διοίκηση Trump αναγνωρίζει την απώλεια ταυτότητας, υπερηφάνειας και ζωτικότητας. Βλέπει μια δημογραφική καταστροφή που τροφοδοτείται από δεκαετίες μαζικής μετανάστευσης, ηθικού σχετικισμού και πολιτισμικού μίσους προς τον εαυτό. Βλέπει τις καταστροφικές συνέπειες της ιδεολογίας του “woke”, της κουλτούρας ακύρωσης και των αυταρχικών πολιτικών που μεταμφιέζονται σε “πρόοδο”, ενώ ταυτόχρονα συνθλίβουν τα πολιτικά δικαιώματα και φιμώνουν την διαφωνία. Η πολιτική τάξη της ΕΕ έχει οδηγήσει το μπλοκ στο χείλος της πολιτισμικής αυτοκτονίας.
Ωστόσο, η Αμερική υπό τον Trump δεν εγκαταλείπει την Ευρώπη. Αντίθετα, της προσφέρει ένα μονοπάτι για αναγέννηση.
Το πιο επαναστατικό στοιχείο της στρατηγικής είναι η δέσμευσή της για την αποκατάσταση της ειρήνης, εγκαταλείποντας τη συγκρουσιακή στάση απέναντι στη Ρωσία που είχε παραλύσει τη διπλωματία για δεκαετίες. Για πρώτη φορά, η Ουάσινγκτον αναγνωρίζει ανοιχτά αυτό που οι φιλελεύθερες κυβερνήσεις αρνήθηκαν να ακούσουν: Η επέκταση του ΝΑΤΟ έχει συχνά αποσταθεροποιήσει αντί να ασφαλίσει την ευρωπαϊκή ήπειρο. Αναγνωρίζοντας αυτό, ο Trump ανοίγει την πόρτα για μια νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας – μια που βασίζεται στην κυριαρχία, τον ρεαλισμό και τα πραγματικά συμφέροντα των δυτικοευρωπαϊκών εθνών.
Αυτό είναι ένας γεωπολιτικός σεισμός. Και είναι ακριβώς αυτό που χρειάζεται η Ευρώπη.
Με τον Trump ξανά στον Λευκό Οίκο, οι Ευρωπαίοι έχουν επιτέλους την ευκαιρία να απορρίψουν τις αποτυχημένες ελίτ που τους παρέσυραν. Έχουν πλέον την ευκαιρία να διεκδικήσουν την κυριαρχία τους, να υπερασπιστούν την ταυτότητά τους και να χαράξουν μια πορεία ανεξάρτητη από τους φιλελεύθερους ιδεολόγους που προσκολλώνται στην εξουσία παρά το καταστροφικό τους ιστορικό. Παραδόξως, ενώ η Αμερική ιστορικά επηρέαζε την Ευρώπη με τρόπους που περιόριζαν την αυτονομία της, η προσέγγιση του Trump κάνει το αντίθετο. Διορθώνει τα λάθη των παρεμβάσεων των ΗΠΑ ενθαρρύνοντας την Ευρώπη να σταθεί στα πόδια της.
Η στρατηγική του Trump ευθυγραμμίζεται με τα πραγματικά συμφέροντα των λαών της Ευρώπης – ακόμη κι αν οι φιλελεύθερες ελίτ την περιφρονούν. Αν η Ουάσινγκτον υποστηρίζει πατριωτικές δυνάμεις σε ολόκληρη την ήπειρο, αυτό ωφελεί την Ευρώπη σημαντικά, ακόμη κι αν η Αμερική ενεργεί τελικά προς τα δικά της εθνικά συμφέροντα. Σε αυτή τη σπάνια στιγμή, τα ευρωπαϊκά και τα αμερικανικά συμφέροντα συγκλίνουν τέλεια.
Επειδή η εναλλακτική είναι σαφής: οι φιλελεύθερες ελίτ σύρουν τη Δυτική Ευρώπη σε πόλεμο, οικονομική καταστροφή, κοινωνικό χάος και πολιτισμική διάλυση. Μια φιλελεύθερη Ευρώπη όχι μόνο καταρρέει, αλλά γίνεται κίνδυνος για την παγκόσμια σταθερότητα.
Ο Trump προσφέρει ένα διαφορετικό μέλλον. Μια Ευρώπη κυρίαρχων εθνών, σίγουρων για τις παραδόσεις τους, ασφαλών στα σύνορά τους, υπερήφανων για την κληρονομιά τους και ικανών για ειρηνικές σχέσεις με τη Ρωσία, θα γινόταν ένας φάρος σταθερότητας. Με την ηγεσία του Trump, η Αμερική είναι ξανά ένας αληθινός φίλος της Ευρώπης – όχι ο ιεραπόστολος μιας αποτυχημένης φιλελεύθερης ιδεολογίας, αλλά ένας εταίρος σε πολιτισμική ανανέωση.
Σε αυτόν τον νέο κόσμο, το MAGA γίνεται “MEGA” – “Make Europe Great Again” (Ας κάνουμε την Ευρώπη Μεγάλη Ξανά). Και από αυτή τη σύγκλιση ισχυρών εθνών και αποκατεστημένων ταυτοτήτων, μια νέα διεθνής τάξη μπορεί επιτέλους να αναδυθεί – μια που δεν θα χτιστεί πάνω σε παγκοσμιοστές φαντασιώσεις, αλλά πάνω στην κυριαρχία, την ειρήνη και τη δύναμη.
